Thúc đẩy liên kết sản xuất, logistics, mở rộng không gian tăng trưởng phía Bắc

Khu vực phía Bắc giữ vị trí đặc biệt quan trọng về kinh tế, chính trị, quốc phòng, an ninh và đối ngoại của cả nước. Đây là nơi tập trung nhiều trung tâm công nghiệp, thương mại và dịch vụ lớn, sở hữu hệ thống cửa khẩu, cảng biển, sân bay và hạ tầng giao thông kết nối liên vùng, quốc tế và hiện đại. Những lợi thế này đang tạo nền tảng quan trọng để các địa phương khai thác hiệu quả hơn nguồn lực, đẩy mạnh liên kết vùng, hình thành các chuỗi sản xuất và cung ứng bền vững, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và toàn khu vực.

Kết nối thực chất, hình thành chuỗi liên kết vùng

Tại Hội nghị ngành Công Thương khu vực phía Bắc lần thứ XII năm 2026 mới đây, ông Lương Hoàng Thái - Thứ trưởng Bộ Công thương khẳng định, khu vực phía Bắc có vị trí đặc biệt quan trọng, tập trung nhiều trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ và hệ thống cửa khẩu, cảng biển, sân bay, các tuyến giao thông kết nối trong nước, quốc tế. Đây là những lợi thế lớn để phát triển sản xuất, thương mại và logistics, do đó cần được kết nối đồng bộ hơn để hình thành các chuỗi sản xuất, cung ứng bền vững giữa các địa phương. Do đó, yêu cầu liên kết ngành Công Thương hiện nay không còn dừng ở trao đổi thông tin giữa các địa phương mà cần hướng tới kết nối thực chất giữa vùng nguyên liệu - sản xuất - công nghiệp hỗ trợ - logistics - thương mại - xuất khẩu.

Thực tế, mỗi địa phương cần phát huy lợi thế riêng, đồng thời tăng khả năng bổ trợ cho nhau trong chuỗi giá trị. Khi được kết nối thông qua hạ tầng, dữ liệu, doanh nghiệp và thị trường, những lợi thế này có thể tạo ra không gian phát triển rộng hơn cho toàn vùng. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là cần tiếp tục củng cố những mối liên kết này theo hướng thực chất, ổn định và hiệu quả hơn, để lợi thế của từng địa phương được chuyển hóa thành giá trị chung của cả vùng.

Ở góc độ địa phương, ông Hoàng Minh Cường - Phó Chủ tịch UBND TP Hải Phòng nhấn mạnh: Hải Phòng cam kết tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh; tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp. Tăng cường kết nối cảng biển, logistics, công nghiệp và thương mại với các tỉnh, thành phố phía Bắc. Thành phố sẵn sàng phối hợp với Bộ Công thương và các địa phương theo dõi, triển khai những sáng kiến được thống nhất tại hội nghị, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn vùng.

Đánh giá cao việc đẩy mạnh liên kết vùng, đặc biệt là kết nối các vùng nguyên liệu với sản xuất, logistics và thị trường, bà Đinh Thị Kim Huệ - Giám đốc Công ty TNHH Đầu tư Tuấn Nghĩa cho rằng, liên kết giữa các địa phương đang mở ra thêm nhiều cơ hội thiết thực cho cộng đồng doanh nghiệp. Bên cạnh việc chủ động tổ chức sản xuất, kinh doanh tại địa phương, doanh nghiệp có thêm điều kiện kết nối, trao đổi và hợp tác với các doanh nghiệp ở những tỉnh, thành khác. Việc tăng cường liên kết vùng giúp doanh nghiệp rút ngắn thời gian tìm kiếm nguồn hàng, chủ động hơn trong xây dựng chuỗi cung ứng, giảm chi phí logistics. Quan trọng hơn, khi có sự kết nối thường xuyên giữa doanh nghiệp các địa phương, cơ hội hợp tác, mở rộng quy mô sản xuất và tìm kiếm thị trường mới cũng được mở rộng.

Liên kết sản xuất, thúc đẩy chuyển đổi xanh và số

Khu vực phía Bắc hội tụ các trung tâm sản xuất công nghiệp, vùng nguyên liệu, thị trường tiêu dùng, cửa khẩu quốc tế, cảng biển và các đầu mối vận tải quan trọng. Đây là những lợi thế lớn để phát triển sản xuất, thương mại và logistics. Do đó, liên kết vùng không chỉ dừng ở việc phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước, mà cần được cụ thể hóa bằng những chương trình, dự án và cơ chế hợp tác thực chất giữa doanh nghiệp các địa phương.

Theo Thứ trưởng Lương Hoàng Thái, các cơ quan của Bộ và Sở Công Thương các địa phương cần làm rõ đóng góp của các ngành, dự án trọng điểm trong quý IV/2026, xác định giải pháp đột phá và trách nhiệm thực hiện đối với từng chỉ tiêu; tập trung tháo gỡ những vướng mắc cản trở hoạt động sản xuất, kinh doanh ngay từ địa phương. Trọng tâm liên kết vùng là kết nối doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ với doanh nghiệp FDI, doanh nghiệp đầu chuỗi, gắn vùng nguyên liệu với chế biến, tiêu thụ, kết nối khu, cụm công nghiệp, cửa khẩu với hệ thống cảng biển và trung tâm logistics. Không những vậy, trong thời gian tới, các địa phương phía Bắc cũng cần phối hợp triển khai các giải pháp đẩy mạnh tiêu dùng nội địa tại các trung tâm công nghiệp, khu vực cửa khẩu. Đồng thời, hỗ trợ doanh nghiệp đa dạng hóa thị trường, đáp ứng nhanh các tiêu chuẩn chuyển đổi xanh, quy tắc xuất xứ và chủ động ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại…

Đáng chú ý, để việc liên kết sớm đi vào thực chất, theo Phó Chủ tịch UBND TP Hải Phòng Hoàng Minh Cường, liên kết vùng cũng phải gắn với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, phát triển sản xuất sạch hơn, thương mại điện tử và hệ thống thông tin thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ đáp ứng tiêu chuẩn của các chuỗi cung ứng trong nước và quốc tế. Đây là những việc mà một địa phương khó làm tốt nếu thiếu chia sẻ kinh nghiệm và sự phối hợp của cả khu vực.