Theo các tổ chức tín dụng, các nhân tố nội tại tiếp tục đóng vai trò hỗ trợ tích cực đối với hoạt động kinh doanh, tuy nhiên kỳ vọng bớt lạc quan.
Các ngân hàng đã dần công bố kết quả kinh doanh quý I/2026 với hầu hết tăng trưởng lợi nhuận tích cực trong bối cảnh tín dụng cũng tăng trưởng tích cực dù có sự kiềm chế "bung" theo hạn mức. Cùng với đó, thách thức biên lợi nhuận hẹp khi lãi suất vay không điều chỉnh theo kịp lãi suất huy động, áp lực thanh khoản lớn.
Thống kê từ kết quả điều tra xu hướng kinh doanh ngành ngân hàng quý II/2026 của Vụ Dự báo Thống kê, Ổn định tiền tệ tài chính ghi nhận, trái với nhận định và kỳ vọng về xu hướng giảm nhẹ mặt bằng rủi ro (MBRR) tổng thể của khách hàng trong năm 2025 và 2026 tại kỳ điều tra trước, tại kỳ này, các tổ chức tín dụng nhận định MBRR có biểu hiện đảo chiều tăng nhẹ trở lại ở tất cả các nhóm khách hàng, và quan ngại tiếp tục tăng nhẹ trong các quý tiếp theo của năm 2026, trong đó 2 nhóm khách hàng được đánh giá dễ tổn thương hơn là “Công ty cổ phần, TNHH, doanh nghiệp tư nhân” và “Doanh nghiệp vừa và nhỏ”.
Hệ quả trực tiếp là các TCTD cho biết đã và sẽ cân nhắc điều chỉnh tăng nhẹ giá bình quân sản phẩm dịch vụ trong năm 2026 để bù đắp rủi ro.
Bên cạnh đó, mặc dù nhu cầu của khách hàng được đánh giá tiếp tục “cải thiện” trong Quý I/2026, nhưng mức cải thiện được nhận định thấp hơn quý trước và kỳ vọng. Trong Quý II/2026 và cả năm 2026, các TCTD kỳ vọng nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng của khách hàng sẽ tiếp tục “cải thiện” hơn so với Quý I/2026 và năm trước, tuy nhiên mức độ cải thiện kỳ vọng đã thu hẹp hơn so với kỳ điều tra trước, trong đó nhu cầu vay vốn tiếp tục được các TCTD kỳ vọng “cải thiện” nhiều hơn nhu cầu gửi tiền và thanh toán.
Trên cơ sở đó, tại kỳ điều tra lần này, các TCTD đã điều chỉnh giảm 0,45 đpt đối với kỳ vọng về tăng trưởng huy động vốn và giảm 2,1 đpt đối với kỳ vọng về tăng trưởng tín dụng trong năm 2026 so với kỳ vọng ghi nhận tại kỳ điều tra trước. Huy động vốn toàn hệ thống được kỳ vọng tăng trưởng bình quân 3,9% trong Quý II/2026 và 15,8% trong cả năm 2026 - tiếp tục là năm có mức kỳ vọng về tăng trưởng huy động vốn cao nhất kể từ năm 2020, trong khi tín dụng được kỳ vọng tăng trưởng cao hơn không đáng kể, tương ứng ở mức 4,8% và 16%.
Tại thời điểm cuối quý I/2026, các TCTD nhận định thanh khoản của hệ thống ngân hàng ở trạng thái tốt, về tổng thể đạt mức cải thiện cao hơn so với quý trước, nhất quán so với kỳ vọng tại kỳ điều tra trước. Các TCTD dự báo tình hình thanh khoản sẽ tiếp tục cải thiện trong quý II/2026 và cả năm 2026, năm 2027.
Mặc dù các TCTD nhận định tỷ lệ nợ xấu có xu hướng giảm nhẹ trong Quý I và Quý II/2026, nhưng tỷ lệ TCTD nhận định “giảm” đã thu hẹp đáng kể so với các kỳ điều tra trước. Tính chung trong cả năm 2026, áp lực nợ xấu được dự báo có thể gia tăng do quan ngại rủi ro của khách hàng tăng.
Đáng chú ý, tình hình kinh doanh tổng thể và lợi nhuận trước thuế của hệ thống ngân hàng trong quý I/2026 được các TCTD nhận định tiếp tục có sự cải thiện tốt hơn so với quý trước nhưng vẫn chưa đạt được mức kỳ vọng tại cuộc điều tra trước. Hoạt động kinh doanh được kỳ vọng sẽ cải thiện rõ rệt trong quý II/2026 với tỷ lệ các TCTD kỳ vọng “cải thiện” đã tăng đáng kể so với nhận định trong quý I/2026.
Dự kiến cho cả năm 2026, đa số TCTD vẫn dự báo tình hình kinh doanh tiếp tục cải thiện so với năm 2025, tuy nhiên mức độ lạc quan đã được điều chỉnh giảm so với kỳ điều tra trước. Trong năm 2026, 85,2% TCTD kỳ vọng lợi nhuận trước thuế tăng trưởng dương so với năm 2025, bên cạnh đó, vẫn có 11,3% TCTD lo ngại lợi nhuận sụt giảm trong năm 2026 và 3,5% TCTD kỳ vọng lợi nhuận không thay đổi.
Theo khảo sát, các TCTD cho biết các nhân tố nội tại tiếp tục đóng vai trò hỗ trợ tích cực đối với hoạt động kinh doanh, với 69%-77% các TCTD đánh giá và kỳ vọng các nhân tố nội tại góp phần cải thiện tình hình kinh doanh trong quý I/2026 và năm 2026. Tuy nhiên, mức độ lạc quan đã giảm so với kỳ vọng tại kỳ điều tra cuối năm 2025.
Trong quý I/2026, 66,1% các TCTD đánh giá các nhân tố khách quan đã có tác động “cải thiện” tình hình kinh doanh của đơn vị. Dự kiến cho năm 2026, triển vọng ảnh hưởng từ các nhân tố khách quan được đánh giá tích cực hơn rõ rệt, với tỷ lệ TCTD kỳ vọng tác động “cải thiện” tăng lên 73,5% và CSCB kỳ vọng đạt 41,2%, tuy nhiên mức độ kỳ vọng thận trọng hơn so với kỳ điều tra trước.
Cũng theo báo cáo từ kết quả điều tra do các TCTD tham gia, ngành ngân hàng vẫn đang thiếu hụt lao động và nhu cầu tuyển mới tăng. Trong quý II/2026 và cả năm 2026, 46,5- 54,4% TCTD dự kiến tuyển thêm lao động để phục vụ yêu cầu hoạt động của TCTD. Đây là tín hiệu tích cực cho thị trường lao động chuyên ngành trong bối cảnh xu hướng dịch chuyển từ tác động công nghệ khá lớn đến hầu hết các ngành, đòi hỏi nhân sự các hệ thống phần lớn có nhu cầu tái cấu trúc.
Ghi nhận trên thị trường cho thấy, trước đó, tính chung cho cả năm 2025, nhiều TCTD đã cắt giảm nhân sự lao động đáng kể. Trong đó, LPBank, VIB và Sacombank là những nhà băng đã cắt giảm nhân sự mạnh tay nhất trong năm 2026. Theo số liệu báo cáo tài chính của 27 ngân hàng, tổng quy mô nhân sự tại thời điểm 31/12/2025 đạt khoảng hơn 276.400 người, giảm gần 2.800 người so với cuối năm 2024. Trong đó, LPBank đã giảm 1.592 người trong năm 2025. VIB có quy mô giảm 1.458 nhân sự, trong khi Sacombank giảm 1.272 người.
Một số như Vietcombank, Eximbank, AnBinhBank, KienlongBank, HDbank, VietinBank, OCB, ACB, SeABank, PGBank... có dịch chuyển nhân sự theo chiều hướng giảm tùy tỷ lệ và quy mô của từng nhà băng. Chiều ngược lại, hàng loạt ngân hàng như VPBank, Nam A Bank, BIDV, Vietbank, TPBank, MSB, VietABank... cũng đẩy mạnh tuyển mới. Với chính sách trả thưởng của một số ngân hàng nhằm giữ chân người lao động sau "mùa nhảy việc" đầu năm, thực tế dự báo từ sau tháng 4, "sóng" dịch chuyển ngân sự ở một số nhà băng quy mô lớn vẫn có thể tăng mạnh.
