Góp ý xây dựng, hoàn thiện Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), một số ý kiến cho rằng, việc đẩy mạnh phân quyền cho chính quyền thành phố, có cơ chế chính sách đặc thù, vượt trội cho Thủ đô là rất cần thiết.
Theo đề xuất, Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) dự kiến gồm 5 Chương, 41 Điều, thể chế hóa 4 nhóm cơ chế, chính sách với 31 cơ chế cụ thể nhằm khẳng định địa vị pháp lý đặc thù của Thủ đô và giá trị ưu tiên áp dụng của Luật Thủ đô trong hệ thống pháp luật; tiếp tục phân quyền mạnh mẽ cho chính quyền thành phố trong các lĩnh vực tổ chức bộ máy, biên chế, tiền lương, chính sách thu hút và sử dụng nguồn nhân lực chất lượng cao.
Về thẩm quyền, Dự thảo Luật (sửa đổi) tiếp tục phân quyền mạnh mẽ, toàn diện cho Thủ đô được chủ động, tự quyết, tự chịu trách nhiệm trong các lĩnh vực.
Cụ thể, chủ động quyết định về tổ chức, bộ máy, biên chế, tiền lương, thu nhập; chính sách phát triển, thu hút, sử dụng nguồn nhân lực chất lượng cao; giao quyền xây dựng, ban hành thể chế, chính sách.
Bên cạnh đó, thành phố được trình Dự án Luật, Nghị quyết của Quốc hội; được ban hành quy định chi tiết để thi hành các luật, Nghị quyết của Quốc hội khác với quy định của Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương; đồng thời được thí điểm về thể chế khác luật, Nghị quyết của Quốc hội hoặc chưa được pháp luật quy định.
Thành phố cũng được chủ động trong cơ cấu thu, chi ngân sách; quyết định các khoản tín dụng, lập các quỹ tài chính để phục vụ đầu tư phát triển…
Về quản trị và phát triển, Dự thảo Luật chú trọng đổi mới phương thức quản trị Thủ đô hiện đại dựa trên công nghệ số, dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo; đơn giản hóa thủ tục hành chính, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm.
Thành phố được trao quyền chủ động ban hành cơ chế, chính sách và mô hình phát triển mới trong các lĩnh vực khoa học - công nghệ, giáo dục - đào tạo, y tế, văn hóa, an sinh xã hội; chủ động áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn quốc tế và ban hành tiêu chuẩn riêng phù hợp với yêu cầu phát triển Thủ đô.
Một nội dung quan trọng được nhấn mạnh đó là sự đồng bộ giữa Luật Thủ đô (sửa đổi) với Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm và Nghị quyết mới thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW.
Bên cạnh đó, Luật Thủ đô (sửa đổi) cũng hướng tới việc định hình rõ thể chế liên kết phát triển vùng Thủ đô, vùng Đồng bằng sông Hồng và vùng Trung du, miền núi phía Bắc, với Hà Nội là hạt nhân và trung tâm điều phối.
Đồng tình với những nội dung được đề xuất, đại diện Vụ Công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Tư pháp cho rằng, việc đẩy mạnh phân quyền cho chính quyền TP, có cơ chế chính sách đặc thù, vượt trội cho Thủ đô là rất cần thiết - Đây cũng là chỉ đạo của Lãnh đạo Đảng, Nhà nước tại buổi làm việc với Thường trực Thành ủy Hà Nội.
Nhìn nhận về việc xây dựng Dự án Luật (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ tư pháp - Nguyễn Hải Ninh cũng cho rằng, cách tiếp cận trong xây dựng Luật Thủ đô hiện hành theo hướng quy định các cơ chế, chính sách đặc thù đã cũ, không đáp ứng yêu cầu phát triển rất cao, rất nhanh của Thủ đô trong bối cảnh hiện nay.
Do đó, cần xây dựng Luật Thủ đô (sửa đổi) với cách tiếp cận rất khác so với trước đây, theo hướng trao quyền để Thủ đô tự chủ phát triển.
“Nhiều chính sách đặc thù được quy định tại Luật Thủ đô hiện đã trở thành chính sách áp dụng chung, thậm chí có những nội dung nhiều luật chuyên ngành ban hành sau còn “vượt” Luật Thủ đô”, Bộ trưởng nêu rõ.
Đồng thời nhấn mạnh, về định hướng xây dựng Luật Thủ đô (sửa đổi), cần nêu rõ việc xây dựng Luật phải thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, định hướng lớn của Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng; các chủ trương, định hướng lớn của Bộ Chính trị trong Nghị quyết thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP Hà Nội lần thứ XVIII. Đồng thời, góp phần tạo lập cơ sở pháp lý cho việc hiện thực hoá Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm.
Bên cạnh đó, đề cập đến mục tiêu cốt lõi của TP Hà Nội là tăng tốc phát triển, Bộ trưởng cũng nêu một số giải pháp chính sách về thu hút nguồn lực, về thẩm quyền của Thủ đô; lưu ý quy định để lồng ghép các giải pháp để xử lý 5 “điểm nghẽn" của TP Hà Nội.
Đặc biệt, đảm bảo tính chặt chẽ, khả thi cũng như thuận lợi cho việc tổ chức triển khai thực hiện sau khi Luật được thông qua, Bộ trưởng Bộ Tư pháp lưu ý, dù Luật được xây dựng theo trình tự, thủ tục rút gọn nhưng nên thực hiện một số nội dung của quy trình xây dựng luật như lấy ý kiến đối tượng tác động như người dân, doanh nghiệp, lấy ý kiến chuyên gia...
Được biết, theo dự kiến, Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) sẽ được trình Quốc hội cho ý kiến và thông qua tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI.
