Kiến nghị

Trước đề nghị góp ý Dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư 39/2016/TT-NHNN quy định về hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đối với khách hàng (Dự thảo), Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, một số nội dung cần tiếp tục được làm rõ, hoàn thiện nhằm đảm bảo tính minh bạch, khả thi và phù hợp hơn với thực tiễn hoạt động tín dụng đang ngày càng đa dạng.

Đáng chú ý, hai nội dung liên quan đến cho vay bằng phương tiện điện tử gồm phương tiện giải ngân và giới hạn dư nợ được cộng đồng doanh nghiệp cho rằng đang tồn tại cùng một vấn đề cốt lõi, đó là cách tiếp cận chính sách chưa theo kịp thực tiễn phát triển nhanh của các mô hình tài chính số, đồng thời còn có dấu hiệu chồng chéo với các quy định hiện hành.

Liên quan đến quy định về phương tiện giải ngân khoản vay, hiện nay, Thông tư 39/2016/TT-NHNN chủ yếu đề cập đến việc giải ngân thông qua tài khoản ngân hàng. Tuy nhiên, theo VCCI, quy định này chưa theo kịp sự phát triển của hệ sinh thái thanh toán số.

Thực tế, ví điện tử đã được pháp luật công nhận là phương tiện thanh toán và phải tuân thủ các yêu cầu chặt chẽ về định danh, xác thực và bảo mật tương tự như ngân hàng. Đồng thời, các mô hình tài chính số như “mua trước, trả sau” đang phát triển mạnh, cho phép người dùng tiếp cận khoản vay nhỏ và thanh toán ngay tại thời điểm giao dịch.

Theo VCCI, nếu không cho phép ví điện tử là phương tiện nhận giải ngân, quá trình sử dụng khoản vay sẽ bị chia tách qua nhiều nền tảng khác nhau (đăng ký khoản vay, nhận tiền qua tài khoản ngân hàng, sau đó nạp vào ví để thanh toán), làm gia tăng thời gian giao dịch, giảm tính thuận tiện và có thể tạo thêm điểm nghẽn trong quá trình thanh toán. Điều này không chỉ hạn chế khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính của người dùng mà còn ảnh hưởng đến hiệu quả vận hành của các mô hình tài chính số.

Do vậy, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo bổ sung quy định cho phép ví điện tử là phương tiện thanh toán được nhận giải ngân.

Liên quan đến quy định về giới hạn dư nợ cho vay bằng phương tiện điện tử, Điều 5 Dự thảo quy định tổ chức tín dụng phải quy định cụ thể giới hạn dự nợ cho vay với một khách hàng phù hợp với quy định pháp luật trong trường hợp cho vay bằng phương tiện điện tử.

Tuy nhiên, theo phản ánh của doanh nghiệp, quy định này là chưa thực sự cần thiết. Hiện nay, tổng mức dư nợ cấp tín dụng với một khách hàng, một khách hàng và người có liên quan được quy định cụ thể tại Điều 136 Luật Các tổ chức tín dụng 2024. Việc yêu cầu phải có thêm quy định về giới hạn dư nợ cho vay với khách hàng khi cho vay bằng phương tiện điện tử là không cần thiết. Hơn nữa, Dự thảo chỉ quy định chung chung là phù hợp với quy định pháp luật mà không đưa ra nguyên tắc xác định giới hạn dư nợ cho vay hoặc dẫn chiếu đến quy định của pháp luật cụ thể sẽ gây vướng mắc, khó khăn cho các tổ chức tín dụng trong quá trình áp dụng.

Do vậy, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc bỏ quy định này.

Các góp ý của VCCI cho thấy yêu cầu cấp thiết trong việc hoàn thiện chính sách theo hướng vừa đảm bảo an toàn hệ thống, vừa tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực tài chính. Trong bối cảnh các mô hình cho vay số đang phát triển nhanh, việc thiết kế quy định phù hợp, tránh chồng chéo và bắt kịp thực tiễn sẽ là yếu tố quan trọng để nâng cao khả năng tiếp cận vốn và thúc đẩy tài chính toàn diện.

Yến Nhung