Một sản phẩm có thể được “thổi” công dụng để dễ chốt đơn, nhưng khi thông tin quảng cáo sai sự thật khiến khách hàng bỏ tiền, người bán có thể phải đối diện hậu quả pháp lý.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội vừa khởi tố Nguyễn Thị Hương, thường được biết đến với tên gọi “Cô giáo Hương”, cùng chồng là Vũ Hải Long về tội “Lừa dối khách hàng”. Đây là diễn biến mới trong quá trình mở rộng điều tra vụ án liên quan đến vợ chồng Lê Văn Phú (Phú Lê) và Lã Thúy Kiều.
Theo thông tin điều tra, Vũ Hải Long và Nguyễn Thị Hương đã hợp tác với vợ chồng Phú Lê trong việc sản xuất, quảng bá và tiêu thụ sản phẩm Loramen. Mặc dù biết sản phẩm không có công dụng tăng cường khả năng sinh lý như nội dung quảng cáo, những người liên quan vẫn xây dựng kịch bản, sản xuất và đăng tải nhiều video trên mạng xã hội để thu hút khách hàng.
Kết quả xác minh của cơ quan chức năng cho thấy Loramen thực tế chỉ là sản phẩm hỗ trợ khử mùi, ngăn ngừa nấm ngứa, vi khuẩn, không có tác dụng điều trị bệnh hoặc cải thiện sinh lý như quảng cáo. Dữ liệu điều tra xác định doanh thu bán lẻ sản phẩm từ tháng 11/2024 đến tháng 4/2026 đạt hơn 11,6 tỷ đồng.
Từ vụ việc này, giới chuyên gia pháp lý cho rằng, một vấn đề quen thuộc trong hoạt động bán hàng trên mạng lại được đặt ra dưới góc độ nghiêm trọng hơn: quảng cáo có thể hấp dẫn, thậm chí cường điệu đến đâu, và ranh giới nào người kinh doanh không được phép vượt qua?
Trao đổi với phóng viên, Luật sư Nguyễn Trọng Hiệp – Giám đốc Công ty Luật HPVN cho rằng, quảng cáo có thể làm nổi bật đặc điểm, ưu thế của hàng hóa, nhưng không thể vì mục tiêu bán được hàng mà gán cho sản phẩm những công dụng thực tế không có.
“Ranh giới cần đặc biệt lưu ý nằm ở tính trung thực của thông tin. Nếu người bán biết rõ sản phẩm không có một công dụng nhất định nhưng vẫn chủ động xây dựng nội dung, kịch bản để giới thiệu công dụng đó như có thật, khiến khách hàng tin tưởng và quyết định mua thì câu chuyện đã khác với cách nói cường điệu thông thường trong quảng cáo”, Luật sư Hiệp phân tích.
Theo Luật sư Nguyễn Trọng Hiệp, chính yếu tố “biết rõ nhưng vẫn thực hiện” là điểm người kinh doanh cần đặc biệt lưu ý. Một bên là cách diễn đạt nhằm làm nổi bật sản phẩm; bên kia là chủ động đưa ra thông tin không đúng về công dụng, đặc tính của hàng hóa để tác động đến quyết định của khách hàng.
Không phải mọi trường hợp quảng cáo quá lời hoặc có thông tin không chính xác đều mặc nhiên dẫn tới trách nhiệm hình sự. Việc xác định tính chất và mức độ vi phạm phải căn cứ vào hành vi cụ thể, mục đích, hậu quả và các yếu tố khác theo quy định pháp luật.
“Nhưng người kinh doanh không nên nghĩ rằng chỉ cần gọi đó là quảng cáo thì có thể nói thế nào cũng được. Người tiêu dùng quyết định bỏ tiền dựa trên những thông tin họ được cung cấp. Nếu thông tin quan trọng về công dụng sản phẩm bị cố tình làm sai lệch thì quyền lợi của người mua đã bị tác động trực tiếp”, Luật sư Hiệp nói.
Điều này càng đáng quan tâm khi hoạt động bán hàng trên mạng ngày càng dựa nhiều vào video ngắn, livestream và những kịch bản quảng cáo được chuẩn bị sẵn. Một nội dung thu hút có thể tiếp cận lượng lớn người xem trong thời gian ngắn và nhanh chóng chuyển thành đơn hàng.
Vì vậy, theo Luật sư Hiệp, người trực tiếp quảng bá sản phẩm cần thận trọng với chính những nội dung mình phát ngôn. Việc được cung cấp sẵn kịch bản không có nghĩa người quảng bá có thể bỏ qua việc tìm hiểu những thông tin quan trọng về sản phẩm, đặc biệt là những công dụng được dùng để thuyết phục khách hàng.
“Với những sản phẩm liên quan đến sức khỏe, việc đưa ra các khẳng định về công dụng càng phải thận trọng. Không nên vì mục tiêu bán hàng mà biến những thông tin chưa được kiểm chứng, hoặc thậm chí biết là không đúng, thành lời khẳng định với người tiêu dùng”, Luật sư Hiệp nhận định.
Môi trường số cũng khiến những nội dung quảng cáo không đơn giản biến mất sau khi một phiên livestream hay video kết thúc. Bài đăng, video, nội dung tư vấn và thông tin giới thiệu sản phẩm có thể được lưu giữ, qua đó giúp làm rõ sản phẩm từng được quảng bá ra sao khi phát sinh tranh chấp hoặc vụ việc pháp lý.
Bởi vậy, kiểm tra thông tin trước khi quảng cáo không chỉ là cách bảo vệ khách hàng mà còn là cách người kinh doanh tự hạn chế rủi ro cho chính mình. Đặc biệt, với những nội dung liên quan trực tiếp đến công dụng, sức khỏe hay hiệu quả sử dụng, sự cẩn trọng càng cần được đặt lên trước mục tiêu chốt đơn.
Vụ Loramen vẫn đang được cơ quan điều tra tiếp tục làm rõ, trách nhiệm cụ thể của từng cá nhân liên quan sẽ được xác định theo kết luận của cơ quan có thẩm quyền. Tuy nhiên, từ những thông tin đã được công bố, một bài học đã khá rõ đối với hoạt động kinh doanh trên mạng: “nói quá” để bán hàng cũng có giới hạn.
“Quảng cáo có thể hấp dẫn, có thể sáng tạo, nhưng giới hạn không thể vượt qua là sự trung thực về sản phẩm. Đừng vì vài lời giúp chốt thêm đơn hàng mà biến một công dụng không có thật thành lời cam kết với khách hàng. Cái giá phải trả khi vượt qua ranh giới đó có thể lớn hơn rất nhiều lợi ích từ những đơn hàng bán được”, Luật sư Nguyễn Trọng Hiệp nhấn mạnh.
