Kinh tế
Chính sách tài khóa mở rộng tạo dư địa cho tăng trưởng đột phá năm 2026
Bộ Tài chính cho biết, năm 2026 sẽ triển khai hiệu quả các chính sách giảm, gia hạn thuế, phí để tiếp tục hỗ trợ người dân, doanh nghiệp mở rộng sản xuất kinh doanh.
Tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc Chính phủ với chính quyền địa phương để đánh giá kết quả năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, 8 kết quả nổi bật của nền kinh tế.
Những con số “biết nói” về sức bật kinh tế 2025
Trong đó, một trong những kết quả hàng đầu, quan trọng nhất, là tăng trưởng kinh tế cao thuộc nhóm dẫn đầu thế giới; kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn được bảo đảm; khả năng chống chịu của nền kinh tế nước ta trước các cú sốc bên ngoài ngày càng được nâng lên.
Rất nhiều chỉ số kinh tế vĩ mô của năm 2025, và cả giai đoạn 5 năm 2021-2025 đã được Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh.
Chẳng hạn, tốc độ tăng trưởng kinh tế năm 2025 đạt 8,02%; bình quân giai đoạn 2021 - 2025 tăng 6,3%, cao hơn giai đoạn trước (6,2%). Nếu không tính năm 2021, do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19, chỉ tăng trưởng 2,55%, thì giai đoạn 4 năm 2022-2025, tăng trưởng bình quân 7,13%/năm, vượt mục tiêu 6,5 - 7%).
Với tốc độ tăng trưởng này, quy mô nền kinh tế tăng từ 346 tỷ USD năm 2020 lên 514 tỷ USD năm 2025, tăng 5 bậc, lên vị trí 32 thế giới; GDP bình quân đầu người năm 2025 đạt 5.026 USD, gấp 1,4 lần năm 2020, vào nhóm thu nhập trung bình cao. Cơ cấu kinh tế và chất lượng tăng trưởng cũng chuyển biến tích cực.
Trong bối cảnh đó, kinh tế vĩ mô ổn định. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân năm 2025 tăng 3,31%, tính chung cả giai đoạn 2021-2025 duy trì dưới 4%. Thu ngân sách nhà nước năm 2025 đạt khoảng 2,65 triệu tỷ đồng, vượt 34,74% dự toán và tăng 30,3% so với cùng kỳ, cao hơn mục tiêu Chính phủ đặt ra (vượt ít nhất 25% dự toán). Thu ngân sách nhà nước 5 năm 2021-2025 đạt gần 9,88 triệu tỷ đồng, vượt 18,1% so với mục tiêu, gấp gần 1,4 lần giai đoạn trước, vượt xa mục tiêu 8,3 triệu tỷ đồng, trong khi đã miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí... khoảng 1,1 triệu tỷ đồng.
Cùng với đó, thị trường tài chính, tiền tệ, ngoại hối phát triển cơ bản ổn định; nợ công giảm từ 44,3% GDP năm 2020 xuống còn khoảng 35-36% năm 2025 (giới hạn là 60% GDP); bội chi ngân sách nhà nước năm 2025 ước khoảng 3,6% GDP, bình quân 5 năm giảm từ 3,53% GDP giai đoạn 2016-2020 xuống 3,1 - 3,2% GDP giai đoạn này…
“Các động lực tăng trưởng truyền thống đều phát huy hiệu quả”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nói và báo cáo các con số cao kỷ lục: tổng vốn đầu tư toàn xã hội năm 2025 ước đạt trên 4,15 triệu tỷ đồng, chiếm 32,3% so với GDP, tăng 12% so với năm 2024; 5 năm ước đạt trên 17,3 triệu tỷ đồng, tăng 44% so với giai đoạn trước, tương đương khoảng 33,2% GDP, đạt mục tiêu 32 - 34% GDP.
Trong khi đó, giải ngân vốn đầu tư công đến hết tháng 12/2025 đạt khoảng 755,14 nghìn tỷ đồng, đạt 82,7% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, cao hơn 2,4% về tỷ lệ và gần 206,6 nghìn tỷ đồng về số tuyệt đối so với cùng kỳ năm 2024. Tính chung cả giai đoạn 2021-2025, vốn đầu tư công đạt khoảng 3,4 triệu tỷ đồng, tăng gần 55% (số tuyệt đối tăng 1,2 triệu tỷ đồng) so với giai đoạn trước.
Không những thế, điều quan trọng là đầu tư không dàn trải, số dự án sử dụng ngân sách trung ương (NSTW) giảm từ 11.000 (giai đoạn 2016-2020) xuống còn 4.600 dự án (giai đoạn 2021-2025).
Thu hút FDI năm 2025 cũng tích cực, đạt trên 38,4 tỷ USD, tăng 0,5% so với năm 2024. Trong khi đó, vốn FDI thực hiện đạt 27,62 tỷ USD, tăng 9% trong bối cảnh dòng vốn FDI toàn cầu bị thu hẹp. Tổng vốn DFI đăng ký giai đoạn 2021-2025 đạt 184,2 tỷ USD, tăng gần 8,4% so với giai đoạn 2016-2020 và thuộc nhóm 15 nước đang phát triển thu hút FDI lớn nhất thế giới…
Quy mô thương mại tăng mạnh, từ 545,4 tỷ USD năm 2020 lên mức kỷ lục trên 930 tỷ USD năm 2025, thuộc nhóm 20 quốc gia dẫn đầu thế giới. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng năm 2025 tăng hơn 9% so với năm 2024. Du lịch phục hồi, năm 2025 đón khoảng 21,17 triệu lượt khách quốc tế, cao nhất từ trước đến nay…
Bên cạnh những điểm nhấn này, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cũng đã nhấn mạnh những thành tựu khác của nền kinh tế. Chẳng hạn, ba đột phá chiến lược được triển khai quyết liệt, hiệu quả, mở ra không gian và kiến tạo phát triển; khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được triển khai quyết liệt, đạt kết quả bước đầu quan trọng…
Cùng với đó, nhiều dự án tồn đọng, kéo dài nhiều năm, nhiều nhiệm kỳ được xử lý quyết liệt, đạt kết quả tích cực, góp phần giải phóng nguồn lực cho phát triển. Và đặc biệt là đã triển khai quyết liệt, hiệu quả việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy của Chính phủ và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp gắn với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền…
Những thành tựu này là nền tảng quan trọng để nền kinh tế bước vào năm 2026, năm có ý nghĩa quan trọng trong hành trình phát triển của đất nước.
Quyết tâm tạo đột phá mới
Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, để hoàn thành thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, ngành tài chính sẽ nỗ lực cao nhất, tiếp tục đổi mới tư duy và phương thức làm việc, tập trung triển khai một số giải pháp trọng yếu.
Đó là tiếp tục hoàn thiện đồng bộ thể chế, pháp luật về tài chính – ngân sách, đầu tư gắn với đổi mới mạnh mẽ tư duy, mở ra không gian, động lực phát triển mới. Tập trung hoàn thành các văn bản hướng dẫn Luật ngay trong Quý 1/2026; Xây dựng và triển khai ngay các nhiệm vụ, đề án trong Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng ngay từ đầu năm 2026.
Triển khai thực hiện chính sách tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm, đồng thời đảm bảo an ninh tài chính quốc gia. Tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, hiện đại hóa công tác quản lý thu NSNN, cơ cấu lại nguồn thu bảo đảm tính bền vững, phấn đấu hoàn thành thu NSNN ở mức cao nhất. Đồng thời, triển khai hiệu quả các chính sách giảm, gia hạn thuế, phí trong năm 2026 để tiếp tục hỗ trợ người dân, doanh nghiệp mở rộng SXKD.
Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số xây dựng cơ sở dữ liệu trong toàn Ngành gắn với tăng cường năng lực, hiệu quả quản lý, giám sát, góp phần cải thiện thực chất môi trường đầu tư kinh doanh để thúc đẩy phát triển và cơ cấu lại các thành phần kinh tế theo các Nghị quyết của Bộ Chính trị. Bộ Tài chính sẽ tiếp tục đưa vào sử dụng 25 cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành theo đúng kế hoạch của Chính phủ và thực hiện 100% dịch vụ công trực tuyến toàn trình.
Tiếp tục phát triển sâu rộng, công khai, minh bạch thị trường chứng khoán, thị trường trái phiếu Chính phủ để trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế. Tăng cường phối hợp chặt phối giữa chính sách tài khóa và tiền tệ, giữa thị trường vốn và thị trường tiền tệ để bảo đảm huy động đủ nguồn lực phát triển kinh tế và ổn định kinh tế vĩ mô.