24h

Bộ Tài chính vừa công bố hồ sơ thẩm định dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật thuế, trong đó có đề xuất bổ sung quy định về ngưỡng thu nhập miễn thuế đối với doanh nghiệp có quy mô nhỏ.

Theo đề xuất, cơ quan soạn thảo kiến nghị bổ sung quy định theo hướng thu nhập của doanh nghiệp có tổng doanh thu năm dưới mức do Chính phủ quy định sẽ được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp. Quy định này dự kiến được thể chế hóa trong luật, đồng thời giao Chính phủ quy định chi tiết tiêu chí xác định doanh thu làm căn cứ áp dụng. Dự kiến, chính sách mới sẽ được áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.

Hiện nay, pháp luật thuế thu nhập doanh nghiệp chưa có quy định về ngưỡng thu nhập miễn thuế theo doanh thu. Các chính sách ưu đãi chủ yếu tập trung vào miễn thuế có thời hạn đối với doanh nghiệp mới thành lập hoặc áp dụng mức thuế suất ưu đãi theo lĩnh vực, địa bàn.

Chẳng hạn, theo luật Thuế thu nhập doanh nghiệp số 67/2025/QH15, doanh nghiệp có quy mô không quá 50 tỷ đồng, thành lập mới từ hộ kinh doanh, được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 2 năm liên tục kể từ khi có thu nhập chịu thuế. Doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng áp dụng thuế suất 15%, còn doanh nghiệp có doanh thu trên 3 tỷ đồng đến không quá 50 tỷ đồng áp dụng thuế suất 17%. Các chính sách này áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025.

Tuy nhiên, khác với hộ và cá nhân kinh doanh, vốn đã có quy định về ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế – doanh nghiệp hiện vẫn chưa có cơ chế miễn thuế theo ngưỡng doanh thu. Đây là điểm khác biệt đáng kể về nghĩa vụ thuế giữa hai khu vực.

Theo Bộ Tài chính, việc bổ sung ngưỡng miễn thuế đối với doanh nghiệp nhỏ nhằm tạo sự đồng bộ hơn giữa chính sách thuế áp dụng với doanh nghiệp và hộ kinh doanh, qua đó góp phần giảm chênh lệch về nghĩa vụ thuế giữa các mô hình kinh doanh.

Một mục tiêu khác của đề xuất là khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp. Thực tế cho thấy, sự khác biệt về nghĩa vụ thuế là một trong những yếu tố khiến nhiều hộ kinh doanh còn e ngại khi chuyển đổi mô hình. Khi doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế ngay từ khi phát sinh thu nhập, trong khi hộ kinh doanh được hưởng ngưỡng miễn thuế, động lực chuyển đổi có thể bị hạn chế.

Việc thiết lập ngưỡng doanh thu miễn thuế đối với doanh nghiệp nhỏ vì vậy được kỳ vọng sẽ tạo thêm “vùng đệm” trong giai đoạn đầu hoạt động, qua đó giúp doanh nghiệp giảm áp lực chi phí và có điều kiện tích lũy nguồn lực.

Theo đánh giá của các chuyên gia, đề xuất được đưa ra trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp nhỏ vẫn đang gặp khó khăn về chi phí đầu vào và thị trường. Việc có thêm một cơ chế miễn thuế theo doanh thu có thể giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động ổn định hơn trong giai đoạn đầu.

Tuy nhiên, hiệu quả của chính sách sẽ phụ thuộc lớn vào mức ngưỡng doanh thu cụ thể và cách thức triển khai sau đó. Nếu ngưỡng miễn thuế được thiết kế hợp lý, chính sách sẽ phát huy vai trò hỗ trợ; ngược lại, có thể phát sinh tình trạng lợi dụng chính sách hoặc xu hướng điều chỉnh quy mô hoạt động để rơi vào diện được miễn thuế.

Vì vậy, cùng với việc bổ sung quy định trong luật, việc xây dựng tiêu chí cụ thể và cơ chế giám sát thực hiện sẽ là yếu tố quan trọng để bảo đảm chính sách đi đúng mục tiêu, vừa hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, vừa giữ được nguyên tắc công bằng và ổn định nguồn thu ngân sách.

Nguyễn Giang