Nghiên cứu - Trao đổi

Xây dựng Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất): Cân nhắc tính thống nhất, đồng bộ

Bài: Gia Nguyễn - Ảnh: Quốc Tuấn • 13/10/2026 04:30

Để bảo đảm bao quát đầy đủ lĩnh vực ngân sách nhà nước và đầu tư công, không tạo khoảng trống pháp lý khi hợp nhất, góp ý hoàn thiện Dự thảo Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất), một số ý kiến cho rằng, cần cân nhắc tính thống nhất, đồng bộ.

Dự thảo Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) được xây dựng gồm 10 chương, 103 điều, giảm 79 điều so với 2 luật hiện hành, nhằm tập trung hoàn thiện khung khổ pháp lý về quản lý, phân bổ và sử dụng ngân sách nhà nước; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm giải trình và kiểm soát quyền lực; đơn giản hóa trình tự, thủ tục đầu tư công, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực.

luat-ngan-sach-hop-nhat-12.10.2.jpg
Dự thảo Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) được xây dựng gồm 10 chương, 103 điều - Ảnh minh họa

Dự thảo bổ sung các quy định về đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội của dự án, ưu tiên nguồn lực cho các nhiệm vụ, lĩnh vực trọng tâm, tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính - ngân sách và thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý ngân sách nhà nước.

Đồng thời hướng tới làm rõ thẩm quyền, trách nhiệm của các cơ quan trong quản lý, điều hành ngân sách; bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, nâng cao tính chủ động và hiệu quả trong quản lý, sử dụng nguồn lực công.

Để bảo đảm bao quát đầy đủ lĩnh vực ngân sách nhà nước và đầu tư công, không tạo khoảng trống pháp lý khi hợp nhất, góp ý hoàn thiện Dự thảo Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất), một số ý kiến cho rằng, cần cân nhắc tính thống nhất, đồng bộ.

luat-ngan-sach-hop-nhat-12.10.1.jpg
Một số ý kiến đề nghị cân nhắc đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ để tránh khoảng trống pháp lý khi hợp nhất 2 luật - Ảnh minh họa

Báo cáo thẩm tra sơ bộ dự án luật này tại phiên họp thứ 7 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội mới đây, bày tỏ thống nhất với Tờ trình của Chính phủ, tuy nhiên, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội lưu ý, các quy định về quản lý ngân sách nhà nước và đầu tư công cần được thiết kế theo hướng rõ ràng, chặt chẽ, phù hợp với yêu cầu thực tiễn; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm giải trình và kiểm soát quyền lực.

Tiếp tục nghiên cứu đơn giản hóa thủ tục hành chính nhưng phải bảo đảm đầy đủ các yêu cầu cần thiết trong quá trình chuẩn bị, quyết định và triển khai dự án.

Cùng với đó, cơ quan thẩm tra cũng đề nghị cơ quan soạn thảo hoàn thiện các quy định về phân bổ, chuyển nguồn ngân sách và đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội của các chương trình, nhiệm vụ, dự án đầu tư công; tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính, nâng cao tính minh bạch và hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước. Các quy định cần bảo đảm quy định rõ nguyên tắc, tiêu chí và trách nhiệm thực hiện, tạo cơ sở pháp lý đồng bộ, khả thi trong quản lý, điều hành ngân sách nhà nước.

Cho ý kiến tại phiên họp, đánh giá cao việc xây dựng và hoàn thiện dự thảo luật, tuy nhiên, để hồ sơ dự án luật đạt chất lượng cao nhất, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đề nghị Chính phủ tiếp tục chỉ đạo cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát, tiếp thu và giải trình đầy đủ các ý kiến đóng góp.

Về phạm vi điều chỉnh, Phó Chủ tịch Quốc hội lưu ý rà soát đối tượng áp dụng và các quy định chi tiết trong dự thảo luật, mục tiêu là bảo đảm bao quát đầy đủ các lĩnh vực ngân sách nhà nước và đầu tư công, không để phát sinh khoảng trống pháp luật khi thực hiện hợp nhất hai luật, đồng thời khắc phục triệt để các bất cập trong thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn nhà nước.

Bên cạnh đó, việc hoàn thiện dự thảo luật phải bảo đảm thể chế hóa đầy đủ chủ trương tại các nghị quyết của Trung ương ban hành thời gian qua, cũng như bảo đảm tính đồng bộ với các luật đã ban hành, các dự án luật đang được dự thảo hoặc dự kiến ban hành trong thời gian tới.

Cụ thể, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị làm rõ các đối tượng chi đầu tư phát triển và các khái niệm liên quan đến chi đầu tư công, chi đầu tư phát triển khác. Các quy định này phải bảo đảm tính bao quát, rõ ràng, thống nhất và phù hợp với yêu cầu quản lý, tổ chức thực hiện.

Về phân cấp, phân quyền, cần rà soát toàn diện các quy định nhằm bảo đảm phù hợp với đường lối của Đảng, đặc biệt là các yêu cầu tại Kết luận số 76 về tiếp tục hoàn thiện, vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Các nội dung này phải thống nhất với Luật Tổ chức Chính phủ, Luật Tổ chức chính quyền địa phương và các quy định pháp luật liên quan.

Đối với lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đề nghị, xác định rõ phạm vi điều chỉnh và thẩm quyền điều phối, lồng ghép các nguồn vốn, không để xuất hiện cơ chế điều chỉnh vốn vượt thẩm quyền…

(0) Bình luận
Nổi bật
Mới nhất
Xây dựng Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất): Cân nhắc tính thống nhất, đồng bộ
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO