VCCI đề nghị làm rõ trách nhiệm của nhà cung cấp dịch vụ trung gian, chủ thể vận hành nền tảng số để tránh chồng chéo với các quy định pháp luật mới ban hành.
Trả lời Công văn số 45/SHTT-TTKN của Bộ Khoa học và Công nghệ về việc đề nghị góp ý đối với Dự thảo Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường thực thi quyền sở hữu trí tuệ (Dự thảo), Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, việc Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị trong bối cảnh hiện nay là cần thiết và có ý nghĩa quan trọng.
Theo VCCI, tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, đặc biệt trên môi trường số và trong hoạt động thương mại điện tử, đang ngày càng diễn biến phức tạp, với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi. Trong khi đó, việc áp dụng các biện pháp xử lý, ngăn chặn trên thực tế vẫn chưa đạt được hiệu quả như kỳ vọng. Do đó, việc tăng cường chỉ đạo, điều hành ở cấp Chính phủ nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi quyền sở hữu trí tuệ là yêu cầu đặt ra cấp thiết.
VCCI đánh giá, Dự thảo Chỉ thị đã thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp; đồng thời góp phần hoàn thiện môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, lành mạnh, phù hợp với yêu cầu hội nhập quốc tế. Các nhiệm vụ, giải pháp được đề xuất trong Dự thảo tương đối toàn diện, đồng bộ và bám sát thực tiễn, tạo cơ sở quan trọng để nâng cao hiệu quả công tác thực thi quyền sở hữu trí tuệ trong thời gian tới.
Tuy nhiên, để bảo đảm các nhiệm vụ, giải pháp đề ra phù hợp với hệ thống pháp luật hiện hành, đồng thời bảo đảm tính hợp lý và khả thi khi triển khai, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc, làm rõ thêm một số nội dung cụ thể.
Cụ thể, tại điểm a khoản 1 Mục III Dự thảo có đề xuất “quy định trách nhiệm của nhà cung cấp dịch vụ trung gian và chủ thể đăng ký tên miền, quản trị, vận hành trang web cung cấp nội dung, dịch vụ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ”. Theo VCCI, nội dung này hiện chưa làm rõ trách nhiệm của các chủ thể nêu trên sẽ được xác định theo hướng nào, phạm vi đến đâu và áp dụng trong những trường hợp cụ thể nào.
Trong khi đó, pháp luật hiện hành đã có những quy định tương đối đầy đủ liên quan đến trách nhiệm của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian và các chủ thể vận hành nền tảng số. Cụ thể, Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi năm 2025 đã quy định về cơ chế miễn trừ trách nhiệm pháp lý đối với doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian trong một số trường hợp liên quan đến hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan trên môi trường mạng viễn thông và mạng internet (Điều 198b). Bên cạnh đó, Luật Thương mại điện tử năm 2025 cũng đã quy định cụ thể trách nhiệm của các chủ quản nền tảng thương mại điện tử trong việc kiểm soát và xử lý các hành vi vi phạm trên nền tảng.
Đây đều là các văn bản pháp luật quan trọng, vừa được sửa đổi, ban hành trong năm 2025. Do đó, để bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và rõ ràng của hệ thống pháp luật, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu, làm rõ hơn nội dung đề xuất nêu trên, tránh tạo ra cách hiểu khác nhau hoặc dẫn đến chồng chéo trong quá trình tổ chức thực hiện.
VCCI cho rằng, việc hoàn thiện các quy định theo hướng rõ ràng, minh bạch, phù hợp với pháp luật hiện hành sẽ góp phần nâng cao hiệu quả thực thi quyền sở hữu trí tuệ, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tuân thủ và yên tâm đầu tư, kinh doanh.
