Dù sở hữu nguồn nguyên liệu nông, lâm, thủy sản dồi dào cùng vị thế địa chính trị lý tưởng tại cửa ngõ Đông Nam Á, Việt Nam trước đây vẫn gặp không ít rào cản để đặt chân vào thị trường Halal tỷ đô.
Sự ra đời của Nghị định số 127/2026/NĐ-CP của Chính phủ, có hiệu lực từ ngày 1/6/2026, được ví như một “chìa khóa vàng” mở toang cánh cửa pháp lý, đưa Việt Nam chính thức bước vào sân chơi toàn cầu một cách danh chính ngôn thuận. Theo đó, Nghị định thiết lập hành lang quản lý chất lượng nghiêm ngặt và minh bạch thông qua việc chuẩn hóa hoạt động thử nghiệm, chứng nhận, ghi nhãn và bắt buộc truy xuất nguồn gốc. Việc đồng bộ các quy chuẩn này giúp gỡ bỏ rào cản kỹ thuật, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng Hồi giáo và tạo đòn bẩy xúc tiến thương mại quốc tế mạnh mẽ cho hàng hóa xuất khẩu Việt Nam.
Đặc biệt, hệ thống chính sách hỗ trợ kinh tế đi kèm là điểm nhấn quan trọng. Nhà nước sẽ tài trợ một lần chi phí thử nghiệm và chứng nhận Halal cho các doanh nghiệp xuất khẩu chủ lực, đồng thời hỗ trợ nguồn lực xúc tiến thương mại tại các thị trường Hồi giáo trọng điểm và xây dựng chiến lược phát triển du lịch Halal.
Nhìn từ thực tế, thách thức lớn nhất của các doanh nghiệp Việt Nam khi tiếp cận thị trường Hồi giáo không nằm ở năng lực sản xuất, mà nằm ở sự bất đối xứng thông tin và tính phức tạp của các chứng nhận Halal vốn khác nhau ở từng quốc gia. Nghị định 127/2026/NĐ-CP đã giải quyết triệt để điểm nghẽn này bằng cách thiết lập hành lang quản lý nghiêm ngặt và minh bạch. Bằng việc chuẩn hóa hoạt động thử nghiệm, chứng nhận, ghi nhãn và bắt buộc truy xuất nguồn gốc, dòng hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam sẽ có được tấm “hộ chiếu” uy tín, gỡ bỏ các rào cản kỹ thuật khắt khe tại các thị trường khó tính thuộc Trung Đông hay Bắc Phi.
Thực tế, Việt Nam đã xây dựng các bộ tiêu chuẩn riêng biệt cho chuỗi thực phẩm, dịch vụ du lịch thân thiện với người Hồi giáo và yêu cầu đối với tổ chức chứng nhận. Nhà nước không chỉ quản lý, mà còn đồng hành thông qua việc hỗ trợ chi phí thử nghiệm, chứng nhận một lần cho các doanh nghiệp xuất khẩu chủ lực, ưu tiên nguồn lực cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa để nâng cao năng suất chất lượng sản phẩm.
Đánh giá từ góc độ chuyên gia quốc tế, ông Ramlan Bin Osman, Giám đốc Trung tâm Chứng nhận Halal quốc gia (HALCERT), khẳng định Việt Nam đang sở hữu tiềm năng khổng lồ từ các mặt hàng nông sản, trái cây, thủy sản và gia vị. Sự xuất hiện của Cơ sở dữ liệu Halal quốc gia theo quy định mới sẽ tối ưu hóa chi phí vận hành, giúp doanh nghiệp trong nước chủ động nắm bắt xu hướng tiêu dùng toàn cầu. Trọng tâm không chỉ dừng lại ở xuất khẩu nông thủy sản, mà tư duy chiến lược mới đã mở rộng sang ngành công nghiệp dịch vụ và du lịch Halal, phân khúc có giá trị thặng dư cực kỳ lớn.
Việt Nam có lợi thế lớn từ nền nông nghiệp phong phú, vị trí địa lý thuận lợi và được đánh giá là “cửa ngõ” để thâm nhập thị trường Halal. Nhưng thực tế, mới chỉ có khoảng 20 mặt hàng xuất khẩu sang thị trường Halal, trong khi nhu cầu rất lớn. Với hành lang pháp lý đồng bộ cùng chính sách hỗ trợ quyết liệt, cánh cửa vào thị trường tỷ đô đang rộng mở. Câu hỏi còn lại là doanh nghiệp Việt nắm bắt cơ hội này như thế nào?
