Với tốc độ phát triển mạnh mẽ, AI có thể tạo nội dung rất nhanh, rất nhiều nhưng đó chỉ là thông điệp từ CPU đến CPU.
Trong khi đó, những thông điệp được các nhà báo truyền tải từ sức mạnh của tri thức và rung cảm là thông điệp từ trái tim đến trái tim.
Công nghệ dù phát triển ra sao cũng không thể thay thế được nhà báo trong việc tạo dựng niềm tin với công chúng. Vì vậy, mối quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp trong bối cảnh mới được nhìn nhận như sự hợp tác chiến lược và trách nhiệm thay vì chỉ là hoạt động truyền thông một chiều như trước đây.
Báo chí truyền thông Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới. Chỉ còn một thời gian ngắn nữa, Luật Báo chí 2025 có hiệu lực với nhiều quy định mới, tạo hành lang pháp lý cho hoạt động báo chí trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, đồng thời tái khẳng định vị thế, vai trò của báo chí trong thời đại bùng nổ thông tin, đáp ứng yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên số.
Những năm gần đây, sự bùng nổ của AI đã tạo nên “biển” thông tin khổng lồ mà ở đó thông tin giả, thông tin xấu độc thiếu kiểm chứng có thời điểm tràn lan trên các kênh truyền thông. Chưa kể, từ sự bùng nổ của AI và AI tạo sinh, chỉ cần một vài câu lệnh hay vài nhấp chuột, ai cũng có thể trở thành phóng viên, có thể tự “vẽ” những chân dung đầy ắp thông tin, hình ảnh và lan truyền với tốc độ nhanh. Tuy nhiên, đằng sau những nội dung không chính thống, thiếu xác thực đó là không ít hệ luỵ cho các cá nhân, tổ chức và doanh nghiệp.
Tuy nhiên, khi AI càng len lỏi vào đời sống kinh tế xã hội, vào các hoạt động của doanh nghiệp và tổ chức thì những vị thế, vai trò và những giá trị cốt lõi của báo chí càng được tái định vị rõ ràng hơn bao giờ hết. Đó là tính chính xác, minh bạch và tin cậy. Niềm tin với công chúng là tài sản lớn nhất của các cơ quan báo chí. Bởi vậy, vấn đề chính hiện nay không phải là ai viết hay hơn, hút hơn; quan trọng là ai sẽ chịu trách nhiệm trước bạn đọc về những thông tin được công bố. Trách nhiệm chuẩn xác thông tin trung thực là “quyền lực mềm”, sức mạnh của báo chí mà không công nghệ nào có thể thay thế được.
Một mặt, AI bùng nổ đòi hỏi báo chí phải nâng cao trách nhiệm, mặt khác, từ góc độ của doanh nghiệp, báo chí truyền thông ngày càng trở nên đối tác không thể thiếu trong việc đồng hành xây dựng thương hiệu doanh nghiệp. Với những quy định quản lý báo chí theo hướng chặt chẽ hơn gắn với chủ trương tinh gọn, sắp xếp bộ máy các cơ quan báo chí, sự xuất hiện của doanh nghiệp trên báo chí, dù theo các cách dẫn dắt, kể chuyện khác nhau chính là bảo chứng cho uy tín, thương hiệu của doanh nghiệp.
Có những thời điểm, sự xuất hiện của AI với khả năng sản xuất nội dung với chi phí rẻ hơn, cập nhật hơn khiến không ít hoài nghi về mối quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp hay những lo ngại về xuất hiện kênh truyền thông mới lấn lướt báo chí chính thống. Tuy nhiên, thông điệp của nội dung được tạo bởi AI được truyền tải từ CPU đến CPU, trong khi thông điệp được các nhà báo gửi gắm từ trái tim đến trái tim.
Bối cảnh mới vì thế không làm mất đi mối quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp. Ngược lại, báo chí được xem là “bệ đỡ” quan trọng giúp doanh nghiệp lan toả thương hiệu, sản phẩm, hình ảnh đến công chúng. Tiếng nói từ thực tế hoạt động của doanh nghiệp, những khó khăn, thách thức, thậm chí áp lực của doanh nhân, doanh nghiệp trong giai đoạn chuyển đổi có thể xem là dữ liệu “đầu vào” giá trị để các cơ quan quản lý kiến tạo chính sách, tạo dựng môi trường kinh doanh lành mạnh, bình đẳng.
Trong hoạt động doanh nghiệp, báo chí không chỉ dừng lại ở việc đưa tin, truyền thông quảng bá đưa sản phẩm của doanh nghiệp đến người dùng cuối một chiều như trước đây mà đang dịch chuyển sang vai trò là đối tác chiến lược, đồng hành cùng quá trình xây dựng uy tín, thương hiệu lâu dài cho doanh nghiệp. Mô hình kinh doanh của doanh nghiệp không chỉ có đích đến là tạo doanh thu từ khách hàng cuối mà còn bao gồm rất nhiều quan hệ đối tác. Đó là cơ quan quản lý nhà nước, hệ thống phân phối, nhà đầu tư, các tổ chức tài chính, ngân hàng… Trong trong chuỗi giá trị này, báo chí có chiếm ưu thế, hỗ trợ hiệu quả doanh nghiệp trong truyền thông thương hiệu.
Báo chí ở vai trò này phải trở thành giải pháp truyền thông quản trị danh tiếng, phát triển danh tiếng cho doanh nghiệp; đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc dẫn dắt tư duy, tư tưởng, dẫn dắt định vị, câu chuyện của doanh nghiệp. Để tham gia vào hoạt động ở tầm vóc vĩ mô hơn, khẳng định vị thế, tiếng nói của mình, đương nhiên doanh nghiệp phải thông qua một chiến lược truyền thông bài bản, chuyên nghiệp. Lúc này, báo chí có thể nhìn doanh nghiệp như một đối tác đang cần xây dựng chiến lược phát triển để cung cấp những giải pháp truyền thông với những nội dung sáng tạo, phù hợp với từng giai đoạn phát triển.
Không đứng ngoài dòng chảy công nghệ, báo chí và doanh nghiệp một lần nữa khẳng định là hai yếu tố không thể tách rời của hệ sinh thái kinh tế thông tin. Tuy nhiên, kỷ nguyên số đòi hỏi “bộ đôi” này cùng cần phải thay đổi để nắm bắt các cơ hội phát triển. Khi cả hai cùng vận hành minh bạch, chính xác sẽ góp phần tạo nên một nền kinh tế thông tin phát triển bền vững.
