Đồng tình với việc sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật thuế nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, tuy nhiên, một số ý kiến đề nghị, cần quán triệt rõ nguyên tắc ổn định, minh bạch.
Tiếp tục Chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, tại phiên họp sáng 23/4, Quốc hội thảo luận ở hội trường về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (Một luật sửa 4 luật về thuế).
Bày tỏ đồng tình với việc sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật thuế nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn cho người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao, sức mua suy giảm và sức chống chịu còn hạn chế, đại biểu Nguyễn Cao Sơn, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Phú Thọ đề nghị khi hoàn thiện Dự thảo Luật cần quán triệt rõ nguyên tắc: ổn định, minh bạch, dễ thực hiện và hạn chế rủi ro pháp lý, đặc biệt đối với khu vực nhỏ và siêu nhỏ.
Cụ thể, về việc giao Chính phủ xác định ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế, đại biểu đồng tình với chính sách để bảo đảm tính linh hoạt trong điều hành. Tuy nhiên, đề nghị cần quy định khung hoặc nguyên tắc rõ ngay trong luật về ngưỡng doanh thu, tiêu chí, điều kiện điều chỉnh để bảo đảm thẩm quyền của Quốc hội và tạo sự yên tâm cho người dân, doanh nghiệp.
“Việc xác định ngưỡng cần bám sát thực tiễn chi phí, ngành nghề, quy mô lao động và biến động thị trường. Đồng thời, cần nghiên cứu điều chỉnh đồng bộ mức thu nhập chịu thuế của hộ cá nhân và thuế suất đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa để chính sách thực sự hỗ trợ sản xuất kinh doanh”, đại biểu góp ý.
Về đề nghị sửa đổi theo hướng miễn thuế thu nhập doanh nghiệp dựa trên lợi nhuận từ 1 đến 3 tỷ đồng, theo đại biểu, thay vì chỉ căn cứ vào doanh thu, cách tiếp cận này sẽ hỗ trợ đúng đối tượng, tạo thêm nguồn lực cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tái đầu tư, đồng thời tránh chồng chéo với các quy định thuế suất hiện hành.
Cũng theo đại biểu, cùng với điều chỉnh thuế suất, cần đơn giản hóa thủ tục hành chính.
“Giảm chi phí tuân thủ, tăng cường hướng dẫn thực chất để hộ kinh doanh có thể chuyển đổi doanh nghiệp một cách thuận lợi, bền vững. Chính sách thuế không chỉ là giảm nghĩa vụ trước mắt mà còn mở ra con đường phát triển rõ ràng, ít rủi ro cho người dân và doanh nghiệp trong trung hạn và dài hạn”, đại biểu bày tỏ.
Đồng thời cho hay, thực tiễn cho thấy, điều người dân lo ngại không chỉ là mức thuế mà là cách hiểu và áp dụng không thống nhất dẫn đến rủi ro khi thanh tra, kiểm tra.
Do đó, đại biểu đề nghị quy định rõ ràng, dễ hiểu, thống nhất ngay từ đầu, đồng thời có cơ sở chuyển tiếp hợp lý. Đặc biệt, cần quy định nguyên tắc người nộp thuế không bị xử phạt và không tính tiền chậm nộp nếu đã thực hiện đúng theo hướng dẫn chính thức tại thời điểm phát sinh nghĩa vụ.
Cũng theo đại biểu, liên quan đến thuế giá trị gia tăng, thực tế có tình trạng doanh nghiệp làm đúng theo hướng dẫn ban đầu nhưng sau đó vẫn bị truy thu và xử phạt do thay đổi cách hiểu. Điều này làm gia tăng rủi ro pháp lý, làm giảm niềm tin vào hệ thống.
Đại biểu đề nghị, khẩn trương hoàn thiện các văn bản hướng dẫn thi hành bảo đảm rõ ràng, minh bạch, dễ áp dụng. Đồng thời, cần xem xét lại mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế cho phù hợp thực tiễn. Bởi, hiện nay có những trường hợp số thuế rất nhỏ nhưng mức phạt chậm kê khai lại rất cao, thậm chí cao hơn cả hành vi trốn thuế, gây cảm giác thiếu hợp lý và chưa bảo đảm tính công bằng.
“Người dân và doanh nghiệp chỉ có thể đóng góp bền vững khi hoạt động trong một môi trường pháp lý rõ ràng, ổn định và khuyến khích làm ăn chân chính. Hỗ trợ sản xuất kinh doanh không phải là nới lỏng kỷ cương thuế mà là nuôi dưỡng nguồn thu lâu dài và phát triển nền kinh tế thực chất”, đại biểu bày tỏ.
Đồng quan điểm, tham gia thảo luận tại phiên họp, đại biểu Tráng A Dương, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lào cai cũng cho rằng, nhìn tổng thể Dự án Luật sửa đổi 4 luật có thể thấy một điểm chung là mở rộng ưu đãi, hỗ trợ cho người dân và doanh nghiệp. Tuy nhiên, nếu thiếu cơ chế kiểm soát, chính những ưu đãi đó có thể bị sai lệch hoặc bị lợi dụng trong tương lai.
Vì vậy, theo đại biểu, điều quan trọng không chỉ là miễn hay giảm thuế mà thiết kế một chính sách đủ rõ, đủ chặt và đủ đồng bộ.
“Chính sách thuế có tốt hay không tốt không chỉ giúp giảm gánh nặng hôm nay mà còn giữ được kỷ cương và nuôi dưỡng cho nguồn thu ngày mai. Trên cơ sở đó, tôi đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục hoàn thiện các quy định theo hướng minh bạch, ổn định và có cơ chế kiểm soát hiệu quả”, đại biểu bày tỏ.
