Trong bối cảnh ngành vận tải đối mặt nhiều áp lực về chi phí và thị trường, vai trò đồng hành của VCCI ngày càng được khẳng định, đặc biệt trong kết nối chính sách, hỗ trợ doanh nghiệp bứt phá.
Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu biến động, ngành vận tải Việt Nam nói chung và Hải Phòng nói riêng đang phải đối mặt với "cơn bão" chi phí và áp lực cạnh tranh gay gắt. Để tìm hiểu về vai trò của VCCI trong việc trợ lực cho doanh nghiệp vượt khó, Diễn đàn Doanh nghiệp đã có cuộc đối thoại sâu với ông Lê Văn Tiến - Chủ tịch Hiệp hội Vận tải TP Hải Phòng.
- Thưa ông, trong giai đoạn đầy thách thức hiện nay, cộng đồng doanh nghiệp vận tải đang nhìn nhận vai trò của VCCI như thế nào trong việc định hình và kết nối các chính sách vĩ mô?
Thực tế đã chứng minh, VCCI không chỉ đơn thuần là một tổ chức đại diện mà đã trở thành người đồng hành chiến lược, một "nhạc trưởng" kết nối tiếng nói của cộng đồng doanh nghiệp với các cơ quan quản lý Nhà nước. Đối với ngành vận tải là một ngành có thể nói xương sống huyết mạch của nền kinh tế, vai trò này càng trở nên quan trọng.
Hiện nay, quy trình xây dựng văn bản pháp luật đã cởi mở hơn, nhưng nếu không có một đơn vị độc lập có uy tín và năng lực chuyên môn như VCCI, ý kiến của doanh nghiệp rất dễ bị rời rạc hoặc mang tính cục bộ. VCCI đã chủ động lắng nghe, tập hợp những khó khăn từ thực tiễn của chúng tôi để chuyển hóa thành những phản biện xã hội sắc bén. Nhờ đó, các chính sách khi ban hành sát thực tế hơn, giúp tháo gỡ những "điểm nghẽn" kinh niên về thủ tục hành chính hay các rào cản kỹ thuật không cần thiết. Chúng tôi đánh giá rất cao tinh thần chủ động này.
- Ông có thể chia sẻ cụ thể hơn về những giá trị mà doanh nghiệp nhận được thông qua các hoạt động kết nối cung – cầu và đào tạo của VCCI?
VCCI đóng vai trò như một "chất xúc tác" đặc biệt. Trong nội tại ngành vận tải, các doanh nghiệp thường đối mặt với sự cạnh tranh đơn lẻ. VCCI đã tạo ra các không gian hội thảo, diễn đàn để chúng tôi ngồi lại với nhau, chia sẻ thông tin về thị trường, từ đó hình thành các chuỗi liên kết sử dụng dịch vụ chéo, tối ưu hóa chi phí vận hành.
Bên cạnh đó, công tác đào tạo là một điểm sáng. Những khóa học ngắn hạn về quản trị hiện đại, cập nhật xu hướng kinh tế số hay kỹ năng thích ứng với các hiệp định thương mại tự do (FTA) đã giúp lãnh đạo các doanh nghiệp vận tải thay đổi tư duy. Thay vì chỉ chạy theo số lượng, chúng tôi bắt đầu quan tâm hơn đến nâng cao năng lực cạnh tranh bằng chất lượng dịch vụ và quản trị tinh gọn.
- Các hoạt động đối thoại trực tiếp giữa doanh nghiệp và chính quyền do VCCI tổ chức thường được coi là “đặc sản”. Đối với lĩnh vực vận tải, những hoạt động này đã tác động trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh như thế nào, thưa ông?
Vận tải là ngành chịu sự điều chỉnh của rất nhiều bộ ngành: từ Bộ Giao thông Vận tải (về đăng kiểm, hạ tầng), Bộ Tài chính (về thuế, phí), đến Bộ Công an (về an toàn giao thông). Nếu không có các hội nghị “kết nối” do VCCI chủ trì, doanh nghiệp sẽ rất vất vả trong việc gõ cửa từng cơ quan để phản ánh vướng mắc.
Thông qua kênh của VCCI, những vấn đề nóng như: bất cập trong quy định đăng kiểm, gánh nặng phí hạ tầng cảng biển, hay những khó khăn về chi phí logistics đã được đưa thẳng lên bàn nghị sự của Chính phủ.
Sự minh bạch và trực diện trong đối thoại giúp rút ngắn khoảng cách giữa chính sách và thực thi.
Nhiều kiến nghị tập thể do VCCI tổng hợp đã được các cấp có thẩm quyền lắng nghe và điều chỉnh kịp thời, giúp doanh nghiệp tiết giảm được những khoản chi phí không đáng có, tạo đà để duy trì sản xuất kinh doanh trong giai đoạn khó khăn.
Ngoài việc tháo gỡ nút thắt hiện tại, các diễn đàn của VCCI còn là nơi chúng tôi đón đầu các xu hướng mới. Tại đây, các chuyên gia đã chỉ ra lộ trình về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, những khái niệm vốn dĩ từng bị coi là xa xỉ đối với doanh nghiệp vận tải nhỏ và vừa. Khi hiểu rõ rằng đây là yêu cầu tất yếu của thị trường quốc tế, chúng tôi đã chủ động hơn trong việc đầu tư công nghệ, cải thiện đội tàu, đội xe để đáp ứng các tiêu chuẩn xanh, từ đó rộng cửa tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
- Thưa ông, với tư cách là người đứng đầu Hiệp hội Vận tải TP Hải Phòng ông có kỳ vọng gì vào bước tiến tiếp theo của VCCI?
Hải Phòng là cửa ngõ ra biển của cả miền Bắc, do đó áp lực lên ngành vận tải cảng biển là rất lớn. Trong thời gian tới, chúng tôi đặt nhiều kỳ vọng vào việc VCCI sẽ tiếp tục phát huy mạnh mẽ hơn nữa vai trò là "tiếng nói" của doanh nghiệp.
Thứ nhất, chúng tôi mong muốn VCCI tăng cường hơn nữa các hoạt động kết nối quốc tế. Doanh nghiệp vận tải cần được hỗ trợ để tiếp cận sâu hơn với các đối tác logistics nước ngoài, học hỏi mô hình quản trị cảng thông minh và vận tải đa phương thức.
Thứ hai, trong bối cảnh giá nhiên liệu và chi phí đầu vào luôn biến động thất thường, VCCI cần tiếp tục đóng vai trò là "người bảo vệ", kịp thời kiến nghị các chính sách hỗ trợ thiết thực như: bình ổn giá xăng dầu, giãn thuế, giảm các loại phí hạ tầng để doanh nghiệp có dư địa để phục hồi.
Thứ ba, chúng tôi rất cần những chương trình đào tạo chuyên sâu về "Logistics xanh". Đây không còn là lời kêu gọi mà là điều kiện bắt buộc nếu muốn tồn tại. VCCI có thể là đầu mối mời các chuyên gia quốc tế để hướng dẫn doanh nghiệp cách thức cắt giảm phát thải, áp dụng năng lượng sạch vào vận hành.
- Để hiện thực hóa những kỳ vọng đó, theo ông, VCCI nên ưu tiên tập trung vào những giải pháp trọng tâm nào, thưa ông?
Theo quan điểm cá nhân tôi và các thành viên trong Hiệp hội, VCCI nên tập trung vào 3 nhóm giải pháp mang tính đột phá:
Số hóa kênh phản hồi chính sách: Xây dựng một hệ thống cơ sở dữ liệu và kênh tiếp nhận phản ánh trực tuyến thường trực. Điều này giúp VCCI nắm bắt được hơi thở của doanh nghiệp ngay lập tức, không cần chờ đến các kỳ hội nghị.
Đẩy mạnh kết nối liên vùng và quốc tế: Không chỉ kết nối doanh nghiệp với Nhà nước, VCCI cần làm tốt hơn vai trò kết nối giữa các doanh nghiệp trong hệ sinh thái logistics (Cảng – Kho bãi – Vận tải – Xuất nhập khẩu). Sự liên kết này sẽ tạo ra sức mạnh cộng hưởng to lớn.
Chuyên biệt hóa các chương trình hỗ trợ: Mỗi ngành nghề có đặc thù riêng. VCCI cần có những tiểu ban chuyên trách sâu hơn cho ngành vận tải và logistics để đưa ra những tư vấn, đào tạo thực sự sát sườn, tránh tình trạng đào tạo chung chung.
Nếu những giải pháp này được triển khai quyết liệt, VCCI chắc chắn sẽ tiếp tục là "ngọn hải đăng" dẫn dắt, là điểm tựa vững chãi nhất để cộng đồng doanh nghiệp vận tải tự tin vươn ra biển lớn, đóng góp vào sự phát triển bền vững của kinh tế đất nước.
- Trân trọng cảm ơn ông!
