Theo Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các cải cách thị trường , tăng khả năng tiếp cận sẽ mang đến nguồn tài trợ dài hạn cho tăng trưởng của nền kinh tế trong giai đoạn tới.
Phát biểu tại hội thảo “Vietnam Global Capital Access”, ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết.
Việt Nam đã được FTSE Russell nâng hạng lên trạng thái thị trường mới nổi thứ cấp. Thành tựu này phản ánh nhiều năm nỗ lực của các cơ quan quản lý, các sở giao dịch, các thành viên thị trường, các công ty niêm yết và các đối tác quốc tế. Điều quan trọng là, một nguyên tắc cốt lõi mà FTSE đã nhiều lần nhấn mạnh là khả năng tiếp cận: nâng cao khả năng của các nhà đầu tư quốc tế trong việc tiếp cận thị trường vốn của Việt Nam một cách minh bạch, hiệu quả và đáng tin cậy.
Tuy nhiên, theo Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, chúng ta nên nhìn nhận cột mốc này không phải là sự kết thúc của quá trình cải cách, mà là sự xác nhận rằng Việt Nam đang chuyển sang một giai đoạn mới. Khi thị trường của chúng ta trở nên rõ ràng hơn đối với các tổ chức toàn cầu, kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng lên. Các nhà đầu tư sẽ không chỉ nhìn vào khả năng tiếp cận thị trường, mà còn nhìn vào chất lượng công bố thông tin, tiêu chuẩn quản trị, cơ sở hạ tầng thanh toán, quan hệ nhà đầu tư và khả năng của các công ty Việt Nam trong việc truyền tải một chiến lược dài hạn rõ ràng.
Nguyên tắc tiếp cận tương tự cũng được áp dụng theo chiều ngược lại. Các công ty Việt Nam cần tiếp cận tốt hơn với nguồn vốn quốc tế dài hạn, và các nhà đầu tư toàn cầu cần có các kênh tốt hơn để thấu hiểu, đánh giá và đầu tư vào các doanh nghiệp hàng đầu của Việt Nam. Do đó, niêm yết kép, chứng chỉ lưu ký (DRs) và chứng chỉ lưu ký toàn cầu (GDR), cùng với sự phát triển của trung tâm tài chính quốc tế của Việt Nam nên được nhìn nhận như một phần của chương trình cải cách rộng lớn hơn: kết nối các công ty của Việt Nam với nguồn vốn toàn cầu trong khi tiếp tục củng cố chiều sâu, tính minh bạch và độ tin cậy của thị trường trong nước.
"Trong vài năm qua, chương trình cải cách thị trường vốn của Việt Nam đã có một mục tiêu nhất quán: nâng cao khả năng hình thành vốn cho các công ty Việt Nam và hỗ trợ sự phát triển dài hạn của nền kinh tế.
Một số cải cách có thể thấy như trong tiến trình của Việt Nam hướng tới trạng thái thị trường mới nổi. Những cải cách khác mang tính kỹ thuật hơn, chẳng hạn như việc triển khai hệ thống KRX, phát triển Mô hình Môi giới Toàn cầu (Global Broker), các cải tiến trong giải pháp không yêu cầu ký quỹ trước (non-prefunding), và việc phát triển cơ chế bù trừ bên đối tác trung tâm trong tương lai", Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nêu.
Cùng với đó, ông cũng nhấn mạnh rằng những cải cách này không nên được nhìn nhận một cách tách biệt. Đó là một phần của một định hướng chính sách rộng lớn hơn: làm cho thị trường của Việt Nam minh bạch hơn, hiệu quả hơn, dễ tiếp cận hơn đối với các nhà đầu tư tổ chức và có khả năng hỗ trợ tốt hơn cho các tham vọng tăng trưởng của các doanh nghiệp Việt Nam.
Theo ông Hải, mục đích của cải cách thị trường không chỉ là để cải thiện việc giao dịch. Các cải thiện quan trọng mục đích là để cải thiện sự hình thành nguồn vốn. Một hệ thống giao dịch hiện đại là quan trọng hỗ trợ tính hiệu quả, tính thanh khoản và sự phát triển của các sản phẩm mới. Các cơ chế tiếp cận tốt hơn cho phép các nhà đầu tư quốc tế tham gia vào thị trường với niềm tin lớn hơn. Những cải tiến trong cơ sở hạ tầng thanh toán và sau giao dịch làm giảm rủi ro vận hành và giúp Việt Nam liên kết chặt chẽ hơn với các tiêu chuẩn quốc tế. Và cuối cùng quản trị và công bố thông tin mạnh mẽ hơn sẽ các nhà đầu tư tin tưởng vào thông tin họ nhận được và đưa ra các quyết định đầu tư dài hạn.
Những cải cách này có thể mang tính kỹ thuật, nhưng mục đích chính sách của chúng rất thực tế: giúp nguồn vốn tiếp cận đến các công ty Việt Nam một cách dễ dàng hơn, an toàn hơn và hiệu quả hơn.
Phó Chủ tịch UBCKNN cũng đề cập đến sự cải thiện của chính các doanh nghiệp. Các công ty có chiến lược rõ ràng, báo cáo tài chính đáng tin cậy, quản trị mạnh mẽ, quan hệ nhà đầu tư chuyên nghiệp và truyền thông nhất quán với các cổ đông sẽ được các công ty toàn cầu tìm đến. "Niềm tin được xây dựng thông qua tính minh bạch, quản trị, hiệu quả hoạt động và truyền thông - Điều này đặc biệt quan trọng khi ngày càng có nhiều công ty Việt Nam cân nhắc các kênh quốc tế để huy động vốn và tiếp cận nhà đầu tư", ông nói.
Theo đó, lãnh đạo UBCKNN khẳng định sự đa dạng hóa các công cụ sẽ góp phần giúp các doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận được nguồn nhà đầu tư quốc tế rộng lớn hơn.
"Mục tiêu của Việt Nam không đơn thuần là giúp các công ty huy động vốn ở nước ngoài. Mục tiêu của chúng ta là xây dựng một hệ sinh thái thị trường vốn, trong đó các công ty Việt Nam có thể đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, tiếp cận các nhà đầu tư quốc tế, mà vẫn đóng góp vào chiều sâu, tính minh bạch và sức mạnh của chính thị trường Việt Nam.
Các cải cách mà chúng ta đang triển khai — từ cơ sở hạ tầng thị trường và tiếp cận của nhà đầu tư, đến chứng chỉ tiền gửi, Niêm yết kép, và trung tâm tài chính quốc tế — tất cả đều được kết nối bởi mục đích chung này. Đó là về việc cải thiện khả năng tiếp cận: Nhà đầu tư quốc tế tiếp cận thị trường Việt Nam, các doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận đến nguồn vốn toàn cầu. Và cho nền kinh tế Việt Nam tiếp cận đến nguồn tài trợ dài hạn cần thiết cho giai đoạn tăng trưởng tiếp theo", ông khẳng định.
Từ góc nhìn của định chế tài chính quốc tế, ông Daniel Clark - Giám đốc phụ trách Ủy thác & Đại lý khu vực APAC & MEA kiêm Giám đốc toàn cầu Chứng chỉ lưu ký Deutsche Bank, bày tỏ kỳ vọng từ trọng tâm vào chính bản thân các công ty.
Theo ông, bên cạnh các vấn đề về cải cách thị trường vốn, chính sách từ cơ quan quản lý, sau cùng, chính các doanh nghiệp Việt Nam mới là bên phải quyết định xem liệu việc tiếp cận vốn quốc tế có phù hợp với hoạt động kinh doanh của họ hay không. Chính các công ty phải chuẩn bị công tác quản trị, báo cáo tài chính, quan hệ nhà đầu tư, công bố thông tin và câu chuyện cổ phiếu dài hạn của họ. Chính các công ty phải suy nghĩ kỹ lưỡng về việc liệu niêm yết ở nước ngoài, DRs, GDR, hay các cơ hội liên quan đến IFC trong tương lai có thể hỗ trợ chiến lược tăng trưởng của họ hay không.
"Một xu hướng nền tảng quan trọng là xu hướng càng tăng của dòng vốn đầu tư quốc tế gián tiếp ra nước ngoài từ Bắc Mỹ và Châu Âu vào Châu Á và cách tốt nhất để nắm bắt xu hướng này, thông qua việc huy động vốn cổ phần hoặc đảm bảo rằng việc niêm yết cổ phiếu có thể tiếp cận được với càng nhiều nhà đầu tư càng tốt", ông gợi mở với các doanh nghiệp.
Hội thảo “Vietnam Global Capital Access: Overseas Listings, Depositary Receipts and the International Financial Center (IFC)” - "Tiếp cận Vốn Toàn cầu của Việt Nam: Niêm yết ở Nước ngoài, Chứng chỉ Lưu ký và Trung tâm Tài chính Quốc tế (IFC) - do SSI phối hợp cùng Deutsche Bank tổ chức quy tụ sự tham dự của đại diện cơ quan quản lý, các định chế tài chính toàn cầu, doanh nghiệp và chuyên gia đầu ngành.
SSI cho biết sự kiện là một phần trong nỗ lực của doanh nghiệp trong việc thúc đẩy kết nối giữa thị trường vốn Việt Nam với hệ sinh thái tài chính quốc tế, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng và chiều sâu của thị trường trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng.
Không chỉ dừng ở việc chia sẻ thông tin, hội thảo đặt trọng tâm vào việc làm rõ các con đường khả thi để doanh nghiệp Việt Nam từng bước tham gia sâu hơn vào thị trường vốn quốc tế, từ niêm yết tại nước ngoài, sử dụng chứng chỉ lưu ký cho đến tận dụng hạ tầng của các trung tâm tài chính quốc tế.
Tại phiên thảo luận về niêm yết kép tại Việt Nam và thị trường chứng khoán nước ngoài, các chuyên gia đến từ Sở Giao dịch Chứng khoán London, Deutsche Bank, EY Việt Nam đã phân tích những cơ hội cũng như điều kiện cần thiết để doanh nghiệp Việt Nam có thể tiếp cận thị trường vốn quốc tế. Bên cạnh khả năng mở rộng tệp nhà đầu tư, cải thiện hình ảnh doanh nghiệp và nâng cao định giá, các diễn giả cũng nhấn mạnh rằng niêm yết quốc tế không chỉ là một quyết định tài chính, mà còn là bài kiểm tra toàn diện về tính minh bạch, quản trị, công bố thông tin và năng lực đáp ứng các chuẩn mực quốc tế.
Một trong những nội dung đáng chú ý tiếp theo của hội thảo là vai trò của chứng chỉ lưu ký trong việc hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng khả năng tiếp cận nhà đầu tư nước ngoài. Theo các diễn giả, DRs có thể được xem là một bước đi trung gian phù hợp đối với nhiều doanh nghiệp Việt Nam, giúp gia tăng thanh khoản, mở rộng hiện diện trên thị trường quốc tế và tiếp cận nguồn vốn toàn cầu mà không nhất thiết phải thay đổi toàn diện cấu trúc niêm yết hiện tại. Phiên thảo luận này có sự tham gia của các chuyên gia đến từ Deutsche Bank, A&O Shearman và các tổ chức liên quan, dưới sự điều phối của ông Barry Weisblatt - Giám đốc Phát triển Khách hàng Tổ chức, SSI.
Ở góc nhìn dài hạn hơn, phiên thảo luận về Trung tâm Tài chính Quốc tế - IFC, do bà Hoàng Việt Phương - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Xếp hạng tín nhiệm S&I (S&I Ratings) dẫn dắt cùng với sự tham gia của các đại diện đến từ VIFC và Minh Triết Capital đã mở rộng câu chuyện từ từng công cụ huy động vốn riêng lẻ sang yêu cầu xây dựng một hệ sinh thái tài chính đồng bộ. Các ý kiến cho rằng, để doanh nghiệp Việt Nam có thể cạnh tranh hiệu quả hơn trong dòng vốn khu vực và toàn cầu, thị trường cần một nền tảng hạ tầng đủ mạnh, bao gồm khung pháp lý, chuẩn mực công bố thông tin, hệ thống trung gian tài chính, năng lực xếp hạng tín nhiệm và cơ chế kết nối với nhà đầu tư quốc tế.
Tại sự kiện, đại diện Nasdaq cũng có bài phát biểu tập trung phân tích các cách thức tiếp cận nguồn vốn toàn cầu, những kinh nghiệm đúc kết từ các thị trường khác cũng như định hướng cho các doanh nghiệp Việt Nam.
Với việc chủ động tham gia tổ chức và trực tiếp điều phối các phiên thảo luận chuyên sâu, SSI không chỉ đóng vai trò kết nối giữa doanh nghiệp Việt Nam với các định chế tài chính quốc tế, mà còn góp phần định hình các hướng tiếp cận mới cho thị trường vốn Việt Nam. Thông qua diễn đàn này, SSI tiếp tục khẳng định vai trò đồng hành cùng quá trình nâng chuẩn thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận các kênh vốn quốc tế một cách bài bản, thực chất và bền vững hơn.
Đại diện SSI cho biết, trong bối cảnh thị trường vốn Việt Nam đang từng bước tiệm cận các chuẩn mực quốc tế, những đối thoại chuyên sâu như vậy được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy quá trình hội nhập một cách thực chất hơn, đồng thời tạo thêm nền tảng để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận hiệu quả hơn với dòng vốn toàn cầu.
