Mục tiêu mới buộc du lịch Việt Nam phải bước ra khỏi tư duy “đếm” số lượng khách để tiến vào cuộc cạnh tranh khốc liệt hơn về chất lượng và hiệu quả tài chính.
Ngày 22/8/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Chỉ hai tuần sau, ngày 7/9, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 263/NQ-CP, phê duyệt Chương trình hành động cụ thể. Tốc độ thể chế hóa này cho thấy quyết tâm chính trị cao độ nhằm đưa du lịch thoát khỏi vùng an toàn của tăng trưởng số lượng.
Con số hiện tại nói lên nhiều điều. Năm 2025, Việt Nam đón gần 21,2 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ 137 triệu lượt khách nội địa, tổng thu đạt 1 triệu tỷ đồng. Ngành đóng góp trực tiếp gần 8,8% GDP, tạo khoảng 4,41 triệu việc làm. Tám tháng đầu năm 2026, lượng khách quốc tế đạt gần 16 triệu lượt, tăng 14,4% so với cùng kỳ, hoàn thành 63,6% kế hoạch năm. Nhưng, Nghị quyết 26 cũng chỉ rõ rằng du lịch phát triển chưa thực sự bền vững, chưa tương xứng với tiềm năng. Sản phẩm còn thiếu chiều sâu, sức sáng tạo; năng lực quản trị điểm đến và ứng dụng công nghệ còn hạn chế. Điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng và nguồn lực chậm được tháo gỡ.
Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030 du lịch đóng góp trực tiếp 10-12% GDP; đón 45-50 triệu lượt khách quốc tế, 160 triệu lượt khách nội địa; tổng thu 80-90 tỷ USD. Đến năm 2045 phải đóng góp 14-15% GDP; thuộc nhóm 30 quốc gia có năng lực cạnh tranh du lịch hàng đầu thế giới. So với mức 8,8% GDP hiện tại, đây là bước nhảy gần gấp đôi.
Trên thực tế, nút thắt lớn nhất được các chuyên gia chỉ ra nằm ở khả năng tạo giá trị gia tăng. Theo đó, thách thức không nằm ở việc thu hút bao nhiêu du khách mà ở khả năng tạo ra giá trị gia tăng và doanh thu trên mỗi người. Định hướng mới yêu cầu ngành du lịch phải bước ra khỏi tư duy “đếm” số lượng khách để tiến vào cuộc cạnh tranh khốc liệt hơn về chất lượng và hiệu quả tài chính.
Tám nhóm nhiệm vụ, giải pháp đã được đưa ra, trong đó nổi bật là hoàn thiện thể chế với cơ chế đột phá về kinh tế chia sẻ, kinh tế đêm, hoàn thuế VAT tại các trung tâm mua sắm lớn; phát triển hạ tầng kết nối đa phương tiện từ cửa ngõ quốc tế đến các vùng động lực; chính sách thị thực ưu đãi cho phân khúc khách chi tiêu cao, lưu trú dài ngày; xây dựng cơ sở dữ liệu du lịch quốc gia và nền tảng số tích hợp đa dịch vụ.
TS Trịnh Lê Anh, Trưởng Bộ môn Quản trị sự kiện, Khoa Du lịch học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), cho rằng, Nghị quyết 26 là “cú hích” chiến lược góp phần định vị lại vị thế du lịch. Đồng quan điểm, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Hà Văn Siêu khẳng định, đây là thời điểm du lịch bước vào giai đoạn nắm bắt cơ hội phát triển trong kỷ nguyên mới, chuyển từ phát triển diện rộng sang chiều sâu, ứng dụng mạnh về công nghệ, phát huy mọi nguồn lực của xã hội, đặc biệt là nguồn lực về văn hóa, con người và vị thế của Việt Nam.
Nghị quyết 26 đã mở đường, thành bại của chiến lược tái định vị này sẽ được quyết định bởi năng lực thực thi chính sách từ Trung ương đến địa phương, bảo đảm một môi trường đầu tư minh bạch và lấy chất lượng trải nghiệm dịch vụ làm thước đo cuối cùng cho sự thịnh vượng của ngành.
