Quảng Trị cần một chiến lược phát triển dựa trên năm trụ cột: thiên nhiên kỳ quan, kinh tế biển, du lịch cảm xúc, hạ tầng kết nối và công nghiệp văn hóa.
Tại Hội nghị công bố Quyết định điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 gắn với xúc tiến đầu tư diễn ra ngày 4/7 tại Quảng Trị, ông Nguyễn Văn Bình, Chủ tịch Sun Group vùng miền Trung, đã đề xuất các giải pháp chiến lược phát triển du lịch Quảng Trị.

Theo ông Nguyễn Văn Bình, Quảng Trị sở hữu hệ thống hang động có giá trị tự nhiên đặc biệt nhưng vẫn chưa được khai thác tương xứng. Thay vì mở rộng khai thác vào lõi di sản, địa phương nên phát triển hệ sinh thái dịch vụ xung quanh với các vùng đệm, vùng kết nối và các sản phẩm trải nghiệm đa dạng.
Ông đề xuất nghiên cứu xây dựng các “mỏ neo trải nghiệm” như trung tâm khám phá hang động bằng công nghệ, bảo tàng địa chất - thiên nhiên tương tác, công viên chủ đề lấy cảm hứng từ thế giới karst, cùng các chương trình thực cảnh kết hợp ánh sáng, âm nhạc và nghệ thuật kể câu chuyện về lòng đất.
Theo đó, mục tiêu không chỉ là thu hút khách đến tham quan hang động mà còn kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng mức chi tiêu và phát triển các dịch vụ chất lượng cao.
Đối với du lịch biển, Chủ tịch Sun Group vùng miền Trung cho rằng lợi thế của Quảng Trị vẫn chưa được khai thác đúng tầm khi nhiều điểm đến vẫn chủ yếu dựa vào mô hình tắm biển và ăn hải sản theo mùa.
Ông dẫn kinh nghiệm từ Đà Nẵng và Phú Quốc, nơi biển chỉ thực sự tạo đột phá khi gắn với đô thị, vui chơi giải trí, mua sắm, lưu trú cao cấp, sự kiện và kinh tế đêm.
Từ đó, ông đề xuất xem trục Nhật Lệ - Bảo Ninh - Cửa Tùng - Cửa Việt là một không gian kinh tế ven biển thống nhất, ưu tiên phát triển các khu nghỉ dưỡng cao cấp, đô thị biển hỗn hợp, bến du thuyền, phố thương mại đêm, trung tâm hội nghị, wellness, thể thao biển và các lễ hội diễn ra quanh năm.
Việc Sun Group đang triển khai tại Nhật Lệ, trung tâm Đồng Hới và phía Tây sông Lệ Kỳ với tổng vốn đầu tư hơn 38.000 nghìn tỷ đồng chính là bước đi nền móng cho tư duy đó.
Đây không chỉ là các dự án đô thị, mà có thể trở thành những cực hút mới, góp phần tái cấu trúc không gian du lịch và tạo tiền đề để Quảng Trị hình thành một trung tâm nghỉ dưỡng mới của miền Trung. Sẽ góp phần hình thành các cực tăng trưởng mới và tái cấu trúc không gian du lịch của khu vực.
Ông Nguyễn Văn Bình nhận định Quảng Trị là địa phương hiếm có khi hội tụ dày đặc các di tích chiến tranh, ký ức dân tộc và biểu tượng hòa bình như Thành Cổ Quảng Trị, sông Thạch Hãn, cầu Hiền Lương, đôi bờ Bến Hải, địa đạo Vĩnh Mốc, Nghĩa trang Trường Sơn hay Đường 9 - Khe Sanh.

Tuy nhiên, nếu chỉ dừng ở tham quan, thuyết minh và dâng hương theo mùa thì rất khó mở rộng thị trường, nhất là với khách quốc tế và thế hệ trẻ.
Ông đề xuất phát triển các tour đêm ứng dụng VR, AR, mapping, trình diễn ánh sáng, âm thanh và nghệ thuật thực cảnh để kể lại câu chuyện lịch sử theo cách hiện đại hơn. Đồng thời kết hợp bảo tàng số, hành trình tri ân và các sản phẩm giáo dục lịch sử dành cho du khách quốc tế.
“Nếu làm tốt, Quảng Trị có thể sở hữu một thương hiệu mà không nơi nào sao chép được: điểm đến của chứng tích chiến tranh và khát vọng hòa bình”, ông Bình nhấn mạnh.
Sau sáp nhập, Quảng Trị đang sở hữu hệ thống hạ tầng hiếm có với sân bay Đồng Hới, Cảng hàng không quốc tế Quảng Trị trong tương lai, cảng biển Mỹ Thủy và các cửa khẩu quốc tế trên Hành lang kinh tế Đông - Tây. Tuy nhiên, hạ tầng chỉ phát huy giá trị khi tạo được dòng khách, còn dòng khách chỉ bền vững nếu điểm đến có sản phẩm đủ hấp dẫn.
Vì vậy, lãnh đạo Sungroup vùng miền Trung đề xuất Quảng Trị triển khai đồng thời hai chiến lược là “mở cửa bầu trời” và “mở mạch đại dương”; phát triển các đường bay theo thị trường mục tiêu, đồng thời khai thác lợi thế cảng biển, du thuyền và các tuyến du lịch xuyên biên giới kết nối Thái Lan - Lào - Việt Nam.
Không gian Trường Sơn - miền Tây Quảng Trị là nơi lưu giữ đời sống văn hóa phong phú của đồng bào Bru-Vân Kiều, Pa Cô, Tà Ôi, Chứt và nhiều cộng đồng cư dân bản địa khác. Theo tinh thần NQ80-NQ/TW, Quảng Trị cần chuyển du lịch văn hóa từ “bảo tồn để trưng bày” sang “bảo tồn để sáng tạo và phát triển”.
Tỉnh có thể xây dựng ngân hàng dữ liệu số về di sản văn hóa các dân tộc; phát triển du lịch cộng đồng; tổ chức show diễn thực cảnh, trình diễn cồng chiêng, chợ phiên văn hóa, workshop thủ công, trải nghiệm ẩm thực bản địa và phát triển các dòng sản phẩm quà tặng, thời trang lấy cảm hứng từ hoa văn, chất liệu, câu chuyện núi rừng Trường Sơn.
Ông Nguyễn Văn Bình dẫn kinh nghiệm tại Bản Mây (Sun World Fansipan Legend), nơi đồng bào dân tộc thiểu số trực tiếp tham gia làm du lịch, tạo sinh kế bền vững và góp phần hình thành bản sắc riêng cho điểm đến.