Để việc sửa đổi luật thực sự tạo bước đột phá, nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành dầu khí Việt Nam, góp ý Dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi), không ít ý kiến cho rằng, cần có những đột phá hơn nữa thay vì chỉ dừng lại ở việc chỉnh lý kỹ thuật.
Như đã thông tin, nhằm đáp ứng mục tiêu phát triển ngành năng lượng tự chủ, bảo đảm an ninh năng lượng và thực hiện chủ trương đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong bối cảnh Luật Dầu khí năm 2022 đã bộc lộ nhiều quy định hạn chế, Bộ Công Thương đã xây dựng Dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi).
Dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi) được xây dựng gồm 12 Chương, 62 Điều, tập trung vào 5 nhóm chính sách lớn, bao gồm: Đơn giản hóa thủ tục, tăng cường phân cấp, phân quyền; hoàn thiện cơ chế hợp đồng dầu khí; bổ sung chính sách ưu đãi đầu tư; phát triển chuỗi giá trị dầu khí và năng lượng ngoài khơi; xây dựng khung pháp lý về giảm phát thải, thu giữ và lưu trữ carbon (CCS)...
Nhất trí với sự cần thiết của việc sửa đổi Luật Dầu khí trong giai đoạn hiện nay, tuy nhiên, không ít ý kiến cho rằng, Dự thảo Luật cần có những đột phá hơn nữa thay vì chỉ dừng lại ở việc chỉnh lý kỹ thuật.
Quan tâm chính sách phát triển năng lượng ngoài khơi gắn với hoạt động dầu khí, cho ý kiến tại Phiên họp thứ 4 Ủy ban Thường vụ Quốc hội mới đây, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải đề nghị làm rõ phạm vi hỗ trợ, nguyên tắc chia sẻ hạ tầng, cơ chế phối hợp với các quy hoạch ngành điện, quy hoạch không gian biển...
Cùng với đó, bà Hải cũng đề nghị nghiên cứu bổ sung một số chính sách lớn về bảo vệ môi trường, biến đổi khí hậu, sử dụng tiết kiệm và hiệu quả tài nguyên thiên nhiên trong đó dầu khí...
Liên quan đến Dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), tại phiên họp, nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tư duy xây dựng pháp luật, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, việc sửa đổi luật lần này thực sự tạo bước đột phá, nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành dầu khí Việt Nam trong bối cảnh chuyển dịch năng lượng toàn cầu và yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Theo Chủ tịch Quốc hội, Luật Dầu khí được Quốc hội thông qua cuối năm 2022, có hiệu lực từ ngày 01/7/2023 đã thể hiện bước tiến quan trọng trong đổi mới tư duy lập pháp đối với ngành dầu khí. Tuy nhiên, thực tiễn phát triển thời gian qua cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý để đáp ứng những biến động nhanh chóng của thị trường năng lượng thế giới.
“Ngành dầu khí đang đứng trước nhiều thách thức khi các mỏ hiện hữu suy giảm sản lượng tự nhiên, trong khi xu hướng chuyển dịch năng lượng diễn ra ngày càng mạnh mẽ, giá dầu thế giới liên tục biến động và tình hình địa chính trị quốc tế diễn biến phức tạp.
Trong bối cảnh đó, việc sửa đổi Luật Dầu khí cần hướng tới mục tiêu giải phóng nguồn lực, thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao và tạo động lực phát triển mới cho ngành dầu khí, doanh nghiệp dầu khí”, Chủ tịch Quốc hội bày tỏ.
Cùng với các vấn đề đã nêu, báo cáo thẩm tra Dự án Luật này trước đó, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát để thể chế hóa đầy đủ quan điểm chỉ đạo, đường lối, nhiệm vụ, giải pháp để đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia, định hướng Chiến lược phát triển ngành dầu khí Việt Nam và các quan điểm chỉ đạo lớn, nhiệm vụ, giải pháp tại các nghị quyết, kết luận mới có liên quan của cấp có thẩm quyền. Giữ vững nguyên tắc phát triển ngành dầu khí để phát triển kinh tế gắn chặt với bảo vệ quyền lợi chính đáng của Việt Nam trên biển, phù hợp với luật pháp quốc tế.
Đồng thời, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính cũng đề nghị, cơ quan chủ trì soạn thảo cần quán triệt đầy đủ yêu cầu đổi mới tư duy trong công tác xây dựng pháp luật, kế thừa các quy định tiến bộ, cơ chế, chính sách vượt trội, hiệu quả của Luật Dầu khí hiện hành và tiếp tục phát triển theo hướng đột phá hơn để tăng cường thu hút đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa nhằm khai thác tiềm năng dầu khí trong nước.
Đối với các quy định về phân cấp, phân quyền, giao quyền, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị cơ quan soạn thảo thuyết minh rõ cơ sở đề xuất phân cấp, phân quyền, giao quyền, thay đổi mô hình quản lý; làm rõ vai trò và phạm vi trách nhiệm, nội dung hoạt động quản lý của Bộ Công Thương; làm rõ vai trò kiểm tra, giám sát, kiểm soát, bảo đảm chặt chẽ, hiệu quả.
Đồng thời, đề nghị làm rõ tính hợp lý của quy định về chức năng, nhiệm vụ của các chủ thể khi đối chiếu với các quy định về nguyên tắc thực hiện điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí được bổ sung mới tại Dự thảo Luật…
