Singapore hiện đang dẫn đầu khu vực Đông Nam Á về việc ứng dụng GenAI, trong khi Việt Nam có tỷ lệ người dùng hàng ngày cao nhất.
Nền kinh tế số Đông Nam Á được dự báo tăng trưởng 17%, đạt tổng giá trị hàng hóa (GMV) 368 tỷ USD vào năm 2026, nhờ sự mở rộng của thương mại điện tử và tốc độ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng nhanh.
Theo báo cáo e-Conomy SEA 2026 do Bain, Google và Temasek công bố gần đây cho thấy, GMV của khu vực dự kiến đạt 1.100 tỷ USD vào năm 2035, ngay cả khi các doanh nghiệp vẫn phải ứng phó với những thách thức về kinh tế vĩ mô và địa chính trị.
Báo cáo này bao quát 10 thị trường Đông Nam Á, gồm Indonesia, Malaysia, Singapore, Philippines, Thái Lan, Việt Nam, Brunei, Campuchia, Lào và Myanmar.
Theo ông Florian Hoppe, đối tác tại Bain, AI đã giúp khai mở thêm giá trị và thúc đẩy tăng trưởng cho nền kinh tế số. Đây là tác động tích cực đối với khu vực Đông Nam Á.
Đồng quan điểm, ông Fock Wai Hoong, Giám đốc phụ trách khu vực châu Á - Thái Bình Dương (ngoại trừ Trung Quốc và Ấn Độ) của Temasek Global Investments, nhận định dù AI đang trở thành động lực tăng trưởng của nền kinh tế số Đông Nam Á, nhưng người dùng vẫn có thể mất thiện cảm nếu nội dung do AI tạo ra bị cho là thiếu tính chân thực hoặc có chất lượng thấp.
Tuy nhiên, ông Hoong cho rằng việc ứng dụng công nghệ này vẫn đang ở giai đoạn đầu, khi mọi người còn đang tìm hiểu và thử nghiệm các công cụ AI. “Quá trình điều chỉnh cách sử dụng vẫn đang diễn ra, và tôi tin rằng đến một thời điểm nào đó, công nghệ này sẽ được ứng dụng rộng rãi”, ông lưu ý.
Ông Hoppe nhận định AI hiện đã cải thiện đáng kể và có khả năng tạo ra nội dung có chất lượng tương đối cao, đặc biệt là nội dung giới thiệu sản phẩm dưới dạng video ngắn phục vụ hoạt động thương mại điện tử.
Trong nền kinh tế số, thương mại điện tử được dự báo đóng góp phần lớn vào tăng trưởng, với GMV đạt 226 tỷ USD vào năm 2026 và 820 tỷ USD vào năm 2035. Lĩnh vực này đang tăng cường mức độ tương tác với khách hàng và mở rộng độ phủ tại Đông Nam Á thông qua các chương trình khách hàng thân thiết, miễn phí vận chuyển và đa dạng hóa danh mục sản phẩm.
Trên thực tế, tại Đông Nam Á, dòng vốn đầu tư đang dịch chuyển sang các doanh nghiệp ở giai đoạn phát triển muộn hơn. Trong nửa đầu năm 2026, nhóm doanh nghiệp này huy động được 2,9 tỷ USD, tăng so với mức 1,3 tỷ USD trong nửa đầu năm 2025 và 2,1 tỷ USD trong nửa cuối năm 2025.
Theo ông Fock, xu hướng này phản ánh việc các nhà đầu tư ngày càng chú trọng đến hiệu quả kinh tế trên từng đơn vị sản phẩm hoặc dịch vụ, cũng như khả năng mở rộng quy mô kinh doanh và những yếu tố khác đã được quan tâm trong vài năm gần đây.
Trong khi đó, nguồn vốn dành cho các doanh nghiệp ở giai đoạn đầu chỉ tăng nhẹ, đạt khoảng 580 triệu USD trong nửa đầu năm 2026, so với 530 triệu USD cùng kỳ năm trước.
Ông Fock cho biết, trong vài năm qua, câu chuyện xuyên suốt của thị trường là khả năng tạo ra lợi nhuận cho nhà đầu tư. “Rõ ràng, bạn không thể thực sự đầu tư vào các công ty khởi nghiệp giai đoạn đầu nếu họ không chứng minh được khả năng tạo ra lợi nhuận”, chuyên gia này cho biết.
Việc dòng vốn đầu tư vào các doanh nghiệp ở giai đoạn phát triển muộn tăng lên cũng mang lại tác động tích cực. Các nhà đầu tư mới có thể tạo cơ hội thoái vốn và thanh khoản cho những nhà đầu tư trước đó, giúp họ thu hồi vốn để phân bổ sang các khoản đầu tư khác.
Quá trình này góp phần tạo động lực cho các quỹ đầu tư mạo hiểm khi họ hiện thực hóa khoản đầu tư, chứng minh hiệu quả và thu hồi vốn. “Điều này sẽ từng bước thúc đẩy dòng vốn đầu tư”, ông Fock nhận định.
Nguồn vốn dành cho các công ty khởi nghiệp có sản phẩm AI cũng tăng mạnh, đạt 3,2 tỷ USD trong nửa đầu năm 2026, so với 900 triệu USD cùng kỳ năm 2025. Xét theo số lượng thương vụ, AI chiếm hơn 50% tổng số khoản đầu tư vào các doanh nghiệp giai đoạn đầu tại Đông Nam Á và chiếm 80% tổng giá trị vốn đầu tư trong khu vực.
Tuy quy mô đầu tư vào AI tại Đông Nam Á có thể còn khiêm tốn so với các thị trường lớn như Mỹ, ông Fock cho rằng khu vực vẫn có những cơ hội đầu tư hấp dẫn.
Bên cạnh đó, các đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) tại Đông Nam Á gia tăng trở lại là tín hiệu đáng khích lệ. Tổng giá trị huy động từ IPO tăng từ 3,7 tỷ USD năm 2024 lên 6,8 tỷ USD năm 2025. Trong nửa đầu năm 2026, con số này đạt 3,1 tỷ USD, cao hơn mức 1,4 tỷ USD cùng kỳ năm trước.
Dù một số đợt IPO gần đây trên Sở Giao dịch Chứng khoán Singapore chưa ghi nhận diễn biến tích cực, ông Fock lưu ý rằng thị trường vốn luôn trải qua các chu kỳ biến động. Tuy nhiên, các sở giao dịch chứng khoán trong khu vực đã cho thấy khả năng cung cấp những kênh thoái vốn khả thi khi điều kiện kinh tế vĩ mô và diễn biến địa chính trị thuận lợi.
“Khi mọi điều kiện đều hội tụ thuận lợi, đây thực sự là những con đường quan trọng và thiết thực để các doanh nghiệp lựa chọn”, ông Fock nói thêm.
Tại 6 thị trường gồm Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam, khoảng 58% lực lượng lao động, tương đương 243 triệu người, hiện sử dụng AI tạo sinh (GenAI).
Singapore dẫn đầu khu vực về mức độ ứng dụng GenAI, tiếp theo là Malaysia và Việt Nam. Singapore cũng đứng đầu Đông Nam Á về số lượng token tiêu thụ bình quân trên mỗi người dùng GenAI, số người sử dụng GenAI hằng tuần và tỷ lệ thâm nhập của công nghệ này.
Tuy nhiên, Việt Nam dẫn đầu về tỷ lệ người sử dụng GenAI hằng ngày, đạt 26% dân số sử dụng Internet. Trong khi đó, Indonesia và Philippines chậm hơn các thị trường Đông Nam Á khác về mức độ ứng dụng AI.
Mỗi thị trường Đông Nam Á có những đặc điểm riêng, song người tiêu dùng và doanh nghiệp sẽ dần xác định được mô hình AI phù hợp với nhu cầu của mình.
