Chứng khoán

Phó Chủ tịch UBCKNN: Nền tảng cho phát triển thị trường giai đoạn mới

Lê Mỹ • 19/11/2026 04:01

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Nguyễn Hoàng Dương, Luật Chứng khoán sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán hiện nay theo yêu cầu của thực tiễn, hoàn thiện nền tảng pháp lý cho thị trường.

Trong thời gian vừa qua, Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đã và đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ tập trung vào các lĩnh vực như là hoàn thiện thể chế, hiện đại hóa hạ tầng thị trường và nâng cao chất lượng vận hành của thị trường.

Kênh huy động vốn trung và dài hạn quy mô 78,9% GDP

Phát biểu tại hội thảo khoa học quốc gia Thị trường chứng khoán Việt Nam - VCSM 2026, ông Nguyễn Hoàng Dương cho biết, trải qua 30 năm xây dựng và phát triển, ngành chứng khoán Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng, từng bước hình thành và hoàn thiện hệ thống thể chế, tổ chức và cơ chế vận hành thị trường.

Thị trường chứng khoán đã trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn của nền kinh tế. (Ảnh minh họa: DVV lên sàn HOSE)
Thị trường chứng khoán đã trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn của nền kinh tế. (Ảnh minh họa: DVV lên sàn HOSE)

Phó Chủ tịch UBCKNN chia sẻ, thị trường chứng khoán đã trở thành nơi huy động vốn trung và dài hạn cho cả Chính phủ và các doanh nghiệp trong nền kinh tế. Tính đến ngày 30/10/ 2026, tổng vốn hóa của thị trường cổ phiếu trên cả 3 thị trường là sàn giao dịch chứng khoán Hồ Chí Minh, sàn giao dịch chứng khoán Hà Nội và thị trường UPCoM đạt khoảng 10,14 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 78,9% GDP ước tính của năm 2025. Giá trị giao dịch cổ phiếu bình quân từ đầu năm đạt khoảng 24 nghìn tỷ đồng trên một phiên. Khối lượng giao dịch chứng khoán phái sinh bình quân đạt gần 230 nghìn hợp đồng trên một phiên.

Đối với thị trường trái phiếu, tổng giá trị trái phiếu niêm yết đạt khoảng 2,94 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng gần 23% GDP ước tính của năm 2025. Trong 10 tháng đầu năm 2026, thị trường trái phiếu doanh nghiệp phát hành riêng lẻ đã ghi nhận 335 đợt phát hành thành công với tổng giá trị huy động khoảng 427 nghìn tỷ. Đến cuối tháng 10 năm 2026, hệ thống giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ đã ghi nhận 1188 mã trái phiếu của 240 tổ chức doanh nghiệp phát hành với tổng giá trị đăng ký giao dịch khoảng 1,12 triệu tỷ đồng. Giá trị giao dịch bình quân đạt khoảng 6,7 nghìn tỷ đồng trên một phiên. Đối với trái phiếu chính phủ, giá trị giao dịch bình quân từ đầu năm là khoảng 17.500 tỷ đồng trên một phiên, tăng 18,2% so với mức bình quân của năm 2025.

"Những kết quả và con số nêu trên khẳng định bước phát triển mạnh mẽ của thị trường chứng khoán sau 30 năm hình thành và phát triển, tạo nền tảng quan trọng để tiếp tục nâng cao chất lượng hiệu quả hoạt động và phát huy vai trò là kênh huy động vốn chung và dài hạn của nền kinh tế. Để đạt được những kết quả nêu trên, nhiều giải pháp đã và đang được triển khai đồng bộ, tập trung vào các lĩnh vực như hoàn thiện thể chế, hiện đại hóa hạ tầng thị trường và nâng cao chất lượng vận hành của thị trường", ông Dương cho biết.

Bước tiến pháp lý và công nghệ

Đáng chú ý, theo Phó Chủ tịch UBCKNN, tại kỳ họp Quốc hội đang diễn ra, Ủy ban Chứng khoán và Bộ Tài chính đã trình Chính phủ để trình Quốc hội thông qua Luật Chứng khoán sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán hiện nay theo yêu cầu thực tiễn.

"Việc sửa đổi luật lần này thực hiện theo hướng đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa các thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh, tháo gỡ những khó khăn vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, hoàn thiện quy định về tổ chức và hoạt động của thị trường chứng khoán. Đồng thời, luật cũng bổ sung nội dung rất mới là đặt cơ sở pháp lý cho việc ứng dụng công nghệ mới, chuyển đổi số và triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực chứng khoán, tạo điều kiện phát triển các sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới. Đây là bước đi quan trọng nhằm tiếp tục nâng cao chất lượng thể chế và tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, tạo nền tảng pháp lý cho sự phát triển của thị trường trong giai đoạn mới".

Phiên giảm 14/8 đã
Luật Chứng khoán sửa đổi bổ sung nội dung rất mới là đặt cơ sở pháp lý cho việc ứng dụng công nghệ mới, chuyển đổi số và triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực chứng khoán, tạo điều kiện phát triển các sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới. (Ảnh: Quốc Tuấn)

Về hạ tầng thị trường, bên cạnh các bước tiến, ông cho hay, hạ tầng đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán chứng khoán tiếp tục được hoàn thiện. Hiện nay công tác chuẩn bị triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm CCP được thúc đẩy nhằm nâng cao hiệu quả thanh toán, tăng cường quản trị rủi ro gắn với chuyển đổi số và đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Hiện Ủy ban Chứng khoán đã hoàn thành hai hệ thống công nghệ thông tin rất lớn và là xương sống của hoạt động giám sát thị trường. Thứ nhất là hệ thống giám sát tổng thể cho phép kết nối giám sát các lĩnh vực thực thể của UBCK, đồng thời kết nối với các cơ sở dữ liệu khác của nền kinh tế như dữ liệu dân cư, ngân hàng, tổ chức tín dụng, bảo hiểm, kế toán, kiểm toán và đào tạo. Ủy ban cũng bước đầu tích hợp công nghệ AI vào quá trình giám sát để hỗ trợ các chuyên gia, chuyên viên phát hiện sớm những rủi ro của thị trường. Thứ hai là hệ thống dữ liệu của thị trường chứng khoán. Đây có thể là lần đầu tiên thị trường chứng khoán có một hệ thống dữ liệu tổng hợp, tổng thể từ các nguồn chính thống khác nhau như các sở giao dịch, Tổng công ty Lưu ký, các thành viên thị trường, được đặt tại UBCK để phục vụ công tác phát triển thị trường cũng như quản lý giám sát.

Cùng với việc hoàn thiện thể chế và hiện đại hóa hạ tầng, nhiều giải pháp cải thiện khả năng tiếp cận thị trường cho nhà đầu tư nước ngoài cũng đã được triển khai. Nổi bật là cơ chế mua cổ phiếu không yêu cầu có đủ tiền để đặt lệnh đối với nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức, mô hình tiếp cận thị trường thông qua công ty môi giới toàn cầu, công bố thông tin bằng tiếng Anh, cũng như đơn giản hóa các thủ tục mở tài khoản cho nhà đầu tư nước ngoài. Những cải cách này đã góp phần giúp TTCK Việt Nam đáp ứng được các tiêu chí nâng hạng của FTSE Russell, ông Nguyễn Hoàng Dương cho biết.

8 nhóm giải pháp đưa thị trường đáp ứng MSCI

Theo Lãnh đạo cơ quan quản lý thị trường, sau nâng hạng, giai đoạn phát triển mới sẽ đặt ra những yêu cầu ngày càng cao về chất lượng hàng hóa, tính minh bạch, năng lực quản trị, khả năng tiếp cận thị trường và mức độ an toàn của hệ thống tài chính. Trong thời gian tới, Bộ Tài chính và UBCKNN sẽ tiếp tục triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp theo nội dung của đề án cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam gắn với thực hiện mục tiêu tăng trưởng ở mức cao liên tục đến năm 2045, đề án nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam, cũng như các kế hoạch của Bộ Tài chính, UBCK nhằm nâng cao chất lượng, hoạt động hiệu quả của thị trường, hướng tới mục tiêu đáp ứng các tiêu chí nâng hạng thị trường mới nổi của MSCI vào năm 2030.

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện thể chế và khung pháp lý, nâng cao tính đồng bộ, hiệu quả của hệ thống pháp luật, tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn, tạo môi trường đầu tư minh bạch, thuận lợi và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư, từng bước tiệm cận với chuẩn mực quốc tế.

Thứ hai, nâng cao chất lượng hoạt động của thị trường và doanh nghiệp niêm yết. Đối với giải pháp này, chúng tôi sẽ tiếp tục khuyến khích và thúc đẩy quá trình IPO gắn với niêm yết, tạo điều kiện thuận lợi cho việc niêm yết của doanh nghiệp FDI sau khi đáp ứng đủ các điều kiện tham gia thị trường, thúc đẩy thoái vốn, niêm yết doanh nghiệp nhà nước.

Về phía doanh nghiệp, ông nhấn mạnh cần nâng cao chất lượng quản trị theo thông lệ tốt, chất lượng báo cáo và công bố thông tin, qua đó tăng sức hấp dẫn với nhà đầu tư dài hạn. Quản trị công ty cũng là một trong những nội dung rất quan trọng mà UBCK sẽ tập trung triển khai. Ủy ban sẽ phối hợp với các cơ sở đào tạo, Viện Quản trị Công ty của Việt Nam tổ chức các khóa đào tạo cho những người làm quản trị tại các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp niêm yết.

Thứ ba, tăng cường tính minh bạch và khả năng tiếp cận thông tin, chú trọng công khai thông tin về tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa, đẩy mạnh công bố thông tin bằng tiếng Anh, nâng cao chất lượng thông tin về tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng, cơ cấu sở hữu, sở hữu của người nội bộ, người có liên quan và tình trạng sở hữu chéo.

Thứ tư, đa dạng hóa sản phẩm và nâng cao năng lực của các định chế trung gian. Thúc đẩy phát triển các sản phẩm chứng khoán phái sinh phù hợp với thực tiễn, nâng cao năng lực hoạt động, chất lượng dịch vụ và khả năng cạnh tranh của các tổ chức trung gian, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của nhà đầu tư.

Thứ năm, phát triển cơ sở nhà đầu tư theo hướng cân bằng và chuyên nghiệp hơn, thúc đẩy phát triển nhà đầu tư tổ chức, phát triển đồng bộ hệ thống quỹ và các định chế đầu tư chuyên nghiệp, đồng thời nâng cao kiến thức, năng lực quản trị rủi ro của nhà đầu tư cá nhân, khuyến khích đầu tư dài hạn thông qua các quỹ.

Thứ sáu, đẩy mạnh chuyển đổi số và hiện đại hóa hạ tầng thị trường. Ủy ban sẽ tập trung hoàn thiện hạ tầng, triển khai cơ chế CCP theo lộ trình, đây là nhiệm vụ cần thiết để đáp ứng quy mô và mức độ ngày càng phức tạp của thị trường. Đồng thời, phát huy hiệu quả hệ thống công nghệ thông tin hiện tại, hiện đại hóa hệ thống giám sát và cơ sở dữ liệu của UBCKNN, đảm bảo vận hành an toàn, thông suốt và tạo nền tảng cho các sản phẩm, dịch vụ mới.

Thứ bảy, đổi mới phương thức quản lý, thanh tra, giám sát thị trường, tăng cường giám sát dựa trên rủi ro kết hợp với giám sát tuân thủ. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, phân tích dữ liệu và trí tuệ nhân tạo, nâng cao năng lực giám sát theo thời gian thực, qua đó chủ động cảnh báo rủi ro, kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm để giữ vững kỷ luật, kỷ cương của thị trường.

Cuối cùng, tăng cường đối thoại, xúc tiến đầu tư và cải thiện khả năng tiếp cận thị trường. Ủy ban sẽ phối hợp với các bộ ngành để tháo gỡ rào cản đối với nhà đầu tư nước ngoài. Hiện nay, theo ông Dương, Ủy ban vẫn đang duy trì họp hàng tháng với nhóm đối thoại tư vấn chính sách thị trường vốn để liên tục cập nhật và kết nối với yêu cầu của các nhà cung cấp chỉ số như FTSE, MSCI. Qua đó, giới thiệu kết quả cải cách, cập nhật chính sách, tiếp nhận khuyến nghị của nhà đầu tư, góp phần củng cố niềm tin và thu hút dòng vốn dài hạn.

(0) Bình luận
Nổi bật
Mới nhất
Phó Chủ tịch UBCKNN: Nền tảng cho phát triển thị trường giai đoạn mới
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO