Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, từ nay đến năm 2030, nhà ở để bán vẫn cần thiết, đồng thời nhà ở cho thuê cần được xác định là trụ cột chiến lược tại các đô thị lớn, khu công nghiệp.
Nhà ở nói chung, nhà ở xã hội nói riêng luôn là một trong những mối quan tâm hàng đầu của Đảng và Nhà nước ta. Điều đó được thể hiện trong tư tưởng của Hiến pháp năm 2013, các Nghị quyết của Đảng và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2021- 2030. Ban Bí thư đã có Chỉ thị số 34-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển nhà ở xã hội trong tình hình mới. Trước giai đoạn mới, Chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước rất kịp thời và đúng đắn.
Đổi mới về tư duy
Trước giai đoạn phát triển mới của đất nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ đạo chính sách nhà ở trong giai đoạn mới phải được thiết kế ở tầm tư duy mới, tầm nhìn mới, bảo đảm mọi người dân đều có chỗ ở. Đây là sự đổi mới về tư duy, chuyển hướng đầu tư, sử dụng và quản lý nhà ở nói chung và nhà ở xã hội nói riêng. Trong đó, nhà ở xã hội chuyển từ mua bán là chủ yếu sang cho thuê là chủ yếu.
Điều đó có nghĩa là thay đổi tư duy, chuyển từ “an cư là sở hữu nhà” sang “an cư là có nơi ở phù hợp”; là từ “ai cũng phải sở hữu nhà ở” sang “ai cũng cần một chỗ ở”; là từ “sở hữu nhà” sang “sử dụng nhà”; là thay đổi tập quán, tâm lý từ mua nhà sang thuê nhà.
Phải xem đây là bước ngoặt, là khâu đột phá tháo “điểm nghẽn” trong việc thực hiện chính sách nhà ở xã hội, làm lành mạnh hóa thị trường bất động sản nhà ở trong giai đoạn mới. Việc này không chỉ giải quyết vấn đề nhà ở mà còn là giải pháp điều tiết lao động xã hội. Người lao động có thể đến mọi nơi làm việc, khi có nơi ở đảm bảo phù hợp với thu nhập; làm thay đổi thị trường bất động sản và hạ nhiệt bất động sản.
Cần nhiều giải pháp đồng bộ
Từ thể chế, chính sách đến các công cụ kinh tế vĩ mô, quy hoạch, kế hoạch đầu tư phát triển nhà ở và nhà ở xã hội cho thuê phải gắn với phát triển đô thị, cụm dân cư. Có cơ chế bảo đảm thị trường nhà ở phát triển lành mạnh, an toàn, bền vững; kiểm soát chặt chẽ, khắc phục tình trạng đầu cơ đất đai, nhà ở; đồng thời phải xây dựng hệ thống thông tin thị trường nhà ở gắn với thông tin đất đai.
Cần thay đổi nhận thức và chuyển hướng đầu tư phát triển nhà ở từ mua bán sang mua bán, thuê mua và cho thuê. Trong đó, đối với nhà ở xã hội cho thuê là chính. Nhà nước cần giữ vai trò chủ đạo trong việc chăm lo phát triển nhà ở xã hội: Nhà nước với chức năng chăm lo nhà ở cho người dân, không chỉ là xây dựng cơ chế - chính sách, ban hành luật pháp và các đòn bẩy kinh tế mà còn sử dụng các nguồn lực của mình để trực tiếp tham gia đầu tư, kinh doanh, điều tiết thị trường bất động sản, nhà ở xã hội. Nhà nước khuyến khích mọi thành phần kinh tế tham gia đầu tư phát triển nhà ở xã hội, doanh nghiệp được hưởng các ưu đãi; đồng thời Nhà nước cần có trong tay lực lượng của mình để tạo nguồn nhà ở dồi dào.
Muốn vậy, Nhà nước nên thành lập thêm các doanh nghiệp đầu tư kinh doanh nhà ở xã hội. Những ưu đãi của Nhà nước về nhà ở xã hội được thể hiện trong các sản phẩm của doanh nghiệp.
Quỹ nhà ở xã hội do Nhà nước đầu tư sẽ được cho các đối tượng thụ hưởng nhà ở xã hội thuê, thuê mua hoặc mua đứt, tuỳ theo từng trường hợp cụ thể. Người mua nhà sẽ được vay tín dụng ưu đãi dành cho đối tượng thụ hưởng theo quy định.
Cần nói thêm, đây không phải là Nhà nước bao cấp nhà ở xã hội mà chính là việc thực hiện an sinh xã hội, là một giải pháp để đảm bảo mục tiêu “ai cũng có nhà để ở”.
