Ô tô - Xe máy
Thị trường xe máy quý I khởi sắc, xu hướng điện hóa rõ nét hơn
Quý I/2026, thị trường xe máy Việt Nam tăng trưởng ở cả xe xăng lẫn xe điện, cho thấy nhu cầu đi lại cao và xu hướng chuyển dịch xanh rõ nét.
Theo số liệu từ Hiệp hội Các nhà sản xuất xe máy Việt Nam (VAMM), tổng doanh số bán hàng của 5 thành viên gồm Honda Việt Nam, Yamaha Motor Việt Nam, Piaggio Việt Nam, SYM Việt Nam và Suzuki Việt Nam đạt 729.121 xe trong quý đầu năm, tăng 8,3% so với cùng kỳ 2025. Mức tăng này cho thấy sức mua trên thị trường tiếp tục phục hồi sau giai đoạn người tiêu dùng thận trọng hơn với chi tiêu, đồng thời khẳng định xe máy vẫn là phương tiện thiết yếu tại Việt Nam, đặc biệt ở các đô thị vệ tinh, khu vực ngoại thành và các tỉnh.
Trong cơ cấu thị trường, xe máy sử dụng động cơ xăng vẫn chiếm tỷ trọng lớn. Riêng Honda Việt Nam bán ra 612.923 xe trong quý I, tương đương khoảng 84,1% thị phần trong nhóm VAMM. Tuy nhiên, thay vì nhìn vào lợi thế của một thương hiệu riêng lẻ, số liệu này phản ánh rõ thực tế rằng nhóm xe số và xe tay ga phổ thông vẫn đang giữ vai trò xương sống của thị trường nhờ mức giá dễ tiếp cận, khả năng phục vụ đa dạng nhu cầu đi lại và hệ thống dịch vụ đã phủ rộng từ lâu.
Đà tăng trưởng của xe xăng trong quý đầu năm đến từ nhiều yếu tố thị trường. Sau Tết Nguyên đán, nhu cầu mua sắm phương tiện phục vụ công việc, học tập và di chuyển cá nhân thường tăng mạnh. Cùng với đó, thu nhập của người dân có dấu hiệu cải thiện hơn so với cùng kỳ năm trước, tạo điều kiện để nhóm khách hàng phổ thông xuống tiền cho các mẫu xe mới. Nhiều hãng cũng duy trì các chương trình hỗ trợ lệ phí, quà tặng hoặc ưu đãi tài chính, qua đó góp phần giữ sức mua ổn định.
Điểm đáng chú ý là mức tăng của xe xăng diễn ra trong bối cảnh các chính sách môi trường đang tạo áp lực ngày càng lớn lên phân khúc này. Tại Hà Nội, lộ trình hạn chế xe máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch trong khu vực nội đô đang từng bước được triển khai. Theo kế hoạch, từ ngày 1/7/2026, xe máy xăng sẽ bị hạn chế theo khung giờ trong Vành đai 1 trước khi mở rộng ra các khu vực khác trong những năm tiếp theo.
Dù vậy, thị trường thực tế cho thấy xe xăng vẫn chưa thể giảm vai trò trong ngắn hạn. Ở khu vực ngoại thành và các tỉnh, nơi hạ tầng trạm sạc hoặc đổi pin chưa hoàn thiện, người tiêu dùng vẫn ưu tiên các mẫu xe truyền thống vì tính linh hoạt, khả năng tiếp nhiên liệu nhanh và chi phí đầu tư ban đầu phù hợp hơn. Với nhiều hộ gia đình, xe máy xăng vẫn là phương tiện gắn trực tiếp với sinh kế hằng ngày.
Song song với đó, phân khúc xe máy điện đang nổi lên như động lực tăng trưởng mới của thị trường. VinFast cho biết trong tháng 3/2026, hãng đã nhận hơn 135.000 đơn đặt hàng và xuất xưởng hơn 93.000 xe máy điện, mức cao nhất từ trước đến nay. Hai dòng Evo và Feliz dẫn đầu với lần lượt hơn 52.000 xe và 24.000 xe được bàn giao.
Diễn biến này cho thấy xe điện không còn là phân khúc ngách mà đang dần bước vào nhóm sản phẩm đại chúng, nhất là tại các đô thị lớn. Hà Nội và TP HCM tiếp tục là hai thị trường tăng trưởng nhanh nhất nhờ nhu cầu chuyển đổi phương tiện xanh gia tăng. Riêng Hà Nội ghi nhận hơn 20.000 xe máy điện VinFast được giao tới tay người dùng trong tháng 3, cho thấy tốc độ hấp thụ thị trường đang vượt dự báo của nhiều đại lý.
Một trong những yếu tố thúc đẩy mạnh nhất là bài toán chi phí sử dụng. Khi giá xăng RON 95 có thời điểm vượt 30.000 đồng/lít vào cuối tháng 3, chi phí nhiên liệu trở thành áp lực lớn với người đi làm, sinh viên và đặc biệt là nhóm tài xế công nghệ. So với đó, chi phí sạc điện thấp hơn đáng kể giúp xe điện trở thành phương án kinh tế hơn trong dài hạn.
Ngoài yếu tố chi phí, chính sách kiểm soát phát thải tại các đô thị lớn cũng đang tạo lực đẩy rõ rệt. Việc Hà Nội triển khai vùng phát thải thấp (LEZ), kết hợp lộ trình hạn chế xe xăng tại nội đô, đã khiến quyết định mua sắm của người dân thay đổi nhanh hơn. Nhiều người dùng chuyển từ tâm lý “chờ thêm” sang chủ động đổi xe sớm để thích ứng với các quy định mới.
Từ góc độ thị trường, diễn biến quý I/2026 cho thấy Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển tiếp đặc biệt của ngành xe máy. Xe xăng vẫn giữ vai trò doanh số chủ lực nhờ độ phủ rộng ở nhóm khách hàng đại chúng, trong khi xe điện đang nổi lên như động lực tăng trưởng mới tại khu vực thành thị. Hai xu hướng này không loại trừ nhau mà đang song song tồn tại, phản ánh đúng đặc thù thị trường Việt Nam.
Trong trung hạn, tốc độ chuyển đổi sẽ phụ thuộc lớn vào khả năng mở rộng trạm sạc, đổi pin, độ ổn định nguồn cung sản phẩm và mức độ hoàn thiện dịch vụ hậu mãi. Nếu hạ tầng tiếp tục được cải thiện, xe điện nhiều khả năng sẽ mở rộng nhanh hơn từ đô thị ra vùng ven. Ngược lại, xe xăng vẫn còn dư địa đáng kể ở những địa bàn mà yếu tố tiện dụng và chi phí đầu tư ban đầu tiếp tục được đặt lên hàng đầu.
Với diễn biến hiện nay, thị trường xe máy Việt Nam đang cho thấy vẫn tiếp tục tăng trưởng, trong đó trọng tâm không chỉ nằm ở doanh số mà còn ở sự dịch chuyển cấu trúc tiêu dùng giữa hai dòng phương tiện. Đây sẽ là xu hướng đáng chú ý của ngành xe máy trong phần còn lại của năm 2026.