Tiếp tục Chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, tại phiên họp sáng nay 03/8, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra Dự án Luật Dầu khí (sửa đổi).
Trình bày Tờ trình tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng nêu rõ, sau hơn 3 năm triển khai thi hành, Luật Dầu khí năm 2022 đã từng bước phát huy hiệu quả, tạo hành lang pháp lý cho hoạt động dầu khí, góp phần tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy đầu tư, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và đảm bảo an ninh năng lượng.
Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới của đất nước, biến động của thị trường năng lượng và thực tiễn triển khai, một số quy định cần tiếp tục được hoàn thiện để tháo gỡ các điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực cho phát triển ngành dầu khí.
Theo Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng, việc xây dựng Dự án Luật Dầu khí (sửa đổi) nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng, bảo đảm lợi ích quốc gia, dân tộc, tăng cường phân cấp, phân quyền, nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước, khai thác hiệu quả tài nguyên và góp phần giữ vững an ninh năng lượng, chủ quyền quốc gia.
Dự án Luật (sửa đổi) tập trung thể chế hóa chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước về phát triển ngành công nghiệp năng lượng, trong đó có ngành dầu khí; đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát; kế thừa, hoàn thiện các quy định hiện hành, bảo đảm tính ổn định và phù hợp với thực tiễn; đồng thời có chính sách phù hợp nhằm tăng cường tự chủ cung cấp dịch vụ dầu khí kỹ thuật cao trên cơ sở kế thừa các quy định tiến bộ của Luật Dầu khí năm 2022 hiện hành và cụ thể hóa 5 nhóm chính sách đã được Chính phủ thông qua tại Nghị quyết số 81/NQ-CP ngày 03/4/2026 với 12 Chương, 62 Điều.
Đáng chú ý, Dự thảo bổ sung các quy định về khai thác tận thu, khung pháp lý về thu giữ và lưu trữ carbon (CCS), dịch vụ kỹ thuật cao và năng lượng ngoài khơi gắn với hoạt động dầu khí, đáp ứng yêu cầu phát triển mới của ngành dầu khí.
“Việc sửa đổi Luật Dầu khí lần này nhằm tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn, tăng cường phân cấp, phân quyền, tạo cơ chế, chính sách phù hợp để thu hút đầu tư, khai thác và sử dụng hiệu quả tài nguyên dầu khí; đồng thời từng bước mở rộng không gian phát triển của ngành dầu khí gắn với dịch vụ kỹ thuật cao, năng lượng ngoài khơi gắn với hoạt động dầu khí và yêu cầu giảm phát thải khí nhà kính”, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng khẳng định.
Báo cáo thẩm tra Dự án Luật (sửa đổi), Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho biết, Ủy ban Kinh tế và Tài chính nhất trí với sự cần thiết như đã nêu tại Tờ trình của Chính phủ.
Về hoạt động thu giữ, xử lý, vận chuyển, bơm ép và lưu trữ CO2; ứng dụng dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao; phát triển công trình năng lượng ngoài khơi gắn với triển khai hoạt động dầu khí, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý toàn diện, dài hạn để triển khai có hiệu quả các dự án CCS và dự án năng lượng ngoài khơi độc lập.
Về ứng dụng dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao, đề nghị Chính phủ tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, làm rõ sự cần thiết, tính đặc thù, hợp lý và ý nghĩa của việc quy định nội dung này trong Luật Dầu khí.
“Trường hợp thực sự cần thiết, luật chỉ nên quy định nguyên tắc Nhà nước có chính sách khuyến khích ứng dụng dịch vụ kỹ thuật dầu khí công nghệ cao. Các cơ chế, chính sách cụ thể và định hướng phát triển ngành thuộc thẩm quyền của Chính phủ; cần tiếp tục tạo điều kiện cho ngành phát triển tổng thể, chiến lược và dài hạn”, Chủ nhiệm Phan Văn Mãi chia sẻ.
Cùng với các nội dung đã nêu, cơ quan thẩm tra cũng đề nghị tiếp tục cân nhắc, làm rõ một số nội dung liên quan về các quy định tăng cường phân cấp, phân quyền cho cơ quan quản lý Nhà nước về dầu khí và giao quyền cho Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam; về ưu đãi trong hoạt động dầu khí và chính sách khai thác tài nguyên đối với mỏ, cụm mỏ, lô dầu khí khai thác tận thu; về hợp đồng dầu khí;…
