Quảng Ninh: Hiện thực hóa mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương

Mới đây, tại Hội nghị Thẩm định hồ sơ đề án thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh, các thành viên đoàn công tác liên ngành khảo sát và thẩm định hồ sơ đề án đều đánh giá cao chất lượng đề án, đồng thời khẳng định Quảng Ninh hoàn toàn đủ điều kiện để trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

Việc thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh được kỳ vọng tạo dư địa phát triển mới, phát huy tối đa lợi thế về kinh tế biển, công nghiệp, dịch vụ, logistics, du lịch và kinh tế cửa khẩu. Hướng tới đưa Quảng Ninh trở thành đô thị xanh, thông minh, hiện đại, là cực tăng trưởng quan trọng của vùng Đồng bằng sông Hồng và cả nước.

Sẵn sàng cho vị thế mới

Theo báo cáo tóm tắt Đề án và quá trình tổ chức lập hồ sơ Đề án thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh, TP Quảng Ninh được thành lập trên cơ sở giữ nguyên toàn bộ địa giới hành chính hiện nay của tỉnh với diện tích tự nhiên 6.231,27 km2, dân số 1.523.400 người, gồm 54 đơn vị hành chính cấp xã (30 phường, 22 xã và 2 đặc khu).

Quá trình lập hồ sơ Đề án được triển khai đồng bộ với việc lấy ý kiến nhân dân. Theo đó, số hộ gia đình đồng ý đạt 99,96%, trong đó 14 địa phương đạt tỷ lệ 100%. Ngày 1/6/2026, tại Kỳ họp thứ 3, HĐND tỉnh Quảng Ninh đã biểu quyết thông qua chủ trương thành lập TP Quảng Ninh với tỷ lệ 100% đại biểu thống nhất và ban hành Nghị quyết số 18/NQ-HĐND.

Song song với đó, tỉnh Quảng Ninh đã khẩn trương tổ chức lập, điều chỉnh các đồ án quy hoạch, phân loại đô thị trình các cấp có thẩm quyền quyết định nhằm đảm bảo đầy đủ cơ sở pháp lý, điều kiện, tiêu chuẩn để thành lập thành phố Quảng Ninh theo quy định. Trong đó, tỉnh Quảng Ninh đã điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Quảng Ninh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và phê duyệt tại Quyết định số 2139/QĐ-UBND ngày 18/6/2026 của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh. Tổ chức lập đồ án Quy hoạch chung đô thị Quảng Ninh đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075 và đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1123/QĐ-TTg ngày 23/6/2026. Lập Đề án đề nghị công nhận tỉnh Quảng Ninh đạt tiêu chí đô thị loại I và đã được công nhận tại Quyết định số 1026/QĐ-BXD ngày 26/6/2026 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng.

Ngày 22/6/2026, Tỉnh ủy Quảng Ninh có Tờ trình số 34-TTr/TU trình Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Đảng ủy Chính phủ về việc thành lập TP Quảng Ninh (kèm theo Đề án số 08-ĐA/TU ngày 22/6/2026). Hiện nay, tỉnh Quảng Ninh đang khẩn trương phối hợp với Bộ Nội vụ tiếp thu ý kiến tham gia của các Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng để hoàn thiện hồ sơ của Đảng ủy Chính phủ trình Hội nghị Trung ương 3.

Báo cáo tại Hội nghị Thẩm định hồ sơ đề án thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh, ông Vũ Văn Diện - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Quảng Ninh cho biết, việc xây dựng Đề án được triển khai trên cơ sở thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị, bảo đảm đúng quy định của pháp luật và bám sát các quy hoạch, định hướng phát triển đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Việc thành lập TP Quảng Ninh không chỉ là thay đổi mô hình đơn vị hành chính mà còn mở ra không gian phát triển mới, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng, nâng cao năng lực quản trị đô thị và phát huy vai trò cực tăng trưởng của khu vực Đông Bắc.

Cũng theo ông Vũ Văn Diện, việc thành lập TP Quảng Ninh góp phần quan trọng thực hiện các quan điểm, mục tiêu, định hướng của Trung ương về phát triển hệ thống đô thị nước ta. Đồng thời, khẳng định vai trò của Quảng Ninh trong giao thương chiến lược, kết nối Việt Nam với Trung Quốc, các nước khu vực Đông Bắc Á qua hạ tầng giao thông đồng bộ, thúc đẩy kinh tế cửa khẩu, du lịch quốc tế và logistics, trở thành trung tâm kết nối vùng, cửa ngõ quốc tế quan trọng, từ đó hội nhập sâu rộng hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu và phát triển bền vững kinh tế biển.

Báo cáo tại Hội nghị Thẩm định hồ sơ đề án thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh, bà Vũ Thị Mai Anh - Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Quảng Ninh cho biết, phương án thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở nguyên trạng toàn bộ địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh. Đến nay, tỉnh Quảng Ninh đã đảm bảo 5/5 điều kiện thành lập thành phố theo quy định tại khoản 2 Điều 8 Luật Tổ chức chính quyền địa phương và đạt 7/7 tiêu chuẩn thành lập thành phố theo quy định tại Điều 4 Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Hoàn thiện hồ sơ, sẵn sàng trình cấp có thẩm quyền

Theo UBND tỉnh Quảng Ninh, đề án thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở địa giới hành chính tỉnh Quảng Ninh nhằm mục tiêu tập trung phát triển Quảng Ninh theo hướng đô thị xanh, văn minh, hiện đại, giàu bản sắc. Thực hiện tái cấu trúc không gian phát triển tích hợp đô thị, biển, đảo, biên giới, di sản thành một hệ sinh thái hoàn chỉnh. Chuyển từ tổ chức không gian phân tán sang tích hợp, từ địa giới hành chính sang hệ sinh thái đa trung tâm, mở và liên kết. Đồng thời, mở rộng không gian tăng trưởng, tạo đột phá với động lực tăng trưởng là khoa học, công nghệ, chuyển đổi số. Phát triển đồng bộ kinh tế xanh, kinh tế di sản, kinh tế biển, kinh tế biên giới, kinh tế ban đêm, công nghiệp văn hóa.

Cùng với đó, đẩy mạnh phát triển hạ tầng đường bộ, đường sắt cao tốc, sân bay, cảng biển và hạ tầng đô thị thông minh, kết nối các trung tâm đô thị lớn. Bảo đảm sự phát triển hài hòa, cân đối giữa các phường, xã, đặc khu; bảo vệ môi trường và giữ gìn bản sắc văn hóa.

Đề án cũng đặt mục tiêu tăng cường cải cách thể chế, đổi mới quản trị, xây dựng chính quyền kiến tạo, phát triển, liêm chính, kỷ luật, kỷ cương, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân, là khu vực phòng thủ thành phố vững chắc về quốc phòng - an ninh và phòng tuyến hợp tác, cạnh tranh kinh tế quốc tế.

Tại Hội nghị Thẩm định hồ sơ đề án thành lập TP Quảng Ninh trên cơ sở địa giới hành chính của tỉnh Quảng Ninh, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trương Hải Long, Trưởng đoàn thẩm định đánh giá cao sự chủ động, nghiêm túc và trách nhiệm của tỉnh Quảng Ninh trong quá trình xây dựng Đề án. Hồ sơ được chuẩn bị công phu, bám sát chủ trương của Trung ương, đúng quy định của pháp luật và có đầy đủ cơ sở chính trị, pháp lý, thực tiễn.

Thứ trưởng Bộ Nội vụ cho biết, 100% thành viên Hội đồng thẩm định và đại diện các bộ, ngành Trung ương thống nhất thông qua hồ sơ Đề án, đủ điều kiện để tiếp tục hoàn thiện, trình cấp có thẩm quyền xem xét theo quy định.

Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trương Hải Long đề nghị UBND tỉnh Quảng Ninh khẩn trương tiếp thu đầy đủ các ý kiến của Hội đồng thẩm định; rà soát, chỉnh sửa, bổ sung những nội dung còn cần hoàn thiện, đặc biệt là hồ sơ pháp lý, các số liệu, phương án tổ chức chính quyền đô thị và phim tư liệu, phóng sự minh họa. Bộ Nội vụ sẽ tiếp tục phối hợp, hướng dẫn tỉnh hoàn thiện hồ sơ để trình Chính phủ và Quốc hội xem xét, quyết định theo đúng tiến độ.

Được biết, năm 2025, quy mô GRDP của Quảng Ninh đạt khoảng 368.445 tỷ đồng, tăng trưởng 11,89%, đứng đầu cả nước; tổng thu ngân sách đạt 85.909 tỷ đồng; GRDP bình quân đầu người đạt 10.402 USD. Tỷ lệ đô thị hóa đạt 81,23%, tỷ trọng công nghiệp - xây dựng và dịch vụ chiếm 83,99% GRDP; nhiều năm liên tiếp tỉnh tự cân đối ngân sách và có đóng góp lớn cho ngân sách Trung ương. Những con số trên đã cho thấy đây là thời cơ để Quảng Ninh chuyển hóa những tiềm năng, lợi thế thành động lực phát triển mới.

Theo UBND tỉnh Quảng Ninh, ngay sau hội nghị thẩm định, tỉnh Quảng Ninh sẽ tiếp thu đầy đủ ý kiến góp ý của các thành viên Hội đồng thẩm định, đặc biệt là kết luận của Bộ trưởng Bộ Nội vụ, Chủ tịch Hội đồng thẩm định để hoàn thiện hồ sơ Đề án báo cáo Chính phủ, Bộ Nội vụ xem xét, trình kỳ họp tháng 8/2026 của Quốc hội.