VCCI

Chia sẻ tại Hội nghị “Doanh nghiệp, doanh nhân tư nhân Việt Nam với đổi mới mô hình phát triển đất nước và chính sách đảng viên làm kinh tế tư nhân” do Ban Chính sách, chiến lược Trung ương phối hợp với Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức chiều 25/5, ông Nguyễn Thế Vinh, Giám đốc điều hành Ninety Eight cho rằng Việt Nam không chỉ là một thị trường tiêu dùng công nghệ đầy tiềm năng, mà hoàn toàn có thể trở thành nơi tạo ra những nền tảng công nghệ có năng lực cạnh tranh toàn cầu.

Trong bối cảnh thế giới đang bước vào giai đoạn tái định hình chuỗi giá trị, tái cấu trúc mô hình tăng trưởng và chuyển dịch sang kinh tế số, kinh tế xanh, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lịch sử để bứt phá nếu biết tận dụng đúng thời điểm và xây dựng được thể chế phù hợp cho đổi mới sáng tạo.

Ông Vinh bày tỏ những động thái chính sách gần đây cho thấy quyết tâm mạnh mẽ của Nhà nước trong việc mở đường cho khu vực kinh tế tư nhân, đặc biệt là doanh nghiệp công nghệ. Từ Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đến Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân; từ các cơ chế đặc biệt theo Nghị quyết 193/2025/QH15 đến việc Chính phủ thúc đẩy cơ chế thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, tất cả đang gửi đi một thông điệp rõ ràng: thể chế không chỉ để quản lý, mà còn phải trở thành lợi thế cạnh tranh quốc gia.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp công nghệ, đây không đơn thuần là những chính sách mang tính định hướng. Quan trọng hơn, đó là tín hiệu về niềm tin. Nhà nước đang nhìn doanh nghiệp công nghệ tư nhân không chỉ như đối tượng quản lý, mà là lực lượng đồng hành, là đối tác chiến lược trong quá trình xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số.

Vị CEO nhấn mạnh hiện nay, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang trở thành hai khái niệm được nhắc đến thường xuyên trong các chiến lược phát triển. Tuy nhiên, xét ở chiều sâu, bản chất của cả hai quá trình này chính là cuộc chuyển đổi về năng lực cạnh tranh quốc gia. Nếu chuyển đổi xanh giúp Việt Nam sản xuất sạch hơn, đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững toàn cầu, thì chuyển đổi số giúp Việt Nam quản trị thông minh hơn, vận hành hiệu quả hơn và tạo ra những mô hình giá trị mới.

Trong giao điểm giữa chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, blockchain nổi lên như một công nghệ có khả năng tạo nền tảng cho sự thay đổi. Công nghệ này có thể hỗ trợ truy xuất nguồn gốc hàng hóa, xác thực chứng chỉ và chứng nhận chuỗi cung ứng, quản lý dữ liệu ESG cũng như gia tăng niềm tin với thị trường quốc tế. Quan trọng hơn, blockchain mở ra khả năng xây dựng những hệ thống minh bạch hơn, nơi dữ liệu không chỉ được lưu trữ mà còn được xác thực; nơi tài sản không chỉ được sở hữu mà còn có thể giao dịch an toàn; nơi niềm tin không chỉ dựa trên cam kết mà được bảo đảm bằng công nghệ.

Đặc biệt, trong lĩnh vực văn hóa và công nghiệp sáng tạo, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để tạo ra các sản phẩm công nghệ phục vụ thị trường toàn cầu. Nếu trí tuệ nhân tạo đòi hỏi hạ tầng năng lượng lớn, phần cứng mạnh hay công nghệ bán dẫn phức tạp, thì blockchain lại mở ra một không gian cạnh tranh khác, nơi yếu tố quyết định không hoàn toàn nằm ở vốn hay tài nguyên, mà ở sự sáng tạo, tư duy đột phá và ý chí của con người.

“Trong tương lai, một bài hát, một bộ phim, một nhân vật, một tác phẩm nghệ thuật, một sự kiện hay thậm chí một cộng đồng người hâm mộ đều có thể trở thành tài sản số nếu được hỗ trợ bởi một khung pháp lý phù hợp. Khi đó, văn hóa sẽ không chỉ dừng lại ở giá trị tinh thần mà còn trở thành một ngành kinh tế có khả năng tạo doanh thu, tạo việc làm và xuất khẩu bản sắc Việt Nam ra thế giới”, ông Nguyễn Thế Vinh cho biết.

Để doanh nghiệp tư nhân có thể tham gia sâu hơn vào các nhiệm vụ lớn của quốc gia, Giám đốc điều hành Ninety Eight đề xuất: Thứ nhất, cần sớm hoàn thiện khung pháp lý cho tài sản số, tài sản mã hóa và tài sản văn hóa số theo hướng rõ ràng, thận trọng nhưng cởi mở. Những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro cần được quản lý chặt chẽ, song những mô hình có khả năng tạo ra giá trị mới cần được tạo điều kiện để thử nghiệm, đo lường và phát triển.

Thứ hai, Việt Nam cần xây dựng cơ chế sandbox thực chất cho các mô hình công nghệ mới như blockchain, tài sản số, định danh số, dữ liệu số, chứng chỉ xanh, bản quyền số và các mô hình kinh tế sáng tạo. Trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh chóng, nếu chờ đợi mọi thứ hoàn hảo mới cho phép triển khai, Việt Nam có thể bỏ lỡ thời điểm vàng để tạo lợi thế cạnh tranh.

Thứ ba, một yêu cầu quan trọng khác là thúc đẩy chia sẻ dữ liệu công - tư trên nguyên tắc an toàn, có kiểm soát và bảo vệ quyền riêng tư. Trong nền kinh tế số, dữ liệu là tài nguyên chiến lược. Tuy nhiên, dữ liệu chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được kết nối, chuẩn hóa và đưa vào phục vụ người dân cũng như doanh nghiệp.

Thứ tư, cần có cơ chế để doanh nghiệp công nghệ tư nhân được tham gia sâu hơn vào các dự án Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số, không chỉ với vai trò nhà thầu mà là đối tác chiến lược cùng thiết kế, cùng thử nghiệm, cùng chịu trách nhiệm và cùng tạo ra giá trị.

Thứ năm, với chuyển đổi xanh, doanh nghiệp cũng cần thêm các chính sách hỗ trợ về chuyển đổi công nghệ, tiếp cận tín dụng xanh, chứng nhận xanh, dữ liệu ESG và truy xuất nguồn gốc. Chuyển đổi xanh sẽ không còn là áp lực nếu doanh nghiệp có công cụ phù hợp, có nguồn vốn, có dữ liệu và có thị trường để phát triển.

“Trong bối cảnh đó, những diễn đàn đối thoại giữa Nhà nước và doanh nghiệp đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Với cộng đồng doanh nghiệp công nghệ, niềm tin chính sách đôi khi quan trọng không kém nguồn vốn. Khi doanh nghiệp nhận thấy Nhà nước thực sự mở đường và sẵn sàng đồng hành, họ sẽ dám đầu tư dài hạn hơn, nghiên cứu sâu hơn, chấp nhận những bài toán khó hơn và đặt ra những mục tiêu lớn hơn.

Điều doanh nghiệp mong muốn không chỉ là được hưởng lợi từ chính sách, mà còn được góp sức để chính sách thành công. Không chỉ tìm kiếm cơ hội cho riêng mình, cộng đồng doanh nghiệp tư nhân muốn tham gia vào cơ hội lớn hơn, có thể biến chuyển đổi số và chuyển đổi xanh thành lợi thế cạnh tranh quốc gia.

Với sự dẫn dắt của Đảng và Nhà nước, cùng khát vọng vươn lên mạnh mẽ của khu vực kinh tế tư nhân, Việt Nam hoàn toàn có thể bước vào một kỷ nguyên phát triển mới không phải bằng tâm thế của một quốc gia đi sau, mà bằng tâm thế của một quốc gia tự tin, sáng tạo và có khả năng đóng góp giá trị cho thế giới”, ông Nguyễn Thế Vinh bày tỏ.

Bài: Diễm Ngọc - Ảnh: Tuấn Ngọc