Doanh nhân

Trao đổi với Doanh Nhân, ông Bùi Quốc Khánh - Tổng Giám đốc TNTech nhấn mạnh: văn hoá dữ liệu được dẫn dắt bởi đội ngũ lãnh đạo trong việc tạo áp lực tích cực cho các bộ phận trong doanh nghiệp; đặt nền tảng cho quản trị dữ liệu, đưa dữ liệu trở thành “vũ khí” nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển bền vững doanh nghiệp trong kỷ nguyên số.

- Trong bối cảnh mới, cạnh tranh của doanh nghiệp là cạnh tranh bằng dữ liệu. Từ góc độ của doanh nghiệp, theo ông, cạnh tranh chiến lược này đang được sử dụng thế nào?

Dữ liệu trong doanh nghiệp nếu được sắp xếp, phân tích sẽ trở thành công cụ đắc lực cho vận hành và quản trị doanh nghiệp. Tuy vậy, trong kỷ nguyên cạnh tranh bằng dữ liệu, doanh nghiệp nhiều dữ liệu chưa chắc đã đồng nghĩa với việc đã có công cụ cạnh tranh tốt bởi dữ liệu cũng giống như mỏ dầu, không khai thác hiệu quả sẽ vĩnh viễn nằm dưới lòng đất, không trở thành nguyên liệu đầu vào của sản xuất kinh doanh.

Trường hợp khác, nhiều dữ liệu nhưng tỷ lệ dữ liệu “rác” cao sẽ không có tác dụng, không tạo giá trị cho các hoạt động. Để dữ liệu tạo thành sức mạnh cạnh tranh cần bắt đầu việc xác định dữ liệu nguồn để đảm bảo tính trung thực.

Chỉ có dữ liệu trung thực, khi đưa AI vào xử lý, phân tích tự động mới đưa ra các quyết định toàn diện, chính xác nhất hay gợi ý các xu hướng, dự đoán hoặc phát hiện bất thường trong dữ liệu. Với sự hỗ trợ này, các bộ phận tập trung hơn vào việc ra quyết định thay vì xử lý thủ công như trước đây vốn mất nhiều thời gian, công sức mà hiệu quả không như mong muốn.

Vì vậy, hiện nay, các doanh nghiệp, tổ chức lớn đang đầu tư xây dựng mô hình ngôn ngữ lớn LLM để đào tạo dữ liệu nội bộ, trên cơ sở đó sử dụng dữ liệu đã được xác thực và dữ liệu trích dẫn từ những nguồn được kiểm chứng.

Thêm nữa, để dữ liệu trở thành công cụ cạnh tranh, quan trọng cần xây dựng chính sách quản trị dữ liệu. Công cụ chính sách cho phép các bộ phận trong doanh nghiệp được tiếp cận, khai thác, sử dụng dữ liệu theo quyền hạn, chức năng, nhiệm vụ.

Theo tôi, nội dung này cần định nghĩa ngay từ đầu để phân loại các nhóm dữ liệu (bao gồm dữ liệu nhạy cảm, dữ liệu công khai…) để quản lý và xây dựng cơ chế sử dụng phù hợp. Ngược lại, “đánh đồng” các nhóm dữ liệu có mức độ nhạy cảm cao hay thấp như nhau sẽ dẫn đến những rủi ro rất lớn trong khai thác, sử dụng.
Đặc biệt, trong bối cảnh các quy định bảo vệ dữ liệu, nhất là dữ liệu cá nhân ngày càng được thắt chặt và nguy cơ tấn công mạng ngày càng tinh vi, phức tạp hơn.

- Khi doanh nghiệp hoạt động và đưa ra quyết định dựa trên dữ liệu, hoạt động quản trị của doanh nghiệp cũng thay đổi, thưa ông?

Đúng là như vậy. Mô hình kinh doanh hiện tại và trong tương lai, doanh nghiệp ứng dụng nhiều thành tựu và nền tảng công nghệ mới. Điều này sẽ tạo áp lực lên lãnh đạo nhiều hơn lên nhân viên. Khác với việc quản trị mô hình kinh doanh truyền thống, ở mô hình mới, lãnh đạo sẽ thiết kế, định hình chiến lược, luật chơi và phân vai để các phòng, ban, bộ phận thực hiện trên “sân chơi” đó.

Khi lãnh đạo sử dụng dữ liệu làm cơ sở chính để điều hành và ra quyết định sẽ tạo áp lực tích cực, thúc đẩy các bộ phận trong doanh nghiệp đảm bảo dữ liệu luôn chính xác và đầy đủ. Áp lực này giúp đội ngũ trong doanh nghiệp tin rằng dữ liệu không phải là khái niệm xa xỉ của công nghệ mà là công cụ thiết yếu để ban hành các quyết định tốt hơn, hiệu quả hơn cho sản xuất kinh doanh, cho sự tăng trưởng của doanh nghiệp.

Nói cách khác, biến dữ liệu thành “vàng”, doanh nghiệp cần chú trọng xây dựng “văn hóa dữ liệu” để hiểu đúng, quản trị đúng, sử dụng hiệu quả công cụ dữ liệu và công nghệ.

- Cạnh tranh doanh nghiệp không chỉ là đầu tư công nghệ, mấu chốt từ việc thay đổi tư duy tổ chức và xây dựng nền tảng từ văn hóa dữ liệu, thưa ông?

Vốn xuất thân từ ngành tài chính ngân hàng, với tôi, văn hoá dữ liệu trở thành “hơi thở” hàng ngày. Văn hoá dữ liệu thực chất là tuân thủ nhiệm vụ, công việc một cách thường xuyên theo cách thức đã được chuẩn hoá.

Trên cơ sở đó, kho dữ liệu nguồn được xây dựng, bồi đắp liên tục, đảm bảo dữ liệu thống nhất, giảm thiểu sai sót. Đây là nền tảng cho quản trị dữ liệu, sử dụng dữ liệu là đầu vào cho việc đưa ra quyết định kinh doanh. Tuy nhiên, ở những lĩnh vực khác, tôi nhận thấy, quản lý dữ liệu chưa được doanh nghiệp chú trọng. Thiếu cơ chế và cách thức chuẩn hoá hướng dẫn đội ngũ tạo dữ liệu nguồn nên việc nhập liệu hàng ngày được xem là phát sinh thêm.

Để đưa dữ liệu thực sự trở thành “vàng”, cùng với việc đầu tư công nghệ, điều kiện đủ vẫn quay lại vấn đề cơ bản là xây dựng hệ thống dữ liệu gốc và cập nhật thường xuyên, đầy đủ từ các tác vụ hàng ngày.

Chỉ khi có đủ dữ liệu, AI mới thông minh hơn và khi đó, doanh nghiệp mới đưa AI để đào tạo theo các mô hình dữ liệu cho các công việc khác. Điều này đòi hỏi sự thay đổi trong văn hoá doanh nghiệp như tôi vừa nói.

Quan trọng nhất là người đứng đầu có quyết tâm thay đổi, dẫn dắt các hoạt động của nhân viên. Ngược lại, sự cẩu thả của người lãnh đạo, chắc chắn doanh nghiệp khó thành công, dù là dự án nhỏ.

- Trân trọng cảm ơn ông!

Hạnh Lê thực hiện