Để tài sản mã hóa có thể trở thành kênh huy động vốn song hành với tín dụng ngân hàng và thị trường chứng khoán, không ít ý kiến cho rằng, cần một hành lang pháp lý đồng bộ.
Trong bối cảnh nhu cầu huy động vốn cho hạ tầng, sản xuất, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ngày càng lớn, tài sản mã hóa và đặc biệt là tài sản thực được mã hóa được cho là xu hướng giàu tiềm năng, cần được nghiên cứu nghiêm túc và triển khai thận trọng với tầm nhìn dài hạn.
Mặc dù trong thời gian qua Việt Nam đã từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý cho thị trường tài sản mã hóa, mở ra cơ hội hình thành một kênh huy động vốn mới thông qua tài sản thực được mã hóa, tuy nhiên, theo các chuyên gia, thành công của thị trường không nằm ở tốc độ token hóa, mà phụ thuộc vào cách thiết kế “luật chơi”: Từ cơ chế quản lý, giám sát đến kiểm soát rủi ro và bảo đảm an toàn hệ thống.
Để tài sản mã hóa có thể trở thành kênh huy động vốn song hành với tín dụng ngân hàng và thị trường chứng khoán, không ít ý kiến cho rằng, cần một hành lang pháp lý đồng bộ.
Tham gia ý kiến về vấn đề này, tại Hội nghị Mã hóa tài sản thực Việt Nam 2026 mới đây, PGS TS Đặng Văn Thanh, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội nhìn nhận, tài sản mã hóa mở ra cơ hội huy động nguồn lực tài chính quy mô lớn cho phát triển kinh tế.
Theo PGS TS Đặng Văn Thanh, việc mã hóa tài sản thực không chỉ là câu chuyện của blockchain, mà còn có thể hình thành một cấu phần quan trọng trong hệ thống tài chính Việt Nam.
Các tài sản như bất động sản, trái phiếu hay hóa đơn thương mại khi được mã hóa và quản lý hiệu quả có thể trở thành kênh huy động vốn song hành với tín dụng ngân hàng và thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, để cơ hội này trở thành hiện thực, nền tảng pháp lý phải đi trước một bước.
PGS TS Đặng Văn Thanh cho rằng, cần rà soát đồng bộ hệ thống pháp luật, từ luật dân sự đến các quy định về tín dụng, chứng khoán, đồng thời nâng cao năng lực quản trị đối với dòng tiền và các rủi ro phát sinh.
Đồng quan điểm, nhấn mạnh nguyên tắc “kiến tạo phát triển đi đôi với quản trị rủi ro”, GS TS Phan Trung Lý, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội cũng cho rằng, khung pháp lý cho tài sản mã hóa không chỉ tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo mà còn phải bảo đảm tính minh bạch, khả năng truy xuất nguồn gốc tài sản và bảo vệ nhà đầu tư.
Từ thực tiễn quản lý thị trường, chia sẻ về vấn đề đã nêu, ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường chứng khoán, Ủy ban chứng khoán Nhà nước, Bộ Tài chính cho biết, khuôn khổ thí điểm hiện nay được xây dựng theo hướng “vừa chặt, vừa mở”. Các tổ chức cung cấp dịch vụ phải đáp ứng yêu cầu cao về năng lực tài chính và an toàn công nghệ, trong khi cơ chế phát hành và lựa chọn tài sản niêm yết vẫn dành không gian nhất định cho thị trường.
Theo ông Tô Trần Hòa, cấp phép mới chỉ là bước khởi đầu. Yêu cầu quan trọng hơn là xây dựng năng lực quản lý, giám sát khi thị trường chính thức vận hành và tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý trên cơ sở thực tiễn.
Còn theo bà Nguyễn Thị Minh Thơ, Phó Cục trưởng Cục Phòng, chống rửa tiền, Ngân hàng Nhà nước, Việt Nam đã bước đầu hình thành khung pháp lý nền tảng cho thị trường tài sản mã hóa. Tuy nhiên, theo yêu cầu của FATF, việc hoàn thiện khung pháp lý mới chỉ là một phần; Việt Nam còn phải chứng minh hiệu quả thực thi trên thực tế.
“Hành động số 6 hiện mới được đánh giá hoàn thành một phần, trong khi những vấn đề như cách thức vận hành thị trường, hoạt động của các sàn, cơ chế kiểm tra, giám sát, phòng, chống rửa tiền, chống tài trợ khủng bố và xử lý các vụ việc vẫn cần tiếp tục được triển khai. Đây còn là một chặng đường dài, đòi hỏi sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý và khu vực tư nhân”, bà Nguyễn Thị Minh Thơ nhấn mạnh.
.jpg "Tài sản mã hóa cần một “luật chơi” minh bạch")
