"Chìa khóa" để doanh nghiệp địa phương bứt phá

Toàn tỉnh Lạng Sơn hiện có khoảng 6.576 doanh nghiệp với tổng vốn đăng ký 83.795,54 tỷ đồng. Là địa phương sở hữu thế mạnh vượt trội về kinh tế cửa khẩu, thương mại, logistics, du lịch và sản phẩm bản địa, bài toán đặt ra cho doanh nghiệp địa phương hiện nay không chỉ dừng ở việc duy trì hoạt động mà là phát triển có quy mô, nâng cao sức cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Điểm nghẽn từ năng lực tổ chức và quản trị tăng trưởng

Đánh giá về thực trạng phát triển của doanh nghiệp địa phương, ông Trần Thế Kiên - Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lạng Sơn nhận định, vướng mắc cốt lõi không chỉ nằm ở bài toán thiếu vốn, mà ở khả năng tổ chức và quản trị tăng trưởng. Vốn là điều kiện cần để phát triển, nhưng năng lực quản trị mới quyết định hiệu quả sử dụng nguồn vốn.

Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp có sản phẩm tốt, có thị trường nhưng chưa thể mở rộng quy mô tương xứng.Nguyên nhân xuất phát từ thị trường hẹp, năng lực quản trị tài chính hạn chế, thiếu nhân lực chuyên môn, hệ thống phân phối yếu và thiếu chiến lược dài hạn. Nhiều đơn vị vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào cá nhân người chủ. Khi quy mô tăng, khối lượng công việc phức tạp hơn nhưng hệ thống quản trị, nhân lực và công nghệ không phát triển tương ứng,dẫn đến khó kiểm soát chi phí, công nợ, hàng tồn kho và rủi ro vận hành.

Bên cạnh đó, do quy mô nhỏ và năng lực tài chính hạn chế, phần lớn doanh nghiệp khó đầu tư đồng bộ cho thương hiệu, nghiên cứu thị trường và công nghệ. Việc tiếp cận thị trường mới cũng gặp rào cản do những yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tiến độ cung ứng.

Chuyển đổi tư duy, nâng cao năng lực nội tại

Theo ông Trần Thế Kiên, trong môi trường kinh doanh hiện đại, kinh nghiệm của người quản lý vẫn quan trọng nhưng không thể thay thế cho hệ thống quản trị chuyên nghiệp. Những năm gần đây, tư duy kinh doanh của nhiều doanh nhân Lạng Sơn đã có chuyển biến tích cực: từ chỗ chỉ tập trung duy trì hoạt động và bán hàng, nay đã chú trọng hơn đến xây dựng thương hiệu, quản trị tài chính, phát triển nhân lực, ứng dụng công nghệ và mở rộng thị trường.

Đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa, việc chuyển đổi không nhất thiết phải đầu tư lớn ngay lập tức mà cần bắt đầu từ những việc thiết thực: quản lý dòng tiền chặt chẽ, chuẩn hóa quy trình bán hàng, xây dựng hệ thống đánh giá hiệu quả công việc và nâng cao chất lượng dịch vụ. Chuyển đổi số cần được nhìn nhận là công cụ để quản lý tốt hơn, giảm chi phí, hiểu khách hàng và ra quyết định nhanh hơn, chứ không dừng ở việc cài đặt phần mềm hay đưa thông tin lên mạng.

"Thế hệ doanh nhân trẻ hiện nay có lợi thế về khả năng tiếp cận công nghệ, thông tin và các mô hình kinh doanh mới. Nếu kết hợp được tinh thần đổi mới của thế hệ trẻ với kinh nghiệm, sự bền bỉ của thế hệ đi trước, cộng đồng doanh nghiệp địa phương sẽ có thêm động lực phát triển mạnh mẽ", ông Kiên nhấn mạnh.

Do vậy, doanh nghiệp muốn phát triển cần đồng thời củng cố nền tảng tài chính, nâng cao chất lượng nhân lực, minh bạch hoạt động quản trị, ứng dụng công nghệ và xây dựng thị trường ổn định. Việc mở rộng quy mô cũng phải phù hợp với năng lực thực tế, tránh chạy theo doanh thu mà bỏ qua hiệu quả, dòng tiền và khả năng kiểm soát rủi ro.

Bên cạnh nỗ lực tự thân của doanh nghiệp, vai trò kiến tạo của Nhà nước có ý nghĩa quan trọng. Môi trường kinh doanh cần tiếp tục cải thiện theo hướng minh bạch, thuận lợi, đơn giản hóa thủ tục hành chính; các chương trình hỗ trợ về vốn, đào tạo, chuyển đổi số và xúc tiến thương mại cần thiết kế sát thực tế, tránh dàn trải. Đồng thời, cần có cơ chế khuyến khích các doanh nghiệp lớn, hệ thống phân phối hợp tác với doanh nghiệp nhỏ và hợp tác xã địa phương để cùng chia sẻ kiến thức, tiêu chuẩn và thị trường.

Xây dựng mạng lưới liên kết từ tổ chức Hội

Để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp phát triển bền vững, tổ chức Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lạng Sơn định hướng đổi mới phương thức hoạt động theo hướng thực chất, lấy hiệu quả tháo gỡ khó khăn và mở rộng thị trường cho hội viên làm thước đo.

Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lạng Sơn cho rằng, trong thời gian tới, Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Lạng Sơn cần tiếp tục tập trung kết nối thị trường và chuỗi giá trị. Hội tiếp tục tạo điều kiện cho doanh nghiệp gặp gỡ, tìm kiếm đối tác, kết nối với nhà phân phối, hệ thống bán lẻ, doanh nghiệp logistics và kênh thương mại điện tử. Hướng tới việc hình thành hợp đồng, đơn hàng thực tế; đặc biệt chú trọng đưa các sản phẩm đặc trưng của Lạng Sơn vào các hệ thống phân phối ngoài tỉnh và kênh xuất nhập khẩu.

Chú trọng nâng cao năng lực quản trị cho hội viên. Tổ chức các chương trình chia sẻ kinh nghiệm thực tế về quản trị tài chính, nhân sự, marketing, thương hiệu và chuyển đổi số. Các nội dung xuất phát từ vướng mắc thực tế của doanh nghiệp, đưa ra giải pháp phù hợp với quy mô và nguồn lực của từng đơn vị.

Đồng thời, tăng cường vai trò đại diện và đối thoại chính sách. Tập hợp các khó khăn, vướng mắc của hội viên liên quan đến thủ tục hành chính, mặt bằng, vốn, logistics và xúc tiến thương mại để phối hợp với các cơ quan quản lý tổ chức đối thoại, đề xuất giải pháp tháo gỡ.

Phát triển doanh nghiệp địa phương không nhất thiết là tất cả doanh nghiệp đều phải trở thành doanh nghiệp lớn, mà quan trọng là hoạt động hiệu quả, tạo việc làm ổn định và biết liên kết để hình thành sức mạnh chung của nền kinh tế, hướng đến sự phát triển bền vững.

Sự chủ động thay đổi của doanh nghiệp, kết hợp với vai trò cầu nối hiệu quả của tổ chức Hội và môi trường kinh doanh kiến tạo từ chính quyền sẽ là nền tảng để doanh nghiệp chuyển từ tư duy bán được hàng sang xây dựng thị trường, từ quản lý kinh nghiệm sang quản trị chuyên nghiệp, từ phát triển đơn lẻ sang liên kết cùng phát triển.