Những mảnh ghép mới của thị trường vốn đang hoàn thiện, rộng đường cho doanh nghiệp tiếp cận các nguồn lực tài chính.
Trong giai đoạn phát triển mới với mục tiêu tăng trưởng 2 con số, nhu cầu vốn cho doanh nghiệp và nền kinh tế rất lớn. Phát triển thị trường vốn là yêu cầu cấp bách.
Chuyên gia kinh tế Cấn Văn Lực - thành viên Hội đồng tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh: mở rộng thị trường vốn được xem là trọng tâm để phát triển thị trường tài chính theo hướng cân bằng và bền vững. Theo đó, cần sớm hoàn thiện và cải cách thể chế hệ thống tài chính, nhất là các mô hình và lĩnh vực mới như tài chính xanh, tài sản số, thị trường carbon… Đồng thời, quyết liệt thực hiện lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán nhằm giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng và tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.
Kỳ vọng lớn từ việc nâng hạng thị trường
Theo kế hoạch, năm 2026, thị trường chứng khoán đánh dấu cột mốc mới: được nâng hạng thị trường mới nổi thứ cấp theo tiêu chuẩn FTSE. Đối với dòng vốn ngoại, theo bà Nguyễn Thị Thu Hiền - Tổng Giám đốc công ty CP Chứng khoán kỹ thương (TCBS), nâng hạng thị trường là yếu tố tác động mang tính trung hạn.
Dẫn tính toán của một số tổ chức quốc tế, bà Nguyễn Thị Thu Hiền cho biết, tổng dòng vốn ngoại vào Việt Nam nhờ nâng hạng trong 5 năm tới có thể đạt khoảng 25 tỷ USD. Trong năm 2026, có thể kỳ vọng dòng vốn đầu tư từ các quỹ ETF hoặc các quỹ đầu tư chủ động khoảng 2-6 tỷ USD.
Dòng vốn này vào thị trường có sự tính toán cẩn thận chứ không ồ ạt. Điều này rất tốt cho thị trường. Hơn nữa khi các tổ chức tài chính và các nhà đầu tư nước ngoài vào nhiều hơn sẽ thúc tái cơ cấu để thị trường phát triển một cách bền vững, ổn định và lâu dài hơn nữa. Đặc biệt, năm 2026, Tổng Giám đốc TCBS nhìn thấy thị trường tăng trưởng đi cùng với những nền tảng cơ bản như kinh tế vĩ mô ổn định, thể chế chính sách thuận lợi hơn, doanh nghiệp phát triển và quản trị ngày càng được nâng cao.
Ông Nguyễn Thế Vinh - nhà đồng sáng lập Ninety Eight cũng nhận định nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định, thị trường chứng khoán được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp theo tiêu chuẩn FTSE là những tín hiệu tích cực, mở ra kỳ vọng thu hút vốn ngoại mạnh hơn, không chỉ trong các lĩnh vực truyền thống mà cả với blockchain. Đây cũng là một trong 3 yếu tố then chốt tạo nền tảng quan trọng giúp mục tiêu thu hút dòng vốn ngoại thông qua kênh tài sản mã hóa trở nên khả thi hơn.
Hoàn thiện mảnh ghép mới
Thời điểm này, khung pháp lý cho thị trường tài sản mã hoá, tài sản số - một mảnh ghép mới nhưng rất quan trọng của thị trường vốn đang được hoàn thiện. Theo tính toán của các chuyên gia, thị trường này có quy mô lớn hơn cả thị trường chứng khoán.
Đặc biệt, không gian phát triển của tài sản số còn gắn với mô hình mới là Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Dự kiến, trong thời gian ngắn tới đây, sàn giao dịch tài sản mã hoá được đưa vào vận hành.
Ông Nguyễn Thế Vinh cho rằng, Việt Nam đang đi đúng hướng khi dành sự quan tâm lớn trong việc thiết lập hành lang pháp lý cho thị trường tài sản số. Môi trường pháp lý được hình thành, rõ ràng và an toàn là một trong những yếu tố chính để các nhà đầu tư nước ngoài rót vốn. Ngược lại, với việc được công nhận về mặt thể chế, tài sản số đang được xác định là một cấu phần của hạ tầng kinh tế số, trở thành một kênh dẫn vốn minh bạch, chính thống cho nền kinh tế.
Hiện nay, thị trường Việt Nam đang được các nhà đầu tư đánh giá cao ở tiềm năng và nhiều “câu chuyện” để đầu tư. Mối quan tâm đặc biệt quan tâm của những nhà đầu tư là tài sản thực, token hóa tín chỉ carbon, những câu chuyện khởi nghiệp, công nghệ, công nghiệp đang cần nguồn vốn. Đây lại là những lĩnh vực mà Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển và khuyến khích thu hút đầu tư.
Chờ đợi sự sẵn sàng của doanh nghiệp
Các kênh dẫn vốn cho nền kinh tế đang được mở rộng, mang đến cho doanh nghiệp thêm các cơ hội tiếp cận nguồn lực tài chính hỗ trợ tăng trưởng trong trung và dài hạn. Các chuyên gia đánh giá, năm 2026 là thời điểm cần sự thay đổi trong cách tiếp cận nguồn lực của doanh nghiệp Việt Nam.
Thay vì thiếu vốn, chỉ trông vào hệ thống ngân hàng, doanh nghiệp sắp tới đã có nguồn lực mới khi thị trường tài chính nói chung và thị trường vốn nói riêng ngày càng hiện đại, hoàn thiện hơn. Chia sẻ thêm về cơ hội từ thị trường tài sản mã hoá, ông Nguyễn Trung Trang - Giám đốc sản phẩm của SSI Digital cho biết: các doanh nghiệp có hoạt động kinh doanh thực tế, có lợi nhuận thật và dòng tiền thật có thể phát hành token dựa trên giá trị thực để huy động vốn từ thị trường quốc tế.
Chẳng hạn, một doanh nghiệp có tài sản 1.000 tỷ đồng có thể phát hành token tương ứng để thu hút vốn đầu tư nước ngoài về Việt Nam. Ngành được hưởng lợi nhiều nhất có lẽ là bất động sản và các doanh nghiệp muốn mở rộng quy mô vốn thông qua hình thức này. Đây giống như một hình thức IPO sớm nhưng linh hoạt và dễ tiếp cận hơn nhờ công nghệ blockchain.
Cơ hội cho doanh nghiệp tiếp cận vốn là rất lớn, song các chuyên gia cũng khuyến nghị doanh nghiệp cần thay đổi theo hướng tích cực và minh bạch hơn. Quan trọng nhất là doanh nghiệp có thực lực, có người dùng và dòng tiền thực sự.
Cùng với đó, hoạt động quản lý và quản trị doanh nghiệp cần rõ ràng, thống nhất, đảm bảo tính tuân thủ cao, nhất là trong quản lý sổ sách, giấy tờ, báo cáo tài chính trung thực, hạn chế vi phạm…
