Tài chính doanh nghiệp

Thị trường trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) tháng 8/2026 ghi nhận những chuyển biến. Theo Báo cáo Tổng quan Thị trường TPDN tháng 8/2026 vừa được CTCP Xếp hạng Tín nhiệm Đầu tư Việt Nam (VIS Rating) công bố, bức tranh thị trường tiếp tục phân hóa rõ nét giữa hoạt động tái cấp vốn an toàn của nhóm định chế tài chính và nỗ lực tái cấu trúc dòng tiền của khối doanh nghiệp bất động sản.

Ngân hàng áp đảo thị trường sơ cấp

Sau đợt bùng nổ trong quý II, hoạt động phát hành trên thị trường sơ cấp có phần chững lại trong tháng 8/2026. Tổng giá trị TPDN phát hành mới đạt 35.000 tỷ đồng, giảm 16% so với tháng trước.

Khối Ngân hàng tiếp tục giữ vai trò trụ cột tuyệt đối khi chiếm tới 82% tổng quy mô phát hành mới nhằm đáp ứng các tỷ lệ an toàn vốn và bổ sung nguồn vốn trung - dài hạn. Trong khi đó, nhóm Bất động sản và các ngành còn lại mỗi bên chỉ đóng góp khoảng 9%.

Cơ cấu phát hành phản ánh rõ nét sự phân tầng khẩu vị rủi ro trên thị trường. Trong đó, đối với kênh phát hành và tài sản bảo đảm, ghi nhận phát hành riêng lẻ chiếm 91% tổng giá trị, chỉ 9% được chào bán ra công chúng. Do phần lớn trái phiếu đến từ nhóm ngân hàng, tỷ lệ trái phiếu không có tài sản bảo đảm chiếm áp đảo (khoảng 88,6%).

Lãi suất bình quân còn ở mức cao

Đáng chú ý, lãi suất bình quân của nhóm ngân hàng duy trì quanh mức 8,7%/năm. Ngược lại, nhóm bất động sản phải trả mức coupon bình quân lên tới 12,2%/năm để thu hút dòng tiền. Theo đó, chi phí vốn trên kênh huy động này vẫn neo ở mức cao, tuy nhiên một số các đợt phát hành cụ thể tùy thuộc tổ chức phát hành, lãi suất có phần hạ nhiệt nhẹ so với đợt phát hành gần nhất.

Kỳ hạn bình quân của các đợt phát hành đạt 4,9 năm, rút ngắn nhẹ so với mức 5,5 năm của tháng 7/2026.

Trong số các thương vụ lớn nhất tháng, nổi bật là các đợt huy động quy mô lớn của VIB (huy động tổng cộng 9.300 tỷ đồng với lãi suất 9%/năm), SHB phát hành thành công 2.081 tỷ đồng trái phiếu tăng vốn cấp 2 ra công chúng (kỳ hạn 7 năm, lãi suất 9,2%/năm), cùng các lô trái phiếu riêng lẻ từ TPBank, HDBank và Vietcombank.

Đáng chú ý ở khối doanh nghiệp phi tài chính, ngày 27/8/2026, VHM đã phát hành 10.000 trái phiếu mã VHML12616. Mỗi trái phiếu có mệnh giá 100 triệu đồng/trái phiếu, qua đó huy động 1.000 tỷ đồng.

Với kỳ hạn 24 tháng, trái phiếu dự kiến đáo hạn ngày 27/8/2028. Lãi suất kết hợp 11%/năm, có kèm điều khoản mua lại.

Trước nữa, doanh nghiệp này đã phát hành 20.000 trái phiếu mã VHM12615 vào ngày 6/8/2026. Mỗi trái phiếu có mệnh giá 100 triệu đồng, qua đó huy động 2.000 tỷ đồng. Với kỳ hạn 3 năm, trái phiếu này sẽ đáo hạn ngày 6/8/2029, lãi suất phát hành lên tới 12,5%/năm.

Dữ liệu từ HNX cho biết, kể từ đầu năm đến nay, VHM đã phát hành 17 lô trái phiếu riêng lẻ. Doanh nghiệp này theo ghi nhận thực tế từ thị trường, tiếp tục có các đợt phát hành dự kiến diễn ra trong tháng 9.

Thị trường thứ cấp: Lợi suất nới rộng theo kỳ hạn

Cũng theo báo cáo của VIS Rating, thị trường thứ cấp duy trì trạng thái giao dịch ổn định với giá trị bình quân đạt 7.400 tỷ đồng/ngày (giảm nhẹ 9% MoM). Dòng tiền tập trung sôi động nhất ở hai nhóm ngành quen thuộc là Bất động sản dân cư và Ngân hàng.

Xét theo kỳ hạn còn lại, thanh khoản tập trung cao điểm ở kỳ hạn dưới 1 năm (~32.000 tỷ đồng) và 2 năm (~36.000 tỷ đồng), nơi nhóm trái phiếu bất động sản được mua bán - hoán đổi tích cực nhất.

Với nhóm trái phiếu ngân hàng, thanh khoản dịch chuyển mạnh sang các kỳ hạn dài hơn từ 5 đến 7 năm. Về mặt định giá, đường cong lợi suất đáo hạn (YTM) của trái phiếu ngân hàng thể hiện độ dốc rõ rệt.

Kỳ hạn ngắn (1 - 2 năm): Đường cong lợi suất đáo hạn dao động trong vùng 6,0% - 7,5%/năm đối với các tổ chức phát hành có xếp hạng tín nhiệm ở mức "Mạnh" và "Trên trung bình".

Kỳ hạn dài (5 - 7 năm): Đường cong lợi suất đáo hạn nới rộng lên ngưỡng 10,0%-11,0%/năm, phản ánh mức bù rủi ro cho cấu trúc nợ thứ cấp thời hạn dài. Top các tổ chức phát hành có trái phiếu được giao dịch nhiều nhất tháng tiếp tục xướng tên những đơn vị đầu ngành: CTCP Vinhomes dẫn đầu với 16.430 tỷ đồng, kế tiếp là HDBank (14.190 tỷ đồng), Vietjet (10.854 tỷ đồng), Xây dựng Thái Sơn (9.644 tỷ đồng) và Parkland 53 (9.048 tỷ đồng).

An Định