Kinh tế địa phương

Đứng trước những gam màu sáng tối đan xen của bức tranh kinh tế, Phú thọ đang phát đi một thông điệp mạnh mẽ về kỷ cương hành chính và quyết tâm đẩy lùi các điểm nghẽn về hạ tầng, mặt bằng để bảo đảm mục tiêu tăng trưởng bền vững.

Khi FDI công nghệ cao trở thành bệ đỡ nền kinh tế

Báo cáo tại kỳ họp thứ ba, HĐND tỉnh khóa XX, nhiệm kỳ 2026 - 2031, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông khẳng định, dù bối cảnh thế giới và trong nước có nhiều khó khăn, thách thức nhiều hơn thuận lợi, địa phương đã đạt được những kết quả quan trọng, khá toàn diện trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội.

Theo công bố chính thức từ Cục Thống kê, tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) 6 tháng đầu năm của tỉnh đạt tới 10,18%. Với con số ấn tượng này, Phú Thọ tự hào xác lập vị trí thứ 7 trên bảng tổng sắp cả nước, đồng thời giành ngôi vị quán quân về tốc độ tăng trưởng vùng Đồng bằng sông Hồng và Trung du và miền núi phía Bắc. Đây cũng là một trong số ít 9 tỉnh, thành phố trên toàn quốc duy trì được mức tăng trưởng ở ngưỡng hai con số trong nửa đầu năm.

Nhìn sâu vào cấu trúc tăng trưởng, động lực chủ lực của nền kinh tế Đất Tổ đến từ khu vực công nghiệp - xây dựng với mức tăng mạnh mẽ 14,89%. Trong đó, riêng ngành công nghiệp đạt mức tăng 15,94%, tiếp tục sắm vai trò “đầu tàu” kéo toàn bộ các khu vực khác đi lên. Sự bứt phá của công nghiệp gắn liền với một kết quả đột phá khác trên mặt trận đối ngoại và thu hút đầu tư: Vốn FDI đổ vào địa phương đạt gần 1,8 tỷ USD, tăng tới 4,9 lần so với cùng kỳ năm trước và chính thức cán đích sớm kế hoạch của cả năm 2026.

Lý giải về làn sóng đầu tư này, các chuyên gia kinh tế cho rằng Phú Thọ đang gặt hái quả ngọt từ chiến lược chuyển dịch thu hút FDI sang định hướng công nghệ cao, bán dẫn và giá trị gia tăng lớn. Minh chứng rõ nét nhất là hai “siêu dự án” có quy mô vốn lên tới 500 triệu USD mỗi dự án: Dự án mở rộng sản xuất thiết bị điện tử của Tập đoàn BYD (Trung Quốc) và nhà máy sản xuất, chế tạo vi mạch điện tử Meiko Yên Quang (Nhật Bản). Những dự án quy mô toàn cầu này không chỉ hứa hẹn tạo ra hàng vạn việc làm chất lượng cao mà còn là đòn bẩy đưa Phú Thọ tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và cung ứng toàn cầu.

Nhờ sự sôi động của khu vực sản xuất, tổng thu ngân sách nhà nước của tỉnh tính đến ngày 29/6/2026 đã chạm mốc 34,6 nghìn tỷ đồng, đạt gần 60% dự toán do HĐND tỉnh giao và tăng 18,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong cơ cấu nguồn thu, thu nội địa đóng vai trò cốt lõi khi đạt gần 31,5 nghìn tỷ đồng, tăng tới 20,8%.

Đứng từ góc nhìn điều hành, Chủ tịch UBND tỉnh Phú thọ Trần Duy Đông nhấn mạnh, kết quả thu hút đầu tư ngoạn mục này tiếp tục khẳng định niềm tin vững chắc của cộng đồng doanh nghiệp, các tập đoàn đa quốc gia đối với môi trường đầu tư của tỉnh. Phú Thọ hiện đứng trong tốp 5 địa phương có chất lượng điều hành kinh tế xuất sắc nhất cả nước năm 2025 (PCI); đứng thứ hai toàn quốc về chỉ số Tiếp cận đất đai và thuộc nhóm dẫn đầu cả nước về hình mẫu Chính quyền kiến tạo, Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp. Đó là những bệ đỡ vững chãi để kinh tế địa phương đạt được trạng thái thăng hoa trong nửa đầu năm.

Kiên quyết tuyên chiến với sự trì trệ và né tránh trách nhiệm

Bên cạnh những gam màu sáng chủ đạo, chính quyền tỉnh Phú Thọ cũng rất thẳng thắn nhìn nhận những rào cản, nút thắt nội tại đang kìm hãm tiến trình phát triển. Trong bài phát biểu chỉ đạo trước toàn thể cử tri và đại biểu HĐND tỉnh, ông Trần Duy Đông không ngần ngại chỉ rõ những khó khăn lớn mà tỉnh đang đối mặt: chi giá yếu tố đầu vào và chi phí logistics tăng cao gây áp lực lên sản xuất kinh doanh; cầu xuất khẩu suy giảm và biến động tỷ giá; thiếu hụt cục bộ lao động có tay nghề trong các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo, điện tử, công nghiệp hỗ trợ; và đặc biệt là những "điểm nghẽn" kinh niên trong công tác giải phóng mặt bằng (GPMB), nguồn vật liệu xây dựng làm chậm tiến độ các dự án đầu tư công.

Đáng chú ý, vấn đề giải ngân vốn đầu tư công đã trở thành tâm điểm chất vấn tại kỳ họp. Tính đến ngày 29/6/2026, tỷ lệ giải ngân toàn tỉnh đạt 35,3% so với kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Dù con số này vẫn cao hơn mức trung bình chung của cả nước (29,7%), song người đứng đầu UBND tỉnh đánh giá tiến độ này vẫn chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra và còn chênh lệch rất lớn giữa các ban quản lý dự án, các chủ đầu tư, các địa phương.

Mổ xẻ nguyên nhân của tình trạng này, Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ chỉ ra rằng nguyên nhân chủ quan vẫn là chủ yếu. Ông thẳng thắn phê bình: “Kỷ luật, kỷ cương hành chính ở một số nơi chưa nghiêm; vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu chưa được phát huy đầy đủ; một số chủ đầu tư, ban quản lý dự án còn thiếu chủ động, thiếu quyết liệt; sự phối hợp giữa các sở, ngành và địa phương chưa thật sự chặt chẽ; công tác chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng, lựa chọn nhà thầu, xử lý vật liệu xây dựng còn chậm; vẫn còn tình trạng trông chờ, né tránh, sợ trách nhiệm, chưa dám quyết, dám làm trong phạm vi thẩm quyền”.

Trước thực tế cùng chung một hệ thống quy chế, pháp luật nhưng có đơn vị làm rất tốt, có đơn vị lại giải ngân rất thấp, thậm chí bằng 0%, Chủ tịch Trần Duy Đông khẳng định tỉnh sẽ không chấp nhận việc lấy lý do khó khăn khách quan để biện minh cho sự thiếu quyết liệt trong tổ chức thực hiện của một số cơ quan, địa phương. UBND tỉnh coi giải ngân vốn đầu tư công là “mệnh lệnh hành động” trong 6 tháng cuối năm và phát đi thông điệp cứng rắn: Sẽ kiên quyết điều chuyển ngay kế hoạch vốn của các dự án, chủ đầu tư không có khả năng giải ngân sang dự án có tiến độ tốt ngay đầu quý III; xem xét điều chuyển nhiệm vụ, thay thế người đứng đầu trì trệ; đồng thời đưa các nhà thầu vi phạm cam kết vào danh sách hạn chế tham gia các dự án sử dụng ngân sách của tỉnh.

Song song với đầu tư công, một nút thắt khác cũng được chính quyền tỉnh tập trung phân tích là công tác quản lý đất đai bồi thường, GPMB và giải quyết thủ tục hành chính liên quan. Sau khi chuyển đổi sang mô hình chính quyền địa phương mới, khối lượng hồ sơ đất đai tăng cao, trong khi cơ sở dữ liệu chưa đồng bộ khiến thời gian xử lý một số thủ tục bị kéo dài. Để chấn chỉnh, tỉnh đã tổ chức chiến dịch 45 ngày đêm giải quyết dứt điểm 8.620 hồ sơ quá hạn về đất đai.

Đánh giá chặng đường dài hơi, Phú Thọ đang kích hoạt Chiến dịch cao điểm “180 ngày đêm” (từ ngày 1/7/2026 đến 31/12/2026) nhằm số hóa, xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai trên phạm vi toàn tỉnh, quyết tâm loại bỏ tận gốc tình trạng nhũng nhiễu, gây phiền hà hay hiện tượng “cò đất” trục lợi. Với quan điểm điều hành quyết liệt, không khoan nhượng trước sự chậm trễ, Phú Thọ đang phát đi tín hiệu mạnh mẽ về một môi trường đầu tư minh bạch, nơi mà hiệu quả thực chất của công việc và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp được đặt lên hàng đầu.

Đột phá không gian và cam kết an sinh bền vững

Nhìn về bức tranh tổng thể những tháng còn lại của năm 2026, Phú Thọ đặt mục tiêu tối thượng là dồn lực tập trung cao nhất cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế 11% của cả năm 2026. Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh đang triển khai một chiến lược phát triển không gian kinh tế hài hòa, đồng bộ, bảo đảm phân bổ nguồn lực tạo sự kết nối chặt chẽ giữa ba khu vực địa lý chiến lược: Phú Thọ, Vĩnh Phúc và Hòa Bình.

Tại khu vực Phú Thọ, chính quyền đã chấp thuận chủ trương đầu tư cho 3 khu công nghiệp mới là Trung Hà II, Đoan Hùng và Phù Ninh nhằm tạo thêm quỹ đất công nghiệp sạch dồi dào đón sóng đầu tư. Tại khu vực Vĩnh Phúc, trọng tâm là phấn đấu hoàn thành các nút giao giao thông chiến lược IC2, IC5 trước ngày 20/6/2027 và thông xe toàn tuyến đường song hành đường sắt Hà Nội - Lào Cai trước Tết Nguyên đán năm 2026. Đối với khu vực Hòa Bình, tỉnh tập trung toàn lực cho các trục cao tốc kết nối liên vùng như tuyến đường Việt Trì - Hòa Bình kết nối cao tốc Nội Bài - Lào Cai với cao tốc Hòa Bình - Sơn La, đẩy nhanh tiến độ cao tốc Hòa Bình - Mộc Châu để khai phá toàn diện tiềm năng kinh tế ở khu vực phía Tây.

Một điểm sáng nhân văn trong chiến lược hành động của Phú Thọ là sự cân bằng tuyệt đối giữa tăng trưởng kinh tế và an sinh xã hội, với trọng tâm là Chương trình phát triển nhà ở xã hội (NOXH). Với chỉ tiêu năm 2026 là hoàn thành 10.000 căn hộ, trên địa bàn tỉnh đã và đang triển khai đồng loạt 24 dự án với tổng quy mô 17.447 căn. Chủ tịch Trần Duy Đông nêu rõ quan điểm phát triển NOXH của tỉnh: Không chạy theo số lượng thuần túy để hoàn thành chỉ tiêu mà phải đặt chất lượng lên hàng đầu, tiêu chuẩn kỹ thuật phải tiệm cận, tương đương nhà ở thương mại cùng phân khúc, gắn liền với hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và công tác quản lý, vận hành sau đầu tư.

Đặc biệt, tất cả các dự án NOXH tại khu vực trung tâm bắt buộc phải có tầng hầm bảo đảm chỗ đỗ xe và cảnh quan xanh, sạch, đẹp. Để hỗ trợ người dân tiếp cận nhà ở với chi phí hợp lý, trong kỳ họp này, tỉnh đã quyết nghị bổ sung 100 tỷ đồng ngân sách ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh để cho vay ưu đãi mua, thuê mua NOXH. Đồng thời, toàn bộ thủ tục liên quan đến NOXH sẽ được đưa vào “luồng xanh” pháp lý, cắt giảm 50% thời gian giải quyết thủ tục nhằm sớm đưa dự án vào khai thác thực tế.

Sự kết hợp hài hòa giữa tư duy kinh tế sắc bén của một chính quyền kiến tạo và cái tâm của những người làm chính sách an sinh xã hội đang tạo nên một diện mạo mới cho Phú Thọ. Giai đoạn 6 tháng cuối năm 2026 sẽ là chặng đường đầy thử thách khi khối lượng công việc chiến lược cần xử lý vô cùng lớn trong mô hình chính quyền mới. Song, với tinh thần đoàn kết, đổi mới và quyết tâm chuyển mạnh từ "quản lý dựa trên mệnh lệnh" sang "quản trị dựa trên kết quả" mà người đứng đầu UBND tỉnh đã cam kết, Phú Thọ rõ ràng đang nắm giữ những lợi thế vững chắc để bứt phá mạnh mẽ, đổi ngôi và khẳng định vị thế một cực tăng trưởng đầu tàu ở khu vực trung du miền núi phía Bắc.

“

Theo công bố từ Cục Thống kê, dự kiến tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) 6 tháng đầu năm của tỉnh đạt tới 10,18%. Với con số ấn tượng này, Phú Thọ tự hào xác lập vị trí thứ 7 trên bảng tổng sắp cả nước, đồng thời giành ngôi vị quán quân về tốc độ tăng trưởng vùng Đồng bằng sông Hồng và Trung du và miền núi phía Bắc. Đây cũng là một trong số ít 9 tỉnh, thành phố trên toàn quốc duy trì được mức tăng trưởng ở ngưỡng hai con số trong nửa đầu năm.

Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Trần Duy Đông

Khắc Lãng