Dữ liệu về khối lượng trao đổi hàng hóa qua Thái Bình Dương cho thấy tính linh hoạt của doanh nghiệp; đồng thời dự báo mối nguy hiểm tiềm ẩn với nền kinh tế Hoa Kỳ.
Sau gần nửa năm kể từ khi Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump công bố thuế đối ứng lần đầu tiên với toàn thế giới, biểu đồ thống kê và phân tích dữ liệu hàng hóa xuyên Thái Bình Dương đã cho thấy khả năng ứng biến cực kỳ linh hoạt của doanh nghiệp.
Các nhà kinh tế phát hiện ra rằng, về bản chất, thương chiến lần này có cùng bản chất với thương chiến diễn ra năm 2018, nhưng cách đối phó hoàn toàn khác. Có một sự khác biệt đáng kể: mức độ các công ty Hoa Kỳ tìm cách tránh thuế quan tăng cao bằng cách chạy đua nhập khẩu ngày càng nhiều sản phẩm từ Trung Quốc trước thời hạn thuế quan mà ông Trump đưa ra.
Theo dữ liệu từ ImportGenius - công ty chuyên cung cấp dữ liệu về hoạt động xuất nhập khẩu, năm 2025 các nhà nhập khẩu tại Hoa Kỳ đã mua hàng từ Trung Quốc nhiều hơn gấp đôi so với lúc cao điểm năm 2018. Hai phần ba thời gian của năm 2025 đã xuất hiện 3 đợt trao đổi hàng hóa kỷ lục.
Bắt đầu từ tháng 1, trước thời điểm công bố thuế đối ứng vào ngày 2/4 - sự kiện mà ông Trump gọi là “Ngày giải phóng”, các nhà nhập khẩu bắt đầu đổ xô nhập container từ Trung Quốc, sau đó giảm nhẹ vào tháng 2 và tháng 3.
Một đợt nhập khẩu hàng hóa thứ hai, quy mô kém hơn diễn ra trong khoảng thời gian từ tháng 3 đến tháng 4/2025. Đỉnh điểm của việc đẩy mạnh vận chuyển hàng hóa từ Trung Quốc sang Hoa Kỳ là vào khoảng tháng 6 đến tháng 7, khi xuất khẩu tăng vọt 49% sau khi thuế suất được hạ xuống còn 34%.
Sau khi đàm phán Trung Quốc và Hoa Kỳ không đạt được tiến triển như mong muốn, dòng hàng hóa song phương khổng lồ này đang chững lại. Điều này được thể hiện qua các dữ liệu quan trọng như lượng đặt hàng vận tải biển và giá cước container giao ngay.
Lynn Hughes, một nhà phân tích tại ImportGenius, cho biết: “Chênh lệch xuất khẩu từ Trung Quốc sang Hoa Kỳ giữa tháng 7 và tháng 8 năm nay là 40%. Xét đến lượng nhu cầu đã tăng mạnh vào đầu năm và sự sụt giảm liên tục, chúng ta có thể sắp chứng kiến lượng hàng nhập khẩu giảm xuống dưới 600.000 TEU trong vài tháng tới”.
Theo công ty dữ liệu hàng hải Drewry, giá cước vận tải biển giao ngay trên tuyến xuyên Thái Bình Dương cũng đã giảm đều đặn. Giá cước từ Thượng Hải đến Los Angeles giảm 3% (2.412 USD/feet tương đương 40 feet/feu), và giá cước trên tuyến Thượng Hải đến New York giảm 5% (3.463 USD/feu).
Drewry lưu ý: “Giai đoạn mua hàng tăng tốc của các nhà bán lẻ Hoa Kỳ, vốn dẫn đến mùa cao điểm sớm, đã kết thúc. Để ứng phó với nền kinh tế Hoa Kỳ đang chậm lại và chi phí thuế quan tăng cao, họ hiện đang thu hẹp quy mô mua sắm”.
Theo các chuyên gia, trong năm 2025 nền kinh tế Hoa Kỳ chưa bị ảnh hưởng quá lớn bởi thuế quan vì lượng hàng hóa đã lấp đầy kho dự trữ. Nhưng câu chuyện tiếp theo hoàn toàn khác, khi doanh nghiệp không còn cách nào khác để giảm thuế quan.