Nghiên cứu - Trao đổi
Sửa Luật Chứng khoán: Tạo nền tảng pháp lý hiện đại, minh bạch
Với nhiều đề xuất tập trung vào những vấn đề trọng tâm, Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán kỳ vọng sẽ tạo nền tảng pháp lý hiện đại, minh bạch hơn cho thị trường vốn.
Theo đó, sau hơn 5 năm thực thi, dù được đánh giá đã tạo nền tảng pháp lý tương đối đầy đủ cho sự phát triển của thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, trước yêu cầu nâng hạng thị trường, thúc đẩy kinh tế tư nhân, chuyển đổi số và thu hút dòng vốn dài hạn, Luật Chứng khoán hiện hành được cho đã và đang bộc lộ những điểm nghẽn cần sớm rà soát tháo gỡ.
Vì vậy, việc sửa đổi Luật Chứng khoán là cần thiết nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển của thị trường vốn, nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước và hỗ trợ mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam. Dự thảo Luật (sửa đổi) tập trung vào ba nhóm chính sách lớn, gao gồm:
Thứ nhất, tiếp tục đơn giản hóa điều kiện đầu tư kinh doanh và thủ tục hành chính trong lĩnh vực chứng khoán nhằm giảm chi phí tuân thủ và rút ngắn thời gian xử lý cho doanh nghiệp cũng như nhà đầu tư.
Thứ hai, bổ sung cơ sở pháp lý đối với những mô hình mới của thị trường tài chính quốc tế như cơ chế thử nghiệm có kiểm soát và tổ chức bảo lãnh thanh toán trái phiếu. Đây được xem là bước chuẩn bị cần thiết để thị trường vốn Việt Nam có thể tiếp cận các mô hình tài chính hiện đại trong khi vẫn duy trì cơ chế quản lý rủi ro.
Thứ ba, sửa đổi các quy định về giao dịch điện tử, người hành nghề chứng khoán, hoạt động của tổ chức kinh doanh chứng khoán, quỹ đầu tư và chính sách phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành chứng khoán.
Với nhiều đề xuất tập trung vào những vấn đề trọng tâm, Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán kỳ vọng sẽ tạo nền tảng pháp lý hiện đại, minh bạch hơn cho thị trường vốn, tạo thuận lợi cho hoạt động của doanh nghiệp và nhà đầu tư, đồng thời góp phần thực hiện thành công mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam trong thời gian tới.
Cho ý kiến tại buổi làm việc giữa đoàn công tác của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước về tiến độ xây dựng và các nội dung trọng tâm của Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán mới đây, bà Đoàn Thị Thanh Mai - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đánh giá, việc sửa đổi Luật phù hợp với yêu cầu phát triển thị trường chứng khoán, tăng cường khả năng huy động vốn cho nền kinh tế, cắt giảm thủ tục hành chính, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, đáp ứng yêu cầu nâng hạng thị trường lên hạng cao hơn của các tổ chức xếp hạng và xu thế phát triển của thế giới.
Đại diện Ủy ban Kinh tế và Tài chính, Quốc hội cũng thống nhất với sự cần thiết sửa đổi, bổ sung Luật Chứng khoán, phù hợp với các chủ trương, định hướng lớn của Đảng, Nhà nước về thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và đề nghị hai bên sẽ phối hợp chặt chẽ, lên kế hoạch cụ thể để cùng đồng hành, hoàn thiện Dự án Luật, bảo đảm chất lượng và tiến độ theo kế hoạch đề ra.
Ghi nhận ý kiến tham gia góp ý của các đại biểu, phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Chứng khoán không chỉ đáp ứng yêu cầu hoàn thiện thể chế, thúc đẩy phát triển thị trường vốn và nâng cao hiệu quả huy động nguồn lực cho nền kinh tế, mà còn phải được nghiên cứu kỹ lưỡng, tham chiếu các thông lệ quốc tế tốt, qua đó nâng cao sức hấp dẫn của thị trường và đáp ứng yêu cầu nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam trong thời gian tới.
Tham gia góp ý vào Dự thảo Luật (sửa đổi) trước đó, một số chuyên gia cũng cho rằng, một trong những điểm nghẽn lớn hiện nay là không gian phát triển của thị trường vốn vẫn còn hạn chế, cả về phía nhà đầu tư lẫn nguồn hàng hóa trên thị trường. Vì vậy, việc sửa Luật lần này cần theo hướng cởi mở hơn đối với nhà đầu tư nước ngoài, từ tỷ lệ sở hữu, điều kiện tiếp cận thị trường cho tới các chuẩn mực minh bạch phù hợp với yêu cầu của một thị trường mới nổi.
Theo chuyên gia, một hệ thống pháp luật linh hoạt, minh bạch và đồng bộ sẽ góp phần nâng cao niềm tin của nhà đầu tư, tăng khả năng huy động vốn cho doanh nghiệp và hỗ trợ mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam.
Được biết, Bộ Tài chính đã đề xuất đưa Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán vào Chương trình xây dựng luật năm 2026 và dự kiến trình Quốc hội khóa XVI xem xét tại Kỳ họp thứ hai vào tháng 10/2026.