24h

Cơ chế khuyến khích tổ chức, cá nhân cung cấp thông tin về hành vi vi phạm pháp luật thuế, trong đó có hành vi không xuất hóa đơn điện tử khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, đang thu hút sự quan tâm của dư luận. Theo quy định, người cung cấp thông tin có thể được thưởng tối đa bằng 10% số tiền xử phạt vi phạm hành chính, nhưng không vượt quá 10 triệu đồng đối với mỗi vụ việc.

Chính sách được kỳ vọng khuyến khích người dân tham gia giám sát việc chấp hành pháp luật thuế, góp phần hạn chế tình trạng không xuất hóa đơn, xuất hóa đơn không đúng quy định và giảm thất thu ngân sách.

Tuy nhiên, để được xem xét khen thưởng, thông tin do tổ chức, cá nhân cung cấp phải đáp ứng nhiều điều kiện. Theo đó, thông tin phải trung thực, chính xác, kịp thời; xác định được thời gian, địa điểm, đối tượng có hành vi vi phạm và có giá trị để cơ quan thuế kiểm tra, xác minh, xử lý theo quy định.

Bên cạnh đó, người dân có thể gửi thông tin qua nhiều kênh như hệ thống hóa đơn điện tử, ứng dụng eTax Mobile, Cổng Dịch vụ công quốc gia, thư điện tử, hệ thống tiếp nhận thông tin của cơ quan thuế hoặc gửi trực tiếp bằng văn bản.

Trao đổi với Diễn đàn Doanh nghiệp xung quanh nội dung này, Luật sư Nguyễn Trọng Hiệp – Giám đốc Công ty Luật HPVN cho rằng, điểm đáng chú ý của chính sách không nằm ở mức thưởng mà ở việc tạo thêm một kênh hỗ trợ cơ quan thuế phát hiện hành vi vi phạm, qua đó nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật thuế của cả người bán lẫn người mua.

Theo Luật sư Hiệp, việc quy định thông tin phải trung thực, chính xác, xác định được đối tượng, thời gian và địa điểm vi phạm cho thấy cơ quan quản lý không khuyến khích việc cung cấp thông tin bằng mọi giá, mà hướng đến những thông tin thực sự có giá trị, đủ căn cứ để phục vụ công tác quản lý và xử lý vi phạm về thuế.

"Theo tôi, giá trị của chính sách không nằm ở khoản tiền thưởng, mà ở việc khuyến khích người tiêu dùng hình thành thói quen yêu cầu hóa đơn và chủ động cung cấp thông tin khi phát hiện dấu hiệu vi phạm. Đây cũng là giải pháp góp phần nâng cao tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh và tăng hiệu quả quản lý thuế", Luật sư Nguyễn Trọng Hiệp nhận định.

Theo luật sư, để cơ chế này vận hành hiệu quả, quy trình tiếp nhận và xử lý thông tin cần được xây dựng rõ ràng, công khai. Mọi thông tin do người dân cung cấp phải được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, xác minh khách quan trước khi sử dụng làm căn cứ xử lý, qua đó bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân liên quan.

"Việc quy định rõ các điều kiện đối với thông tin được tiếp nhận như tính trung thực, chính xác, khả năng xác định đối tượng, thời gian và địa điểm vi phạm là cần thiết. Điều này vừa giúp cơ quan thuế có cơ sở xác minh, vừa hạn chế nguy cơ lợi dụng cơ chế cung cấp thông tin để phản ánh thiếu căn cứ hoặc phục vụ mục đích cạnh tranh không lành mạnh", Luật sư Nguyễn Trọng Hiệp phân tích.

Theo Luật sư Hiệp, song song với việc tiếp nhận thông tin từ người dân, cơ quan thuế vẫn phải chịu trách nhiệm xác minh độc lập trước khi xử lý. Thông tin do người dân cung cấp là nguồn hỗ trợ quan trọng nhưng không thể thay thế hoạt động thanh tra, kiểm tra theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định.

Bên cạnh đó, việc bảo mật thông tin của người cung cấp cũng cần được đặc biệt quan tâm. Nếu người dân không yên tâm về việc bảo vệ danh tính hoặc quyền, lợi ích hợp pháp của mình, chính sách sẽ khó khuyến khích được sự tham gia rộng rãi của xã hội.

"Cùng với cơ chế khuyến khích, cơ quan quản lý cần tiếp tục tuyên truyền để người dân hiểu rõ quyền được yêu cầu hóa đơn khi mua hàng hóa, sử dụng dịch vụ. Khi người mua chủ động lấy hóa đơn, người bán nâng cao ý thức tuân thủ và cơ quan quản lý thực hiện tốt công tác xác minh, chính sách sẽ phát huy hiệu quả bền vững hơn nhiều so với việc chỉ trông chờ vào các biện pháp xử lý vi phạm", Luật sư Nguyễn Trọng Hiệp nhấn mạnh.

Nguyễn Giang