Trong bức tranh kinh tế Việt Nam hiện nay, Nghệ An đang nổi lên như một điểm sáng đầy ấn tượng, một bến đỗ chiến lược thu hút dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước.
Sự kiện công bố điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 mở ra không gian phát triển mới cho Nghệ An. Từ tư duy phát triển theo địa giới hành chính sang phát triển theo không gian kinh tế liên kết, Nghệ An đang từng bước khẳng định vai trò cực tăng trưởng mới của vùng Bắc Trung Bộ và cả nước.
Trong cuộc đua thu hút dòng vốn đầu tư quốc tế, Nghệ An tạo sự khác biệt vượt trội nhờ chủ động triển khai chiến lược “5 sẵn sàng”: Mặt bằng sẵn sàng, hạ tầng sẵn sàng, nhân lực sẵn sàng, môi trường đầu tư sẵn sàng và chính quyền đồng hành sẵn sàng. Với Nghệ An, đây không phải là những định hướng trên giấy, mà đã được cụ thể hóa bằng những nguồn lực và kết quả đo đếm được.
Về mặt bằng, theo Quyết định 490/QĐ-TTg của Thủ tướng, Khu kinh tế (KKT) Đông Nam Nghệ An được mở rộng lên 104.269,94 ha (gồm 93.319,94 ha đất liền và 10.950 ha mặt biển). Tại KKT hiện có 9 Khu công nghiệp (KCN) với tổng diện tích hơn 2.700 ha, đạt tỷ lệ lấp đầy trên 50%.
Tỉnh Nghệ An đang tập trung đẩy nhanh tiến độ các KCN quy mô lớn (VSIP 1, VSIP 2, VSIP 3, WHA giai đoạn II , Hoàng Mai I, Hoàng Mai II và Thọ Lộc), tạo quỹ đất sạch sẵn sàng đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của nhà đầu tư toàn cầu. Giai đoạn 2025 - 2030, tỉnh dự kiến thành lập thêm 8 - 10 KCN mới khoảng 3.000 ha để sẵn sàng đón các siêu dự án.
Về hạ tầng, tỉnh Nghệ An xây dựng hệ thống hạ tầng đa phương thức đồng bộ. Tuyến cao tốc Vinh - Thanh Thủy, khởi công ngày 30/4/2026 mở ra hành lang kinh tế Đông - Tây kết nối trực tiếp với Lào, Đông Bắc Thái Lan và Myanmar. Cùng với việc nâng cấp Cảng hàng không quốc tế Vinh, đẩy nhanh tiến độ Cảng nước sâu Cửa Lò và chủ động chuẩn bị bồi thường, trích lục mặt bằng cho tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, Nghệ An đã hoàn thiện mạng lưới giao thông liên kết toàn diện.
Về nguồn nhân lực, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Nghệ An đã ban hành Nghị quyết số 10-NQ/TU về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao đến năm 2045 với mục tiêu hình thành đội ngũ chuyên gia, nhân lực khoa học - công nghệ và quản trị toàn diện, đồng thời đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đây được xem là "chìa khóa vàng" và là khâu đột phá chiến lược của xứ Nghệ.
Về môi trường đầu tư, Nghệ An đẩy mạnh chuyển đổi số với hơn 80% thủ tục hành chính được số hóa và tích hợp trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, giúp cắt giảm từ 20 - 40% thời gian xử lý thủ tục cho doanh nghiệp. Cùng đó, tỉnh thành lập các tổ công tác chuyên trách hỗ trợ doanh nghiệp ngay từ những bước đầu tiên của dự án.
Đáng chú ý, Quyết định số 3329/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND tỉnh cho phép 174 thủ tục hành chính lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch thực hiện không phụ thuộc địa giới hành chính, giúp tiết kiệm tối đa thời gian và chi phí cho doanh nghiệp.
Cùng với đó, ông Võ Trọng Hải - Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An chỉ đạo quyết liệt tháo gỡ dứt điểm điểm nghẽn về mặt bằng, vật liệu xây dựng và quyết tâm giải ngân 100% vốn đầu tư công.
Lãnh đạo tỉnh Nghệ An cam kết tiếp tục xây dựng chính quyền kiến tạo, hành động và phục vụ; cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng điều hành; tạo môi trường đầu tư minh bạch, ổn định, thuận lợi và đồng hành cùng doanh nghiệp trong toàn bộ vòng đời của dự án.
Kinh tế Nghệ An 6 tháng đầu năm tiếp tục bứt phá. Khu vực công nghiệp - xây dựng tăng trưởng 14,32%; Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 23,01%. Đáng chú ý, vốn FDI đạt 2,32 tỷ USD, đưa Nghệ An vươn lên vị trí thứ 3 cả nước về thu hút FDI. Tổng vốn đầu tư cấp mới và tăng thêm đạt 74.440 tỷ đồng, gấp 4,5 lần cùng kỳ năm 2025.
Quy hoạch điều chỉnh tỉnh Nghệ An thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 tái cấu trúc không gian phát triển theo mô hình 1 trung tâm động lực là Khu kinh tế Đông Nam; 2 cực tăng trưởng gồm phía Nam gắn với Vinh – Cửa Lò và phía Bắc gắn với Hoàng Mai - Đông Hồi - Thái Hòa - Nghĩa Đàn. 3 vùng không gian phát triển gồm vùng đồng bằng, ven biển; vùng trung du và vùng miền núi phía Tây. 4 trụ cột phát triển tập trung vào công nghiệp; thương mại – dịch vụ hiện đại; nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao và kinh tế biển.
Quy hoạch xác định 5 hành lang kinh tế gồm hành lang ven biển; hành lang đường Hồ Chí Minh; hành lang Quốc lộ 7A kết nối Cửa khẩu Quốc tế Nậm Cắn; hành lang Quốc lộ 48A; hành lang cao tốc Vinh - Thanh Thủy kết hợp Quốc lộ 46, tạo mạng lưới kết nối với Lào và khu vực Đông Bắc Thái Lan. Bên cạnh đó, 6 vùng đô thị động lực được xác định gồm Vinh, Hoàng Mai, Thái Hòa, Diễn Châu, Đô Lương và Trà Lân – Con Cuông.
Tại hội nghị công bố Quy hoạch điều chỉnh và xúc tiến đầu tư tỉnh Nghệ An ngày 31/7 vừa qua, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu đã chỉ rõ, Nghệ An có đầy đủ nền tảng trở thành cực tăng trưởng quan trọng của vùng Bắc Trung Bộ và của cả nước nhờ một tổ hợp lợi thế hiếm có: Không gian thiên nhiên rộng lớn, hội tụ miền núi, trung du, đồng bằng, đô thị, biên giới và biển; nằm trên trục Bắc – Nam; đồng thời là cửa ngõ ra biển của Lào và khu vực Đông Bắc Thái Lan. Có đô thị Vinh là trung tâm lớn về giáo dục, y tế, về thương mại, dịch vụ của Bắc Trung Bộ; có Khu dự trữ sinh quyển thế giới miền Tây Nghệ An, Khu kinh tế Đông Nam và hệ thống công nghiệp đang hình thành mạnh mẽ.
Những lợi thế này cũng đang được cộng hưởng bởi dòng vốn và sự hiện diện ngày càng lớn của các tập đoàn, nhà đầu tư trong và ngoài nước. Nghệ An tiếp tục củng cố niềm tin của các doanh nghiệp lớn như SK (Hàn Quốc), Sun Group, AEON (Nhật Bản) cùng các nhà phát triển hạ tầng khu công nghiệp hàng đầu thế giới, tạo thêm động lực cho quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế và mở rộng không gian tăng trưởng.
Là doanh nghiệp đã gắn bó hơn một thập kỷ tại địa phương, ông Teng Wei Hong - Tổng Giám đốc Công ty TNHH VSIP Nghệ An cho biết, sau hơn 10 năm đầu tư, VSIP đã phát triển 3 KCN và 1 khu đô thị - dịch vụ tại Nghệ An, thu hút hơn 3,2 tỷ USD vốn FDI vào KKT Đông Nam. VSIP cam kết tiếp tục đồng hành cùng tỉnh phát triển các KCN thế hệ mới xanh, thông minh và thúc đẩy đầu tư KCN số 9 để đón dòng vốn công nghệ cao.
Trong khi đó, ông Dispong Pornchanoknart - Giám đốc quốc gia Tập đoàn WHAcho biết, việc Tập đoàn lựa chọn Nghệ An vì tin tưởng vào vị trí chiến lược và nguồn nhân lực dồi dào. Đến nay, sự lựa chọn hoàn toàn đúng đắn khi KCN WHA giai đoạn 1 (500 ha) đạt trên 60% tỷ lệ lấp đầy, thu hút hơn 1,5 tỷ USD. Hiện, Tập đoàn đang triển khai giai đoạn 2 với diện tích 250 ha và hướng tới mục tiêu phát triển 2.000 ha KCN tại Nghệ An.
Những kết quả thu hút đầu tư thực tế cùng bản Quy hoạch điều chỉnh đã tạo nền tảng vững chắc để Nghệ An bước vào giai đoạn phát triển mới với mục tiêu doanh nghiệp trong KCN, KKT đóng góp 25 - 30% tổng thu ngân sách địa phương, tạo việc làm cho 150.000 lao động và thu hút 5 - 6 tỷ USD vốn FDI mới.
Nhấn mạnh quyết tâm chính trị của địa phương trong việc đưa các định hướng chiến lược thành hiện thực, Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An Nguyễn Khắc Thận khẳng định: Quy hoạch chỉ thực sự phát huy giá trị khi các định hướng được cụ thể hóa thành những dự án, công trình và bằng những sản phẩm cụ thể, tạo ra việc làm, thu nhập, nguồn thu cho ngân sách; không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân.
Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An Nguyễn Khắc Thận đề nghị các doanh nghiệp, các nhà đầu tư triển khai dự án đúng tiến độ và đảm bảo chất lượng, hiệu quả với tinh thần "đã nói là làm, đã cam kết là phải thực hiện, đã triển khai là phải bảo đảm tiến độ, chất lượng và hiệu quả". Đây là điều kiện quyết định để Nghệ An thực hiện thắng lợi mục tiêu tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2026 - 2030 đạt từ 11 đến 12%/năm.
