Năm 2026, ngành logistics toàn cầu sẽ tiếp tục bị tác động bởi các yếu tố địa chính trị cũng như các xu thế nổi bật đang dần định hình lại bản đồ logistics thế giới.
Ông Đào Trọng Khoa, Phó Chủ tịch Liên đoàn các Hiệp hội Giao nhận Vận tải Quốc tế (FIATA), Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA) nhận định, “chìa khóa” để doanh nghiệp logistics bứt phá, phát triển thành “siêu ngành” trong năm mới Bính Ngọ là chuyển đổi số thực chất - xanh hóa theo lộ trình gắn với hiệu quả - liên kết để tạo quy mô và năng lực.
- Năm 2026, ông nhận định bức tranh logistics toàn cầu sẽ bị tác động bởi các xu hướng nổi bật nào?
Logistics toàn cầu sẽ tiếp tục bị tác động bởi các yếu tố địa chính trị. Cùng với đó, một số tuyến vận tải sẽ sớm phục hồi như trước khi có những xung đột Biển Đỏ, như Maersk đã phục hồi tuyến qua Kênh đào Suez và CGM CMA bắt đầu khôi phục tuyến từ tháng 12/2025. Việc này sẽ làm giảm áp lực lên lịch trình, tăng độ tin cậy và giảm giá cước vận tải biển trong 2026.
Song song đó, chuyển đổi xanh đã trở thành yêu cầu bắt buộc, không chỉ dừng lại ở mức độ kiểm kê, báo cáo mà sẽ đi vào thực chất của quá trình chuyển đổi và giảm phát thải trên thực tế. Yêu cầu tuân thủ về CBAM từ 1/1/2026 có thể làm gia tăng chi phí vận chuyển và tuân thủ, tạo gánh nặng cho các doanh nghiệp logistics, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Năm 2026 cũng đánh dấu sự chuyển mình mạnh mẽ của ngành logistics nhờ công nghệ và AI, với trọng tâm là tự động hóa, tối ưu hóa chuỗi cung ứng và ra quyết định dựa trên dữ liệu. Các xu hướng này không chỉ nâng cao hiệu quả mà còn giúp ngành thích ứng với biến động toàn cầu, từ thiếu hụt lao động đến áp lực bền vững. Công nghệ cũng đặt ra thách thức lớn về an toàn, an ninh mạng, thậm chí việc làm, tái đạo tạo.
Năm 2026 là "kỷ nguyên AI trong chuỗi cung ứng", tạo lợi thế cạnh tranh cho những doanh nghiệp có ứng dụng, chuyển đổi công nghệ, đầu tư sớm.
Công nghệ mới, chuyển đổi số, đặc biệt là AI sẽ sớm định hình lại một số dịch vụ trong chuỗi logistics như hải quan, quản lý kho hàng,...
- Ngành logistics Việt Nam sẽ chuyển động theo những gam màu nào trong xu hướng chung đó? Đâu là “chìa khóa” để doanh nghiệp logistics Việt Nam bứt phá mạnh hơn?
Logistics Việt Nam sẽ đi theo xu hướng chung, hưởng lợi từ những thuận lợi cũng như cùng đón nhận những khó khăn và thách thức chung của ngành. Ngành sẽ được hưởng lợi từ sự ổn định của vận tải quốc tế: dịch vụ đáng tin cậy, lịch trình ổn định, giá vận chuyển giảm, hay lợi ích mà công nghệ mang tới cho những ai thích ứng sớm như tăng năng suất lao động, giảm chi phí vận hành, tăng độ tin cậy, nhưng cũng chịu ảnh hưởng từ những yêu cầu ngày càng cao của các đối tác và khách hàng gồm chi phí cho chuyển đổi xanh, tăng chi phí tuân thủ.
Cơ hội có lẽ rõ ràng hơn, tạo gam màu tươi sáng cho ngành, đặc biệt trong bối cảnh chuyển mình mạnh mẽ của đất nước, với khung thể chế mới, được dẫn dắt bởi nền tảng thể chế.
Đặc biệt, Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025-2035, tầm nhìn đến 2050 được ban hành là “kim chỉ nam” cho cả ngành và các chương trình, kế hoạch hành động cụ thể chính là “chiếc la bàn” dẫn đường để từng vùng, từng ngành hàng, từng doanh nghiệp bước vào giai đoạn phát triển mới trong 2026.
Về “chìa khóa” để doanh nghiệp logistics Việt Nam bứt phá trong năm 2026, chúng ta có thể gói gọn trong 3 mũi tiến công: Một là chuyển đổi số thực chất; Hai là xanh hóa theo lộ trình gắn với hiệu quả; Ba là liên kết để tạo quy mô và năng lực để từ đó đi lên các dịch vụ giá trị gia tăng cao như 3PL/4PL, fulfillment, cold chain, dự án,...
- Ông từng nhận định: “Logistics Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt lớn, vươn lên trở thành "ngôi sao mới" trên bản đồ logistics toàn cầu”?
Ngành logistics Việt Nam, doanh nghiệp logistics Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt của thời đại. Bước vào giai đoạn 2026-2035, nền tảng “thế và lực” của đất nước đang và sẽ thay đổi với tốc độ hiếm thấy. Việt Nam hôm nay không chỉ là một “điểm đến sản xuất”, mà đang vươn lên trở thành một động lực tăng trưởng quan trọng của thị trường logistics khu vực châu Á – Thái Bình Dương. Việt Nam không còn dừng ở một thị trường tiềm năng, mà đã trở thành một thị trường lớn, có sức nặng thực sự trong các quyết định phân bổ nguồn lực và thiết kế mạng lưới toàn cầu của những tập đoàn logistics hàng đầu.
Trong bối cảnh đó, doanh nghiệp logistics Việt Nam không thể chỉ “bắt kịp”, mà cần đi trước một bước, chủ động hình thành lực lượng doanh nghiệp dẫn dắt, tiên phong, mang trên vai sứ mệnh đưa Việt Nam lên vị thế xứng đáng trên bản đồ chuỗi cung ứng toàn cầu.
- Vậy cộng đồng doanh nghiệp đề xuất hỗ trợ như thế nào để tận dụng cơ hội phát triển logistics thành “siêu ngành”, thưa ông?
Để tận dụng cơ hội và phát triển logistics thành “siêu ngành”, cộng đồng doanh nghiệp đề xuất một số hỗ trợ trọng tâm: Thứ nhất, đột phá về thể chế và thuận lợi hóa thương mại: đơn giản hóa thủ tục, số hóa chứng từ, chuẩn hóa quy định liên ngành, triển khai mạnh cơ chế một cửa và quản lý rủi ro để giảm chi phí tuân thủ.
Thứ hai, đầu tư hạ tầng theo tư duy mạng lưới và đa phương thức, ưu tiên gỡ các “nút thắt” kết nối cảng biển, hàng không, đường sắt, đường thủy, cao tốc, phát triển ICD, trung tâm logistics, logistics đô thị, các hành lang vận tải chiến lược.
Thứ ba, tạo không gian phát triển mới như khu thương mại tự do gắn với cảng biển, hàng không, cửa khẩu và vùng sản xuất trọng điểm; đi kèm cơ chế thu hút nhà đầu tư “anchor” và dịch vụ giá trị gia tăng.
Thứ tư, chương trình chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, hỗ trợ SME tiếp cận nền tảng dùng chung, tiêu chuẩn dữ liệu, đo lường phát thải và tài chính xanh; khuyến khích đổi mới sáng tạo, tự động hóa và ứng dụng AI.
Thứ năm, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và năng lực quản trị theo chuẩn quốc tế, để doanh nghiệp Việt Nam có thể cung cấp dịch vụ 3PL/4PL, tích hợp chuỗi cung ứng, chứ không chỉ làm các khâu đơn lẻ.
Trong Xuân mới Bính Ngọ, tôi mong cộng đồng doanh nghiệp liên kết mạnh hơn, đầu tư cho con người nhiều hơn, đổi mới mạnh mẽ hơn, dám đi trước một bước để góp phần khẳng định uy tín quốc tế của Việt Nam trong cộng đồng logistics toàn cầu và thực hiện nhiệm vụ của Nhiệm kỳ IX của VLA: “Hợp nhất sức mạnh, phát triển bền vững”. VLA và FIATA sẽ tiếp tục đồng hành, kết nối, và là tiếng nói của cộng đồng logistics Việt Nam và cộng đồng logistics toàn cầu.
- Trân trọng cảm ơn ông!
.jpg "VLA lan toả tầm nhìn xanh tại Triển lãm 80 năm thành tựu đất nước")
