Cà phê doanh nhân
Đa dạng hóa nguồn cung nguyên liệu
Trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông, các doanh nghiệp sản xuất đang chịu áp lực đồng thời ở nhiều khâu. Do đó, cần những giải pháp hỗ trợ phù hợp từ Nhà nước để thích ứng.
Bà Nguyễn Kim Thanh - Tổng Giám đốc Công Ty CP Thực Phẩm Sa Kỳ (Saky Foods):
Tác động từ biến động địa chính trị hiện nay không chỉ nằm ở vấn đề vận tải biển mà còn lan rộng tới nhiều khâu trong chuỗi giá trị của ngành thực phẩm. Chỉ trong thời gian ngắn gần đây, nhiều nhà cung cấp đã thông báo điều chỉnh giá nguyên liệu tăng từ 15 - 20%. Trong khi đó, đối với ngành chế biến thực phẩm, nguyên liệu thường chiếm tỷ trọng rất lớn trong cơ cấu giá thành sản phẩm.
Với doanh nghiệp xuất khẩu, giá bán cho khách hàng quốc tế thường đã được chốt trước theo hợp đồng, nên chúng tôi không thể lập tức chuyển toàn bộ phần chi phí tăng thêm sang khách hàng.
Không chỉ chi phí tăng, những thay đổi trong tuyến vận tải biển quốc tế cũng đang khiến các doanh nghiệp xuất khẩu phải điều chỉnh lại kế hoạch sản xuất và giao hàng. Trước đây một số lô hàng thủy sản xuất khẩu sang thị trường châu Âu thường có thời gian vận chuyển khoảng 30 - 35 ngày. Tuy nhiên, khi nhiều hãng tàu phải điều chỉnh hải trình để tránh các khu vực có rủi ro, thời gian vận chuyển có thể kéo dài thêm 10 - 14 ngày, gây áp lực rất lớn cho doanh nghiệp.
Trước những biến động ngày càng khó dự đoán của thị trường quốc tế, doanh nghiệp không thể chỉ phản ứng tình huống mà cần xây dựng năng lực thích ứng dài hạn. Theo đó, tại Saky Foods, chúng tôi đang triển khai đồng thời nhiều nhóm giải pháp để giảm thiểu rủi ro. Một trong những giải pháp quan trọng là đa dạng hóa nguồn cung nguyên liệu nhằm giảm sự phụ thuộc vào một số nhà cung cấp hoặc một số điều kiện giá ngắn hạn. Khi thị trường nguyên liệu biến động mạnh, doanh nghiệp phụ thuộc quá nhiều vào một nguồn cung sẽ rất dễ rơi vào tình trạng bị động.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng đang đa dạng hóa đối tác logistics và phương án giao hàng, nhằm đảm bảo khi một tuyến vận chuyển phát sinh rủi ro hoặc chi phí tăng đột biến thì vẫn có các phương án thay thế. Ví dụ: doanh nghiệp sẽ đàm phán điều kiện giao hàng FOB thay vì CIF như trước đây và chủ động mua bảo hiểm hàng hóa…
Ngoài ra, doanh nghiệp cũng đang điều chỉnh cơ cấu sản phẩm theo hướng gia tăng tỷ trọng các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, qua đó giúp cải thiện biên lợi nhuận và tăng khả năng hấp thụ các cú sốc chi phí từ thị trường.
Từ góc nhìn thực tiễn của một doanh nghiệp xuất khẩu, tôi cho rằng các doanh nghiệp sản xuất hiện nay đang phải đối mặt với nhiều lớp áp lực cùng lúc: chi phí nguyên vật liệu tăng, chi phí logistics tăng, lãi suất tài chính cao và chi phí tuân thủ ngày càng lớn.
Do đó, doanh nghiệp kiến nghị Nhà nước và các cơ quan quản lý cần có những giải pháp hỗ trợ phù hợp để giúp doanh nghiệp ổn định sản xuất và duy trì năng lực cạnh tranh. Trước hết, cần có các chính sách hỗ trợ lãi suất hoặc các gói tín dụng phù hợp cho doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu. Bởi vốn lưu động là “mạch máu” của hoạt động sản xuất, đặc biệt đối với ngành chế biến thực phẩm. Khi lãi suất cao trong bối cảnh giá nguyên liệu tăng và thời gian xoay vòng vốn kéo dài hơn, sức chịu đựng tài chính của doanh nghiệp sẽ bị bào mòn rất nhanh.
Bên cạnh đó, cần tiếp tục có các giải pháp giảm chi phí logistics một cách thực chất, từ hạ tầng cảng biển, kết nối vận tải đến các chi phí trung gian trong chuỗi vận chuyển. Ngoài ra, đối với các quy định mới liên quan đến quản lý và an toàn thực phẩm, cần có lộ trình triển khai hợp lý, hướng dẫn rõ ràng và thời gian chuyển tiếp phù hợp để doanh nghiệp có thể thích ứng.