Trong tiến trình hoàn thiện thể chế và thúc đẩy kinh tế tư nhân, báo chí ngày càng giữ vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp, hiệp hội và cơ quan quản lý, góp phần phản ánh thực tiễn, thúc đẩy cải cách và tạo môi trường kinh doanh minh bạch hơn.
Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh hoàn thiện hệ thống pháp luật để thể chế hóa các chủ trương lớn về phát triển kinh tế tư nhân và cải cách thể chế, báo chí không còn dừng ở chức năng thông tin đơn thuần mà ngày càng trở thành một mắt xích quan trọng trong quá trình phản ánh thực tiễn, kết nối chính sách và đồng hành cùng doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn.
Khi Việt Nam đang thúc đẩy thể chế hóa các chủ trương lớn, đặc biệt là Nghị quyết số 66-NQ/TW và Nghị quyết số 68-NQ/TW, vai trò của các chủ thể tham gia phản biện và thực thi chính sách càng trở nên cần thiết. Trong đó, hoạt động thực tiễn của doanh nghiệp chính là nền tảng để hiệp hội tổng hợp ý kiến, phản biện chính sách, đồng thời là cơ sở để báo chí truyền tải các vấn đề thực tế tới các cơ quan quản lý Nhà nước.
Thực tế nhiều năm qua cho thấy, không ít bất cập của môi trường đầu tư, kinh doanh chỉ được nhận diện rõ khi có sự vào cuộc đồng thời của doanh nghiệp, hiệp hội và báo chí. Từ các vướng mắc pháp lý trong lĩnh vực bất động sản, xây dựng, đấu thầu cho tới những bất cập về tín dụng, thủ tục hành chính hay thanh tra, kiểm tra doanh nghiệp, phần lớn đều xuất phát từ phản ánh thực tiễn.
Nhưng một trong những hạn chế lớn của giai đoạn trước là tâm lý e ngại lên tiếng của cộng đồng doanh nghiệp. Có thời điểm rất ít doanh nghiệp dám phát biểu, kể cả những doanh nghiệp lớn cũng không dám đề cập đến các vấn đề cốt lõi. Điều này khiến nhiều bất cập tồn tại kéo dài, bởi nếu doanh nghiệp không phản ánh, cơ quan quản lý Nhà nước rất khó nhận diện đầy đủ những vấn đề phát sinh trong thực tiễn.
Trong bối cảnh đó, vai trò trung gian của báo chí càng trở nên quan trọng. Thông qua hoạt động phản ánh, điều tra, phân tích và phản biện, báo chí giúp chuyển tải tiếng nói của doanh nghiệp thành các vấn đề chính sách cụ thể, đồng thời tạo ra kênh thông tin hai chiều giữa thị trường và cơ quan điều hành.
Trong nền kinh tế thị trường hiện đại, báo chí kinh tế không chỉ phản ánh diễn biến thị trường mà còn tham gia thúc đẩy cải cách thể chế, góp phần nâng cao chất lượng điều hành và củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp.
Hiện nay, tinh thần của Nghị quyết 68-NQ/TW là giảm phiền hà và chi phí tuân thủ, cắt giảm thủ tục hành chính, tạo môi trường kinh doanh thuận lợi. Tuy nhiên, khoảng cách giữa chủ trương và thực thi vẫn là thách thức lớn đối với môi trường kinh doanh hiện nay. Điều này đòi hỏi sự tham gia của các bên, trong đó đối với hiệp hội, ý kiến, phát hiện, phản biện của cộng đồng doanh nghiệp về bất cập thể chế là rất quan trọng.
Muốn chính sách đi vào cuộc sống hiệu quả, điều quan trọng không chỉ nằm ở việc ban hành nghị quyết hay luật mới mà còn ở khả năng tiếp nhận phản hồi từ thị trường.
Trong quá trình đó, báo chí chính là nơi phù hợp nhất để phát hiện các bất cập trong thực tiễn hoạt động kinh doanh, từ đó cộng đồng doanh nghiệp đề xuất các sáng kiến sửa đổi hoặc xây dựng chính sách, pháp luật mới đáp ứng các đòi hỏi thực tế.
Từ góc độ cộng đồng doanh nghiệp, vai trò giám sát và phản biện xã hội của báo chí không chỉ được đánh giá cao mà còn đặt nhiều kỳ vọng lớn lao.
Một văn bản kiến nghị nếu không có sự lan tỏa thông qua báo chí thì cũng chỉ nằm yên trong hồ sơ. Chính báo chí là lực lượng có thể đưa thông tin đến công luận, định hình nhận thức xã hội, và tác động mạnh mẽ đến quá trình điều chỉnh chính sách.
Sự thực là báo chí đã thực sự trở thành cầu nối hữu hiệu góp phần thúc đẩy hệ thống chính trị vào cuộc quyết liệt hơn, giảm thiểu tình trạng "trên nóng-dưới lạnh", giảm độ trễ chính sách và tạo dựng môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định hơn cho cộng đồng doanh nghiệp.
Riêng lĩnh vực nhà thầu, xây dựng, nhờ cộng đồng báo chí, những tồn tại, bất cập về đơn giá, định mức trong xây dựng đã được phản ánh một cách thực tế, chi tiết, thường xuyên nhất. Thông qua phản ánh của báo chí, các cơ quan quản lý chuyên ngành bước đầu đã vào cuộc rà soát, nghiên cứu bổ sung, điều chỉnh nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách.
Có thể nói ở thời điểm hiện tại, các doanh nghiệp xây dựng đang đứng giữa lằn ranh “tồn tại hay là chết”. Tôi rất mong báo chí sẽ tiếp tục đồng hành, sẻ chia các khó khăn của nhà thầu xây dựng, thúc đẩy tiến trình hoàn thiện cơ chế, chính sách, mang lại niềm tin cho cộng đồng nhà thầu, nhà đầu tư.
Báo chí đã trở thành cầu nối góp phần thúc đẩy hệ thống chính trị vào cuộc quyết liệt hơn, giảm thiểu tình trạng “trên nóng-dưới lạnh”, giảm độ trễ chính sách và tạo môi trường kinh doanh minh bạch hơn.
.jpg "BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VIỆT NAM TRONG THỜI ĐẠI SỐ")
