Malaysia vừa dựng “rào chắn” ngăn ô tô giá rẻ nhập khẩu tràn vào, vừa thúc đẩy xuất khẩu. Việt Nam là thị trường nằm trong “tầm ngắm” của ô tô Malaysia.
Từ ngày 1/7/2026, Malaysia đã chính thức áp dụng điều kiện bắt buộc đối với ô tô điện nhập khẩu nguyên chiếc. Theo đó, giá CIF (giá khai báo hải quan) không được thấp hơn 200.000 ringgit (khoảng 49.160 USD) và công suất động cơ không được thấp hơn 180 kW (241 mã lực).
Với những điều kiện trên, cộng đủ các khoản thuế, phí và lợi nhuận, đã đẩy giá lăn bánh của nhiều mẫu xe điện nhập khẩu tăng vọt, tới trên 70.000 USD. Quy định này khiến các hãng ô tô Trung Quốc gặp khó. Một loạt mẫu xe điện của BYD và Chery đã không đáp ứng được điều kiện. Tuy nhiên, những ô tô điện cỡ nhỏ, giá rẻ sản xuất lắp ráp tại Malaysia sẽ không bị ảnh hưởng bởi quy định này.
Chính sách này của Malaysia không chỉ ngăn chặn ô tô giá rẻ nhập khẩu mà còn thúc đẩy sản xuất trong nước. Để tránh hoạt động lắp ráp giản đơn trong nước, Chính phủ Malaysia đã ban hành những điều kiện đối với các dự án sản xuất mới. Theo đó, giá xe tối thiểu phải từ 100.000 ringgit (24.580 USD); phải xuất khẩu ít nhất 80% sản lượng, tỷ lệ tiêu thụ nội địa bị giới hạn ở mức 20% và bắt buộc phải thực hiện các công đoạn có hàm lượng công nghệ và giá trị cao ngay tại Malaysia. Đạt được những điều kiện này đối với các hãng xe không hề dễ dàng.
Chính phủ Malaysia khẳng định, các chính sách mới này nhằm mục đích thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và xây dựng chuỗi cung ứng nội địa vững mạnh.
Theo số liệu từ Cục giao thông đường bộ Malaisia, có 14 thương hiệu ô tô Trung Quốc đang hiện diện tại đây. Riêng xe năng lượng mới, ô tô Trung Quốc chiếm hơn 60% thị phần.
Đứng trước quy định mới, sẽ có không ít thương hiệu ô tô Trung Quốc phải rút khỏi thị trường Malaysia. Ngược lại những hãng xe đã hợp tác với các nhà sản xuất ô tô nội địa của Malaysia lại nhìn thấy cơ hội phát triển.
Vào tháng 9/2025 hãng xe hơi Proton của Malaysia đã khánh thành nhà máy sản xuất xe điện (EV) đầu tiên tại bang Perak. Công suất ban đầu của nhà máy là 20.000 xe/năm, có thể tăng lên 45.000 xe/năm trong tương lai. Proton hiện do tập đoàn DRB HICOM Malaysia nắm giữ 50,1% cổ phần, còn Tập đoàn Zhejiang Geely Holding Trung Quốc nắm giữ 49,9% cổ phần. Nhà máy này đang sản xuất xuất những dòng xe điện giá rẻ, không chỉ đáp ứng nhu cầu trong nước mà còn hướng tới xuất khẩu.
Malaysia vừa tìm cách ngăn ô tô giá rẻ nhập khẩu, lại vừa thúc đẩy tham vọng xuất khẩu ra nước ngoài và Việt Nam có thể trở thành thị trường lớn trong tầm ngắm.
Các hãng ô tô đánh giá Việt Nam là thị trường nhiều tiềm năng. Tỷ lệ sở hữu ô tô trên đầu người còn thấp, thu nhập người dân tiếp tục cải thiện, quy mô thị trường ô tô tăng trưởng nhanh chóng.
Theo dự báo của Ngân hàng Thế giới, giai đoạn từ nay đến năm 2035, Việt Nam sẽ tiêu thụ khoảng 9,6 triệu ô tô các loại, còn giai đoạn từ 2035-2050 sẽ tiêu thụ gần 54 triệu ô tô các loại. Thị trường có quy mô lớn, khiến nhiều hãng xe không thể bỏ qua.
Hiện ô tô từ 9 chỗ ngồi trở xuống, nhập khẩu nguyên chiếc từ các nước ASEAN như: Thái Lan, Indonesia, Malaysia về Việt Nam được hưởng thuế suất ưu đãi 0%, nếu đạt xuất xứ nội khối từ 40% trở lên (bao gồm cả xe điện). Với ô tô điện từ 9 chỗ ngồi trở xuống còn được ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt mức 3% và lệ phí trước bạ lần đầu là 0% đến hết năm 2030.
Thị trường tiềm năng, địa lý gần gũi, lại được ưu đãi lớn về thuế phí, chẳng lẽ các nhà sản xuất ô tô tại Thái Lan, Indonesia, Malaysia lại bỏ qua Việt Nam?
Malaysia đã dựng “rào chắn” không cho ô tô giá rẻ tràn vào và thiết kế khung chính sách trở thành trung tâm sản xuất xe điện lớn của khu vực, với tham vọng xuất khẩu ra thế giới. Việt Nam có nên “mở toang cửa” cho ô tô giá rẻ tràn vào?
