Ô tô - Xe máy

Trong cuộc đua cá nhân hóa xe hơi, Porsche đang mở ra một hướng tiếp cận hoàn toàn mới: biến lớp sơn ngoại thất thành một “bề mặt thông minh” có thể thay đổi màu sắc linh hoạt theo môi trường, hình ảnh hoặc phong cách của chính người lái. Ý tưởng này khiến chiếc xe không còn mang màu sơn cố định, mà có khả năng “biến hình” tương tự cách tắc kè hoa thích nghi với xung quanh.

Theo các tài liệu sáng chế được đăng ký trên trang của Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (WIPO), Porsche không chỉ nghiên cứu vật liệu sơn đổi màu, mà tập trung nhiều hơn vào cách thức điều khiển và cá nhân hóa quá trình đó. Trọng tâm của sáng chế là sự kết hợp giữa lớp “sơn mạ từ” (paramagnetic lacquer) có thể thay đổi màu sắc dưới tác động của điện áp với hệ thống camera và bộ xử lý hình ảnh.

Trước Porsche, BMW từng gây chú ý khi giới thiệu công nghệ đổi màu thân xe bằng mực điện tử (e-ink) trên mẫu iX. Tuy nhiên, giải pháp này mới chỉ giới hạn trong các tông đen, trắng và xám, mang tính trình diễn công nghệ nhiều hơn là ứng dụng thực tế. Porsche thừa nhận những nỗ lực đó, đồng thời cho rằng tiềm năng của sơn đổi màu vẫn còn rất lớn nếu công nghệ được phát triển theo hướng “hiểu người dùng” hơn.

Theo mô tả của Porsche, người lái có thể chụp một bức ảnh bất kỳ bằng camera: từ môi trường xung quanh, một vật thể yêu thích hay thậm chí một chiếc xe khác. Hệ thống sẽ phân tích vùng màu được chọn, xác định giá trị màu sắc và gửi lệnh tới bộ điều khiển lớp sơn để toàn bộ thân xe nhanh chóng chuyển sang gam màu tương ứng. Quá trình này diễn ra gần như tức thì, mở ra khả năng cá nhân hóa gần như không giới hạn.

Đi xa hơn, camera trong khoang nội thất cũng có thể nhận diện màu sắc từ trang phục, phụ kiện hoặc son môi của người lái. Chỉ trong vài giây, chiếc xe có thể “đồng bộ” ngoại thất với phong cách cá nhân của chủ nhân, biến mỗi chuyến đi thành một trải nghiệm mang tính cá nhân hóa cao. Trong kịch bản đó, màu sơn không còn là quyết định mang tính lâu dài, mà có thể thay đổi theo tâm trạng, hoàn cảnh hay sự kiện.

Về mặt cấu trúc, Porsche cho biết lớp vật liệu đổi màu có thể được triển khai dưới dạng film phủ tương tự wrap, giúp dễ lắp đặt trên nhiều dòng xe khác nhau, đồng thời thuận tiện cho việc sửa chữa hoặc nâng cấp. Ngoài ra, công nghệ này cũng có thể được tích hợp trực tiếp vào lớp sơn tiêu chuẩn của thân xe, tùy theo định hướng sản phẩm trong tương lai.

Một trong những ứng dụng rõ ràng nhất của công nghệ sơn đổi màu là tại các phòng trưng bày. Thay vì phải trưng bày nhiều xe với các màu khác nhau, đại lý chỉ cần một chiếc xe mẫu để khách hàng trực tiếp trải nghiệm toàn bộ dải màu và hình dung chiếc xe mơ ước của mình trong điều kiện thực tế. Điều này không chỉ giúp tối ưu chi phí trưng bày, mà còn tăng khả năng chốt đơn khi khách hàng có thể “nhìn thấy” chiếc xe đúng với mong muốn cá nhân.

Khả năng phối màu cũng không bị giới hạn ở một tông duy nhất. Người dùng có thể tạo các mảng màu khác nhau giữa hai bên thân xe, phối màu theo từng chi tiết trang phục, hoặc thậm chí tái hiện phong cách đa sắc như mẫu Volkswagen Polo Harlekin từng trở thành biểu tượng. Trong bối cảnh tính độc bản ngày càng được coi trọng, đây là công cụ mạnh mẽ để các hãng xe gia tăng giá trị cảm xúc cho sản phẩm.

Tuy nhiên, công nghệ sơn đổi màu cũng đặt ra không ít thách thức. Trước hết là vấn đề pháp lý. Ở nhiều quốc gia, màu sơn là thông tin quan trọng trong đăng ký xe và nhận diện phương tiện. Việc một chiếc xe có thể thay đổi màu sắc linh hoạt có thể gây khó khăn cho công tác quản lý giao thông, truy vết phương tiện hoặc đảm bảo an ninh. Để công nghệ này đi vào thực tế, các hãng xe và cơ quan quản lý sẽ cần xây dựng những khung pháp lý phù hợp.

Chi phí và độ bền cũng là những rào cản đáng kể. Lớp sơn đổi màu phải đáp ứng đồng thời các yêu cầu khắt khe về thẩm mỹ, khả năng chịu thời tiết, va đập và tuổi thọ dài hạn. Với Porsche - thương hiệu vốn nổi tiếng với các gói cá nhân hóa đắt đỏ, tùy chọn này nhiều khả năng sẽ có mức giá không hề thấp. Hiện nay, các tùy chọn sơn đặc biệt Exclusive Manufaktur trên Porsche 911 đã có giá khoảng 14.700 USD, trong khi chương trình Paint to Sample Plus (Sonderwunsch) có thể lên tới hơn 32.000 USD.

Dù vẫn đang trong giai đoạn nghiên cứu, công nghệ sơn đổi màu của Porsche cho thấy cách các hãng xe thể thao và xe sang đang tái định nghĩa khái niệm cá nhân hóa. Trong tương lai, khi ranh giới giữa ô tô và thiết bị công nghệ ngày càng mờ nhạt, thân xe có thể không chỉ là lớp vỏ bảo vệ, mà trở thành một giao diện thể hiện cá tính, cảm xúc và phong cách sống của người sử dụng.

Thanh Trà