ĐẦU TƯ CÔNG NGHIỆP BẮC BỘ: Tâm điểm thu hút đầu tư công nghiệp mới

Phát biểu tại diễn đàn “Xu hướng đầu tư công nghiệp Bắc Bộ: cơ hội và thách thức 2026” do Tạp chí Diễn đàn Doanh nghiệp phối hợp với các cơ quan tổ chức, ông Trần Văn Thắng - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hải Phòng nhấn mạnh: trong bối cảnh đầu tư công nghiệp bước sang chu kỳ mới, Hải Phòng đang thay đổi, chuyển từ lợi thế vị trí sang lợi thế hệ sinh thái và thể chế mới.

Cực công nghiệp mới của miền Bắc

Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hải Phòng Trần Văn Thắng cho biết: các Nghị quyết trụ cột đã được Bộ Chính trị ban hành đã mở ra không gian chính sách mới. Trong đó, đầu tư công nghiệp không chỉ là tăng thêm nhà máy, quan trọng hơn là tăng hàm lượng công nghệ, giá trị gia tăng, tăng liên kết chuỗi, tăng năng lực nội sinh và tính bền vững.

Trong bối cảnh đó, Hải Phòng không đơn thuần là địa phương có nhiều khu công nghiệp phát triển mà đang bước vào một giai đoạn mới với vị thế của một cực công nghiệp - logistics - công nghệ mới của miền Bắc. Thành phố hội tụ ngày càng rõ nét các lợi thế về hạ tầng, thể chế, hệ sinh thái đầu tư và không gian phát triển mới.

Có hệ sinh thái FDI - công nghiệp - logistics đủ lớn để tiếp nhận làn sóng đầu tư thế hệ mới, Hải Phòng là địa phương hiếm có ở miền Bắc hội tụ đủ 5 loại hình giao thông: đường biển, đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa và đường hàng không.

Ông Trần Văn Thắng thông tin: Hệ thống logistics của thành phố có hơn 700 ha kho bãi, duy trì tốc độ tăng trưởng 20 - 23%/năm, đóng góp khoảng 13 - 15% GRDP. Theo quy hoạch, đến năm 2030, diện tích logistics toàn thành phố sẽ đạt 1.700 - 2.000 ha, hướng tới hình thành Trung tâm logistics quốc tế Đình Vũ - Cát Hải và các trung tâm logistics cấp vùng, chuyên dụng. Trong đầu tư công nghiệp thế hệ mới, đây chính là năng lực cốt lõi của chuỗi cung ứng.

Ông Trần Văn Thắng nhấn mạnh hơn lợi thế thể chế mới của Hải Phòng sau khi Quốc hội ban hành Nghị quyết về thực hiện một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP Hải Phòng.

“Đây là một cú hích lớn. Trong cạnh tranh thu hút đầu tư chất lượng cao, địa phương đi nhanh hơn không chỉ nhờ hạ tầng mà là không gian thể chế tốt hơn, thông thoáng hơn và khác biệt hơn. Hải Phòng đã thành lập Khu Thương mại tự do được bố trí tại các vị trí “đắc địa” trong các khu kinh tế ven biển. Điều đó cho thấy, Hải Phòng không chỉ thu hút nhà máy, mà đang hình thành một không gian vận hành chuỗi cung ứng thế hệ mới” - ông Trần Văn Thắng nêu quan điểm.

Cùng với đó, khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng với quy mô 20.000 ha đang mở ra một dư địa phát triển mới theo mô hình tăng trưởng xanh, tập trung vào công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ cảng biển và logistics hiện đại. Nói cách khác, thành phố đã và đang chuẩn bị sẵn một không gian mới cho những ngành công nghiệp mới, những nhà đầu tư mới và những tiêu chuẩn mới của giai đoạn tăng trưởng bứt phá.

Những dịch chuyển quan trọng trong giai đoạn mới

Sau sáp nhập, Hải Phòng không chỉ “rộng hơn về địa giới” mà còn mạnh hơn về cấu trúc phát triển. Thành phố vừa có cực tăng trưởng hướng biển vừa có cực tăng trưởng phía Tây gắn với công nghiệp chiều sâu, logistics nội địa và không gian công nghiệp đổi mới sáng tạo.

Tuy vậy, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hải Phòng Trần Văn Thắng thẳng thắn nhận định: để trở thành tâm điểm thu hút đầu tư công nghiệp mới, Hải Phòng không thể chỉ dựa vào hạ tầng hay ưu đãi. Giai đoạn mới đòi hỏi ít nhất 3 chuyển dịch rất quan trọng.

Thứ nhất, chuyển từ tư duy thu hút đầu tư bằng mọi giá sang thu hút có chọn lọc, có chiều sâu và có giá trị lan tỏa. Thành phố cần trong giai đoạn mới những nhà đầu tư mang theo công nghệ, quản trị, đổi mới sáng tạo, tiêu chuẩn xanh và khả năng kéo doanh nghiệp nội địa cùng tham gia chuỗi giá trị.

Thứ hai, chuyển từ mục tiêu tăng số lượng dự án sang mục tiêu nâng cấp chất lượng hệ sinh thái. Thành phố không chỉ quan tâm số lượng dự án FDI mà quan tâm đến việc gia tăng tỷ lệ nội địa hóa, sự tham gia của doanh nghiệp trong nước trong chuỗi cung ứng, logistics thông minh…

Thứ ba, có giải pháp nâng tầm năng lực tổ chức chuỗi cung ứng một cách đồng bộ, hiệu quả và đáng tin cậy. Trong bối cảnh thế giới biến động mạnh như hiện nay, chuỗi cung ứng toàn cầu chọn nơi an toàn, minh bạch, kết nối tốt hơn, có năng lực phản ứng nhanh hơn và có nền công nghiệp hỗ trợ đáng tin cậy hơn.

Hoá giải thách thức cho tăng trưởng

Bên cạnh đó, TP cần nhìn thẳng vào những thách thức để có giải pháp hiệu quả hơn trong việc giải bài toán nhân lực chất lượng cao, đặc biệt cho điện tử, bán dẫn, tự động hóa, dữ liệu, AI và sản xuất thông minh. Tiếp nữa, nâng cấp doanh nghiệp nội địa để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng FDI; cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ, tăng tốc độ xử lý của TP. Cuối cùng là bài toán xanh hóa tăng trưởng để công nghiệp Hải Phòng mạnh lên theo hướng hiện đại, bền vững hơn.

Về phía Hiệp hội Doanh nghiệp TP, ông Trần Văn Thắng cho biết, Hiệp hội xác định tập trung vào phản biện chính sách, đào tạo, kết nối doanh nghiệp, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng. Đồng thời phát huy tối đa vai trò của 3 trung tâm chuyên biệt. Đó là, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, kết nối kinh doanh và pháp chế. Hiệp hội Doanh nghiệp TP luôn sẵn sàng đồng hành cùng các nhà đầu tư trong và ngoài nước trong quá trình tìm hiểu, kết nối và triển khai đầu tư tại Hải Phòng.