Từ từng hồ sơ bồi thường đến những khu đất được đưa ra đấu giá, các Trung tâm Phát triển quỹ đất Hưng Yên đang góp phần mở thêm không gian phát triển cho địa phương.
Không bắt đầu từ những công trường, hành trình đánh thức giá trị đất đai khởi nguồn từ từng hồ sơ, phương án bồi thường và sự đồng thuận của người dân. Tại Hưng Yên, những công việc thầm lặng ấy đang mở mặt bằng cho dự án, không gian cho đô thị và nguồn lực mới cho địa phương.
Đó cũng là công việc thường ngày của hai Trung tâm Phát triển quỹ đất số 01 và số 02 tỉnh Hưng Yên. Sau khi tổ chức lại bộ máy, Trung tâm số 01 phụ trách 39 xã, phường; Trung tâm số 02 phụ trách 65 xã, phường. Hai đơn vị thực hiện các nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; tạo lập, quản lý, khai thác quỹ đất; tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất và cung cấp dịch vụ trong lĩnh vực đất đai.
Phạm vi hoạt động rộng, khối lượng hồ sơ lớn, nhưng mục tiêu không chỉ là thu hồi đủ diện tích. Hiệu quả tạo lập quỹ đất còn phải được đo bằng mức độ minh bạch của phương án, quyền lợi của người dân, khả năng bàn giao mặt bằng và giá trị mà quỹ đất tạo ra cho địa phương.
Mặt bằng được tạo nên từ từng hồ sơ
Cuối tháng 6/2026, tại nhà văn hóa các thôn Trung Châu và Đông Kết, xã Khoái Châu, Trung tâm Phát triển quỹ đất số 01 phối hợp tổ chức chi trả bồi thường, hỗ trợ cho các hộ dân thuộc dự án Khu phức hợp đô thị, du lịch sinh thái, sân gôn Khoái Châu.
Người dân mang theo giấy tờ tùy thân, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, phương án bồi thường đã được phê duyệt và các hồ sơ liên quan. Cán bộ Trung tâm kiểm tra từng giấy tờ, đối chiếu từng thông tin trước khi thực hiện chi trả.
Một buổi chi trả có thể chỉ diễn ra trong vài giờ, nhưng độ chính xác của từng hồ sơ lại có thể ảnh hưởng đến tiến độ của cả dự án.
Một sai lệch nhỏ về diện tích, chủ sử dụng hoặc tài sản trên đất đều có thể kéo theo thời gian xác minh, điều chỉnh. Ngược lại, khi hồ sơ được rà soát kỹ, chính sách được giải thích rõ và người dân được cung cấp đầy đủ thông tin, quá trình thực hiện sẽ thuận lợi hơn.
Tại khu vực do Trung tâm số 02 phụ trách, việc công khai phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cũng được thực hiện trước khi hoàn thiện các bước tiếp theo.
Tháng 6/2026, dự thảo phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư bằng đất ở mới của dự án hạ tầng kỹ thuật khu dân cư giáp khu tái định cư Khu công nghiệp TBS Sông Trà được niêm yết công khai.
Việc niêm yết tạo điều kiện để người dân kiểm tra thông tin liên quan trực tiếp đến quyền lợi của mình, phản ánh những điểm chưa phù hợp và tham gia ý kiến trước khi phương án được phê duyệt.
Ở những dự án có số hộ dân lớn, công việc của Trung tâm không dừng ở lập phương án trên giấy. Cán bộ phải phối hợp với chính quyền xã, phường, cơ quan chuyên môn và khu dân cư để xác minh thực tế, giải thích chính sách và xử lý các trường hợp phát sinh.
Một dự án có thể được quyết định bằng chủ trương lớn, nhưng tiến độ mặt bằng lại bắt đầu từ sự chính xác của từng thửa đất và sự đồng thuận của từng gia đình.
Bởi vậy, tạo lập quỹ đất không thể chỉ chạy theo tốc độ. Một mặt bằng có giá trị lâu dài phải được hình thành trên cơ sở đúng quy định, hồ sơ rõ ràng và quyền lợi chính đáng của người dân được bảo đảm.
Khi công việc được thực hiện minh bạch, địa phương chủ động hơn trong triển khai dự án; nhà đầu tư có thêm cơ sở dự báo thời điểm tiếp nhận mặt bằng; còn người dân hiểu rõ hơn mục tiêu, chính sách và trách nhiệm của các bên.
Đưa đất đai trở lại vòng quay phát triển
Giải phóng mặt bằng mới là bước đầu. Sau khi được tạo lập, quỹ đất phải tiếp tục được quản lý, hoàn thiện điều kiện pháp lý và đưa vào khai thác đúng quy hoạch.
Khu dân cư phía Tây đường Lý Bôn, phường Trần Lãm, là một ví dụ.
Quỹ đất do Trung tâm Phát triển quỹ đất số 02 quản lý được đưa ra đấu giá để lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án. Khu đất gồm hơn 16.400m² đất xây dựng nhà ở liền kề, dự kiến hình thành 251 căn nhà; gần 2.905m² đất thương mại, dịch vụ cùng tài sản gắn liền với đất. Tổng giá khởi điểm được công bố hơn 776,6 tỷ đồng.
Phía sau một cuộc đấu giá không chỉ là câu chuyện giá trị của khu đất. Việc công bố rõ diện tích, mục đích sử dụng, điều kiện thực hiện dự án và giá khởi điểm giúp quá trình tiếp cận quỹ đất được thực hiện công khai hơn.
Nhà đầu tư có cơ sở tính toán phương án. Nhà nước khai thác được nguồn lực đất đai. Địa phương có điều kiện hình thành thêm không gian đô thị, thương mại, dịch vụ và nguồn thu phục vụ phát triển.
Một nhiệm vụ khác của các Trung tâm là tiếp nhận, quản lý và đề xuất phương án xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính.
Những trụ sở không còn nhu cầu sử dụng, nếu được quản lý và bố trí lại phù hợp, có thể trở thành cơ sở giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao hoặc công trình phục vụ cộng đồng.
Trong phát triển quỹ đất, tạo mới là một phần; sử dụng hiệu quả tài sản hiện có là phần không kém quan trọng.
Một khu đất bỏ sử dụng hiệu quả tài sản hiện có là phần không trống không chỉ gây lãng phí tài sản công, mà còn làm mất đi cơ hội tạo thêm dịch vụ, tiện ích và không gian phát triển cho địa phương. Đưa những khu đất ấy trở lại sử dụng chính là cách gia tăng hiệu quả nguồn lực mà không nhất thiết phải mở rộng diện tích thu hồi.
Nâng cao hiệu quả tạo lập quỹ đất vì thế không đồng nghĩa với thu hồi được càng nhiều đất càng tốt.
Thước đo quan trọng hơn là mỗi khu đất sau khi được tạo lập đã đóng góp gì cho đời sống người dân, môi trường đầu tư và nguồn lực lâu dài của địa phương.
Khi từng hồ sơ được xử lý chính xác, từng phương án được công khai và từng khu đất được đưa vào sử dụng hiệu quả, đất đai mới thực sự trở thành động lực đồng hành cùng sự phát triển của Hưng Yên.
.jpg "Xã Việt Yên (Hưng Yên): Khát vọng đô thị hóa và bản lĩnh vươn mình")
