ASEAN vẫn là lựa chọn hấp dẫn cho doanh nghiệp tìm kiếm tăng trưởng dài hạn trong bối cảnh căng thẳng thương mại.
Các doanh nghiệp ngày càng phải cân nhắc nhiều yếu tố khác nhau, trong đó có thuế quan và các biện pháp hạn chế thương mại, khi đưa ra quyết định, khiến bài toán kinh doanh trở nên phức tạp hơn.
Theo Bộ trưởng Bộ Thương mại và Công nghiệp Singapore Tan See Leng, trong bối cảnh đó, ASEAN có thể là lời giải cho các doanh nghiệp, trong đó có doanh nghiệp Mỹ, đang tìm kiếm những đối tác đáng tin cậy, sự ổn định và cơ hội tăng trưởng dài hạn.
“Tôi tin rằng ASEAN mang đến một lời giải thuyết phục. Không phải vì ASEAN đứng ngoài những thay đổi đang diễn ra xung quanh chúng ta,” ông Tan phát biểu tại Diễn đàn Kinh doanh Chiến lược Mỹ - ASEAN.
Ông Tan cho biết, ASEAN tiếp tục làm được ba điều có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với doanh nghiệp: duy trì khả năng chống chịu, tăng cường hội nhập giữa các quốc gia thành viên ASEAN và luôn duy trì sự cởi mở, kết nối với thế giới.
Ông cũng lưu ý rằng ASEAN vẫn duy trì vị thế là một khu vực của tăng trưởng, ổn định và khả năng chống chịu. Xét tổng thể, ASEAN là nền kinh tế lớn thứ tư thế giới, với tổng sản phẩm quốc nội (GDP) khoảng 4.000 tỷ USD. Khu vực cũng là nơi sinh sống của khoảng 700 triệu người, có dân số lớn thứ ba thế giới, sau Trung Quốc và Ấn Độ.
Bất chấp những khó khăn từ bên ngoài trong năm 2025, nền kinh tế ASEAN tăng trưởng khoảng 4,5% và thu hút khoảng 15% tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) toàn cầu, tương đương hơn 240 tỷ USD.
Theo ông Tan, những con số này phản ánh mức độ liên kết kinh tế sâu rộng trong ASEAN, qua đó cho phép các doanh nghiệp tiếp cận các mạng lưới sản xuất, năng lực và thị trường tiêu dùng trong khu vực.
“Những kết nối này hỗ trợ tăng trưởng trong thời kỳ thuận lợi. Đồng thời, chúng cũng củng cố khả năng chống chịu khi xảy ra gián đoạn, bởi doanh nghiệp có thêm nhiều lựa chọn về nguồn cung, địa điểm sản xuất và thị trường tiêu thụ,” ông nói thêm.
Theo ông Tan, ASEAN đang nâng cao năng lực ứng phó với các cú sốc bằng cách hướng tới phê chuẩn Hiệp định An ninh Dầu mỏ ASEAN, nhằm xử lý những gián đoạn nguồn cung dầu khí có thể xảy ra trong tương lai.
ASEAN cũng đang củng cố các quy định điều chỉnh thương mại nội khối bằng việc đưa Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN (ATIGA) nâng cấp, được ký vào tháng 10/2025, có hiệu lực vào cuối năm 2026.
Giá trị của ASEAN nằm ở việc kết nối 11 nền kinh tế thành viên và tạo điều kiện thuận lợi hơn để hàng hóa, dịch vụ, vốn, dữ liệu, năng lượng và con người di chuyển xuyên biên giới, qua đó giảm bớt các rào cản và chi phí giao dịch cho doanh nghiệp.
"Các quốc gia ASEAN đang hướng tới việc ký kết Hiệp định Khung về Kinh tế số ASEAN (DEFA) tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 vào tháng 11 tới", ông Tan cho biết.
Hiệp định này đề ra các quy tắc chung về luân chuyển dữ liệu xuyên biên giới, thanh toán điện tử và hợp tác trong các công nghệ mới nổi như trí tuệ nhân tạo (AI). Qua đó, hiệp định sẽ giúp doanh nghiệp dễ dàng hơn trong việc tiếp cận các cơ hội và hoạt động xuyên biên giới.
Ông Tan cho biết thêm, ASEAN vẫn duy trì sự cởi mở và gắn kết với các đối tác truyền thống, đồng thời mở rộng quan hệ với các đối tác mới.
Hiệp định thương mại tự do ASEAN - Australia - New Zealand (AANZFTA) gần đây đã được nâng cấp. Trong khi đó, ASEAN đang tiến hành đàm phán với Canada về một FTA và với Hàn Quốc về việc nâng cấp Hiệp định Thương mại Tự do ASEAN - Hàn Quốc (AKFTA).
“Nhiều thị trường hơn đồng nghĩa với nhiều nguồn cầu hơn. Nhiều kết nối chuỗi cung ứng hơn tạo ra nhiều phương án hơn để ứng phó khi xảy ra gián đoạn, còn những quan hệ đối tác chặt chẽ hơn giúp toàn khu vực có khả năng chống chịu tốt hơn,” ông Tan nói.
Vì vậy, ngay cả khi sự phân mảnh ngày càng gia tăng ở những nơi khác, ASEAN vẫn là một mắt xích mở và kết nối chặt chẽ trong nền kinh tế toàn cầu.
