Từ góc nhìn doanh nghiệp, du lịch đang chịu tác động trực tiếp của chi phí, tỉ giá và sức mua, phản ánh rõ những áp lực điều hành vĩ mô và khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Hiện nay, nền kinh tế đang chịu đồng thời nhiều áp lực: lạm phát chi phí đẩy, tỉ giá và lãi suất biến động, trong khi mục tiêu tăng trưởng vẫn ở mức cao. Dư địa điều hành vì vậy ngày càng thu hẹp, buộc chính sách phải linh hoạt hơn. Ở góc độ thị trường, sức mua suy giảm và tâm lý tiêu dùng thận trọng đang trở thành lực cản lớn. Người dân có xu hướng cắt giảm chi tiêu, ưu tiên nhu cầu thiết yếu, khiến du lịch chịu tác động rõ rệt.
Từ thực tiễn đó, có thể nhìn rõ 5 bài toán lớn của điều hành vĩ mô.
Thứ nhất là cân bằng giữa tăng trưởng và ổn định. Nới lỏng để thúc đẩy tăng trưởng sẽ tạo áp lực lên lạm phát và tỉ giá, trong khi siết chặt để ổn định lại kéo giảm động lực kinh tế.
Thứ hai là phối hợp giữa chính sách tài khóa và tiền tệ. Trong bối cảnh đầu tư công vẫn là động lực quan trọng, việc điều hành tỉ giá và lãi suất đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn bao giờ hết.
Thứ ba là mối quan hệ giữa tỉ giá và lãi suất. Với du lịch, tỉ giá ảnh hưởng trực tiếp đến giá tour, trong khi lãi suất quyết định chi phí vốn của doanh nghiệp.
Thứ tư là tác động từ đồng USD và chính sách tiền tệ toàn cầu. Khi USD mạnh, dư địa duy trì lãi suất thấp trong nước bị thu hẹp.
Thứ năm là bài toán giữa ngắn hạn và dài hạn, giữa hỗ trợ tăng trưởng trước mắt và giữ ổn định nền tảng vĩ mô.
Trước áp lực chi phí, đặc biệt là chi phí vận chuyển, doanh nghiệp du lịch buộc phải thay đổi cấu trúc sản phẩm. Các tour đường dài trở nên đắt đỏ hơn, trong khi nhu cầu lại suy yếu, khiến doanh nghiệp chuyển hướng sang các sản phẩm ngắn ngày, tối ưu chi phí và phù hợp với khả năng chi tiêu.
Giá nhiên liệu tăng đang là yếu tố chi phối lớn nhất. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến giá tour mà còn làm giảm khả năng cạnh tranh của điểm đến. Trong bối cảnh đó, các công cụ phòng ngừa rủi ro giá trở nên cần thiết để ổn định chi phí và duy trì thị trường.
Từ thực tiễn doanh nghiệp, yêu cầu đặt ra là các chính sách điều hành phải linh hoạt và phù hợp hơn với từng nhóm ngành. Việc giảm thuế, phí nhiên liệu theo lộ trình rõ ràng sẽ giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch kinh doanh. Quỹ bình ổn giá xăng dầu cần được sử dụng như công cụ điều tiết hợp lý, tránh gây méo mó thị trường.
Cùng với đó, duy trì thanh khoản và ổn định lãi suất là điều kiện quan trọng để doanh nghiệp tiếp cận vốn. Các chính sách hỗ trợ cần được đánh giá lại về hiệu quả thực thi để bảo đảm đi đúng vào khu vực cần hỗ trợ. Việc kiểm soát tín dụng vào các lĩnh vực rủi ro, đồng thời chấp nhận biên độ tỉ giá linh hoạt và giãn lộ trình thuế, phí trong bối cảnh giá đầu vào tăng sẽ giúp giảm áp lực chi phí cho doanh nghiệp.
Đối với ngành du lịch, trong bối cảnh chi phí du lịch gia tăng và thị trường còn nhiều biến động, ngành du lịch cần linh hoạt điều chỉnh sản phẩm, đẩy mạnh các dòng sản phẩm trải nghiệm, cá nhân hóa để thích ứng với nhu cầu mới. Xu hướng kết hợp giữa nghỉ dưỡng và khám phá văn hóa bản địa được dự báo sẽ tiếp tục phát triển mạnh trong thời gian tới. Ngoài ra, các doanh nghiệp du lịch cũng cần phải học hỏi các kỹ năng quản trị dòng tiền để đưa ra các quyết định trong từng thời điểm cụ thể nhằm hạn chế rủi ro.
