Để hấp thụ được những dòng vốn lớn, Việt Nam cần có “nguồn hàng” tốt - những doanh nghiệp chất lượng cao, kinh doanh có hiệu quả, bền vững.
Trong chu kỳ đầu tư mới, theo tính toán nền kinh tế cần nguồn vốn lên đến 38,5 triệu tỷ đồng, trong đó 80% dự kiến đến từ khu vực tư nhân. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp bách phát triển mạnh mẽ thị trường vốn, dẫn nguồn lực tài chính trong và ngoài nước vào nền kinh tế. Mặt khác, thị trường cũng đòi hỏi có thêm nhiều hàng hoá tốt - doanh nghiệp chất lượng cao để “giữ” dòng tiền ở lại lâu dài.
Từ góc độ đầu tư, ông Lê Đức Khánh - Giám đốc Phân tích công ty CP Chứng khoán VPS đề cập đến hai lực đẩy lớn đang cùng lúc tồn tại trên thị trường.
Thứ nhất, lực đẩy đến từ nền kinh tế. Bước sang quý 4 của năm, các chỉ số tăng trưởng GDP, xuất nhập khẩu, vốn FDI và chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) đều tích cực. Điều này cho thấy Việt Nam đang trong một chu kỳ tăng trưởng tốt. Khi nền kinh tế "khỏe" thì doanh nghiệp - nguồn hàng chính trên thị trường chứng khoán - cũng có nền tảng để tăng trưởng.
Lực đẩy thứ hai đến từ việc nâng hạng thị trường chứng khoán, mở ra giai đoạn then chốt. Tuy tác động của nâng hạng chưa đến ngay trong ngắn hạn, nhưng về dài hạn, quy mô lớn dần và chuẩn mực vận hành tốt dần sẽ hút thêm các nhà đầu tư cá nhân và tổ chức từ trong nước, quốc tế. Từ nhu cầu đa dạng hơn của các nhà đầu tư sẽ thúc đẩy thị trường phát triển các sản phẩm mới.
Tuy nhiên, theo phân tích của chuyên gia, những tín hiệu lạc quan chỉ được chuyển hoá thành tăng trưởng của nguồn vốn khi thị trường giải quyết được điểm nghẽn mang tính cấu trúc. Đó là nền kinh tế đang dựa quá nhiều vào tín dụng ngân hàng, vai trò cung ứng vốn của thị trường cổ phiếu và trái phiếu còn hạn chế.
Tháo gỡ vướng mắc này, vấn đề mấu chốt, theo chuyên gia, doanh nghiệp có vai trò quan trọng trong việc cần tạo ra hàng hóa chất lượng để dòng tiền tìm đến và ở lại lâu dài. Từ thực tế, ông Lê Đức Khánh chỉ ra: Dòng tiền vẫn tìm đến doanh nghiệp tốt, kể cả khi thị trường chung có nhiều thách thức.
Bên cạnh đó, một điểm thay đổi đáng chú ý, các nhà đầu tư thận trọng giải ngân và quan tâm nhiều hơn đến việc phân bổ tài sản, dù số tài khoản rất lớn, lượng tiền nằm trên tài khoản khá nhiều. Rõ ràng, đang có lượng vốn tiền đang chờ giải ngân khi cơ hội rõ ràng hơn. Sự thay đổi này phần nào tác động đến hoạt động doanh nghiệp theo hướng tích cực hơn.
Dựa trên những phân tích thị trường, bà Đặng Nguyệt Minh - Giám đốc khối Nghiên cứu của Dragon Capital đồng tình với quan điểm trên khi nền kinh tế có nhiều tín hiệu tích cực của tăng trưởng. Tuy nhiên, để tối ưu các cơ hội thị trường, thu hút nhiều dòng vốn hơn đến Việt Nam, bà Đặng Nguyệt Minh nhấn mạnh tính ổn định của thị trường vốn, đặc biệt là thị trường chứng khoán.
Hướng đến mục tiêu trên, quan trọng hơn cả là cần có doanh nghiệp chất lượng, quy mô lớn, phát triển và tăng trưởng ổn định thể hiện qua việc trả cổ tức đều đặn. Thị trường đảm bảo tính ổn định, khả năng dự đoán cao là điều tiện kiên quyết đối với nhà đầu tư tầm cỡ của thế giới.
Thứ nữa, theo Giám đốc khối Nghiên cứu của Dragon Capital, thị trường cần có “nguồn hàng” mới từ các doanh nghiệp ở những ngành nghề thể hiện sức mạnh của Việt Nam như du lịch, công nghệ. Đồng thời có cơ chế khuyến khích, ưu đãi về thuế chẳng hạn cho các doanh nghiệp niêm yết.
Theo đó, nếu doanh nghiệp tiếp tục tạo ra những giá trị gia tăng cho cổ đông, sản xuất kinh doanh hiệu quả để có lợi nhuận đều đặn nên xem xét có những chính sách ưu đãi. Đây là hình thức tạo động lực để doanh nghiệp tăng trưởng hiệu quả hơn, thay vì tình trạng cào bằng, không có sự phân biệt đang tồn tại trên thị trường như hiện nay.
“Để có sản phẩm tốt cần phân loại doanh nghiệp. Dòng vốn cần đi vào những doanh nghiệp tạo ra hiệu quả cao nhất, bền vững nhất. Đây là yếu tố kiên quyết thu hút nguồn vốn trong và ngoài nước cho tăng trưởng” - bà Đặng Nguyệt Minh nêu rõ.
Ngoài những chính sách khuyến khích tạo động lực, để dòng vốn vào nhiều hơn, các chuyên gia cũng nhấn mạnh đến yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế chính sách để tháo gỡ điểm nghẽn trong IPO doanh nghiệp, startup công nghệ, doanh nghiệp FDI; thúc đẩy cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước…
