38 năm đã trôi qua kể từ ngày 14/3/1988, nhưng sóng biển Trường Sa vẫn chưa thôi vỗ về ký ức về một cuộc chiến bi tráng tại Gạc Ma - Cô Lin - Len Đao.

Sự hy sinh anh dũng của 64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân nhân dân Việt Nam đã kết thành "Vòng tròn bất tử", dùng máu đào để bảo vệ lá cờ Tổ quốc và khẳng định chủ quyền thiêng liêng. Cuộc hành trình của các anh đã dừng lại ở tuổi thanh xuân đẹp nhất, nhưng tinh thần ấy đã hóa thân vào từng ngọn sóng, trở thành bản hùng ca bất tử soi sáng ý chí cho các thế hệ giữ biển hôm nay.
Khúc bi tráng tháng Ba: Máu anh hùng tô thắm lá cờ chủ quyền
Ngày 14/3/1988, tàu nước ngoài đã bất ngờ tấn công cán bộ, chiến sĩ Hải quân Nhân dân Việt Nam đang làm nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền trên cụm đảo Gạc Ma - Len Đao - Cô Lin (đặc khu Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa). Chúng ngang nhiên dùng vũ khí tấn công quân sự, bắn chìm, bắn cháy 3 tàu vận tải của ta. Để bảo vệ toàn vẹn chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc, các cán bộ, chiến sĩ ta đã chiến đấu kiên cường, bất khuất và 64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân Nhân dân Việt Nam đã anh dũng hy sinh.
Tại đảo Gạc Ma, Thiếu úy Trần Văn Phương - Phó Chỉ huy đảo Gạc Ma, thuộc Lữ đoàn 146, Vùng 4 Hải quân chỉ huy các chiến sĩ và công binh xây dựng kiên quyết đấu tranh để bảo vệ cờ, bảo vệ chủ quyền của Tổ quốc và đã anh dũng hy sinh. Chiến sĩ công binh Nguyễn Văn Lanh lập tức xông vào giữ cờ, cùng các đồng đội quây quanh bảo vệ, quyết tâm bảo vệ đảo đến cùng. Bị đâm lê vào vai, đồng chí Lanh ngã xuống nhưng hai tay vẫn ôm chặt cột cờ giữ cho lá cờ Tổ quốc tiếp tục tung bay.
Không uy hiếp được bộ đội ta rút khỏi bãi đá, đối phương nã pháo bắn thẳng vào tàu HQ 604 và bộ đội ta đang làm nhiệm vụ xây dựng, bảo vệ đảo. Tàu HQ 604 bị hỏng nặng không thể nhổ neo ủi bãi, một số cán bộ, chiến sĩ ta hy sinh và bị thương. Mặc cho đạn pháo bắn xối xả về phía tàu, Thuyền trưởng Vũ Phi Trừ bình tĩnh chỉ huy, động viên mọi người trên tàu vừa chiến đấu tự vệ vừa cấp cứu thương binh và cứu chữa tàu. Tàu HQ 604 bị cháy và chìm xuống biển. Thuyền trưởng Vũ Phi Trừ và nhiều cán bộ, chiến sĩ trên tàu đã anh dũng hy sinh.
Ở bãi đá Cô Lin, tàu HQ 505 do Thiếu tá Thuyền trưởng Vũ Huy Lễ và Thuyền phó Chính trị Thượng úy Võ Tá Du chỉ huy đưa bộ đội lên cắm hai lá cờ Tổ quốc trên bãi đá. Sau khi phát hiện tàu HQ 604 và lực lượng của ta ở Gạc Ma bị bắn pháo, Thiếu tá Lễ cho tàu nhổ neo. Hai tàu chiến của đối phương nã pháo vào tàu HQ 505, ngay lập tức Thiếu tá Lễ lệnh cho chiến sĩ hàng hải hướng mũi vào bãi đá Cô Lin và mở hết tốc độ lao lên bãi đá. Tàu HQ 505 đã trở thành một cột mốc vững chắc khẳng định chủ quyền của Tổ quốc trên bãi đá Cô Lin.
Còn tại Len Đao, tàu HQ 605 sau khi hoàn thành nhiệm vụ tại đảo Đá Đông được lệnh cơ động về chốt giữ. Sáng sớm 14/3, chỉ huy tàu cho hạ xuồng cắm hai lá cờ Tổ quốc tại Len Đao. Hơn 8 giờ sáng cùng ngày, tàu hộ vệ tên lửa đối phương từ hướng Gạc Ma kéo đến nã pháo trực tiếp vào cabin tàu HQ 605. Tàu bốc cháy, không thể cứu được. Thuyền trưởng lệnh cho toàn bộ anh em rời tàu bơi vào đảo, băng bó thương binh, tiếp tục bảo vệ Len Đao, rồi vận chuyển thương binh về đảo Sinh Tồn.

Sự hy sinh kiên cường của 64 chiến sĩ Hải quân Nhân dân Việt Nam tại vùng biển Gạc Ma - Cô Lin - Len Đao mãi mãi là bản hùng ca bất tử, truyền ngọn lửa yêu nước, tình yêu biển, đảo thiêng liêng cho các thế hệ hôm nay. Các anh vĩnh viễn nằm lại giữa biển khơi, ở lứa tuổi thanh xuân đẹp nhất của cuộc đời.
Cựu binh, Đại úy Nguyễn Văn Minh, người từng có gần trọn tuổi trẻ gắn với những công trình xây đảo, một trong những người đã đặt những viên đá đầu tiên trên nền san hô tại Gạc Ma 38 năm trước không khỏi xúc động, 38 năm trước, 64 chiến sĩ Hải quân Việt Nam đã chiến đấu anh dũng và hy sinh tại đó. Trận chiến ấy đã được ghi vào chính sử Hải quân Việt Nam. Dù thời gian có trôi bao lâu, lịch sử có đổi thay thế nào, thì trận chiến đó vẫn mãi tạc vào biển xanh.
Sức lan tỏa từ bản hùng ca Gạc Ma không chỉ dừng lại ở những trang sử hay ký ức của những người trở về từ phía biển. Ngọn lửa yêu nước ấy vẫn đang bền bỉ cháy trong huyết quản của mọi người con Việt Nam, trở thành kim chỉ nam cho những hành động thiết thực trong thời bình.
Chia sẻ về sự kiện lịch sử này, bà Vũ Thị Thảo - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Phát triển Đô thị Yên Bình bày tỏ sự xúc động sâu sắc trước tinh thần quả cảm của các anh hùng liệt sĩ. Bà khẳng định, "Vòng tròn bất tử" tại Gạc Ma năm 1988 không chỉ là một chương bi tráng trong lịch sử giữ nước, mà còn là biểu tượng vĩnh cửu của lòng yêu nước và ý chí quật cường của dân tộc Việt Nam.
Dưới góc độ một doanh nhân đang tâm huyết với các dự án phát triển đô thị và hạ tầng, bà Thảo cho rằng sự hy sinh của 64 chiến sĩ chính là lời nhắc nhở về giá trị của hòa bình và sự vẹn toàn lãnh thổ – nền tảng cốt lõi để đất nước phát triển bền vững. Bà nhấn mạnh: “Máu đào của các anh đã tô thắm lá cờ Tổ quốc, khẳng định chủ quyền thiêng liêng giữa trùng khơi. Đó là nguồn động lực lớn lao để thế hệ doanh nhân chúng tôi hôm nay nỗ lực cống hiến, xây dựng kinh tế vững mạnh, góp phần bảo vệ và làm giàu cho quê hương, xứng đáng với sự hy sinh cao cả của lớp cha anh đi trước.
Viết tiếp lời thề giữ biển từ những cột mốc lòng dân
38 năm đã trôi qua, biển Gạc Ma vẫn xanh, sóng vẫn vỗ vào những rạn san hô giữa trùng khơi. Nhưng ký ức về trận chiến năm ấy chưa bao giờ phai nhạt. Hình ảnh 64 người lính đã ngã xuống nhưng không lùi bước cùng lời thề: “Thà hy sinh chứ không chịu mất đảo. Hãy để cho máu của mình tô thắm lá cờ truyền thống của Quân chủng Hải quân anh hùng” đã trở thành biểu tượng của ý chí quật cường, là di sản tinh thần bất diệt cho các thế hệ hôm nay và mai sau.
Noi gương các thế hệ cha anh đi trước, ở nơi đầu sóng ngọn gió ấy, lời thề của những người lính giữ đảo năm xưa vẫn vang lên, thôi thúc cán bộ, chiến sĩ Hải quân hôm nay tiếp bước giữ vững chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Dù ở đất liền, nơi đảo xa, nhà giàn DK1 hay trên những con tàu làm nhiệm vụ giữa biển khơi, các cán bộ, chiến sĩ Hải quân Nhân dân Việt Nam hôm nay vẫn ngày đêm canh giữ biển trời Tổ quốc, tiếp nối lời thề son sắt của lớp lớp cha anh đi trước.
Theo Đại tá Phạm Văn Thọ - Chính ủy Lữ đoàn 146, Bộ Tư lệnh Vùng 4 Hải quân, Lữ đoàn luôn đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục tới cán bộ, chiến sĩ về truyền thống vẻ vang của Quân chủng Hải quân, đặc biệt là sự hy sinh anh dũng của các thế hệ cha anh đi trước. Đó không chỉ là niềm tự hào dân tộc mà còn là trách nhiệm đã và đang thôi thúc mỗi cán bộ, chiến sĩ hôm nay nỗ lực phấn đấu, rèn luyện nhiều hơn nữa, quyết tâm cao hơn nữa để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo Tổ quốc.
38 năm đã trôi qua, nhưng những viên đá thấm máu tại Gạc Ma ngày ấy đã trở thành những cột mốc tinh thần vững chãi nhất trong lòng mỗi người dân Việt Nam. Sự hy sinh của 64 liệt sĩ không chỉ là một chương bi tráng trong lịch sử Hải quân, mà còn là lời nhắc nhở vĩnh cửu về cái giá của hòa bình và sự vẹn toàn lãnh thổ.
Hôm nay, giữa sóng gió trùng khơi, lời thề giữ biển vẫn vang vọng trong từng nhịp đập của những người lính trẻ và trong tâm huyết của những doanh nhân dựng xây đất nước. Gạc Ma sẽ mãi là bản hùng ca bất tử, là điểm tựa niềm tin để dân tộc ta vững vàng tiến ra biển lớn, quyết tâm giữ trọn từng sải biển, tấc đảo thiêng liêng mà cha ông đã dâng hiến cả thanh xuân để bảo vệ.