Doanh nghiệp Đông Nam Á kỳ vọng trí tuệ nhân tạo (AI) trở thành động lực tăng trưởng, nhưng vẫn loay hoay trong quá trình triển khai.

Các doanh nghiệp hoạt động tại Đông Nam Á đang ngày càng cởi mở với việc ứng dụng AI vào quy trình làm việc, khi xem đây là công cụ có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh doanh.
Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều doanh nghiệp trong khu vực vẫn gặp khó khăn trong việc mở rộng quy mô ứng dụng AI vào hoạt động vận hành.
Ông Shintaro Okuno, Đối tác điều hành khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Bain & Company, cho biết: "Điểm chung của các doanh nghiệp Đông Nam Á là đều tập trung vào tăng trưởng. Vấn đề họ quan tâm là làm thế nào để tận dụng công nghệ nhằm tăng tốc quá trình này."
Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng, bất chấp sự hào hứng với AI, nhiều doanh nghiệp vẫn đang lúng túng trong quá trình triển khai các sáng kiến AI.
Theo Bain & Company, chưa đến 20% số doanh nghiệp mà hãng tư vấn này làm việc tại Đông Nam Á thực sự mở rộng đáng kể các khoản đầu tư vào AI, trong khi khoảng 2/3 vẫn đang dừng ở giai đoạn thử nghiệm hoặc lập kế hoạch.
Trong số các lĩnh vực kinh doanh, các doanh nghiệp thuộc ngành dịch vụ tài chính đang đi trước các ngành khác về mức độ tích hợp AI vào quy trình làm việc.
Ngược lại, nhiều doanh nghiệp ở các lĩnh vực khác vẫn gặp không ít trở ngại trong quá trình ứng dụng AI. Nguyên nhân xuất phát từ nhiều yếu tố, từ lo ngại việc triển khai thiếu hệ thống cho đến e ngại người lao động không sẵn sàng tiếp nhận công nghệ mới.
Lời khuyên của ông Okuno, cũng là chiến lược Bain đang tư vấn cho khách hàng, là doanh nghiệp nên lựa chọn hai hoặc ba mảng kinh doanh trọng điểm có thể hưởng lợi rõ rệt từ AI và phù hợp với nhu cầu thực tế, sau đó tập trung đầu tư sâu vào các lĩnh vực này.
Điều đó đồng nghĩa với việc doanh nghiệp cần chuyển từ giai đoạn chứng minh tính khả thi sang triển khai thành công trên quy mô lớn.
Ông Okuno nhấn mạnh: "Hãy tạo ra những câu chuyện thành công. Hãy đảm bảo hai hoặc ba mảng kinh doanh đó đạt kết quả thực sự. Đây thường là cách hiệu quả nhất để tạo dựng niềm tin từ ban lãnh đạo cũng như toàn bộ tổ chức.
"Điều này giúp hầu hết mọi người nhận thấy AI thực sự là một công nghệ mang lại giá trị, từ đó gia tăng niềm tin, sự hào hứng và sẵn sàng đón nhận. Khi triển khai sang các trường hợp ứng dụng tiếp theo, quá trình sẽ diễn ra nhanh hơn và thuận lợi hơn rất nhiều", chuyên gia này phân tích.
Quan điểm của ông Okuno cũng phản ánh thực trạng chung của khu vực. Mặc dù Đông Nam Á được đánh giá là một trong những khu vực có mức độ sẵn sàng tiếp nhận AI khá cao, nhiều báo cáo và chuyên gia vẫn cho rằng các tổ chức đang gặp khó khăn trong việc đưa AI từ giai đoạn thử nghiệm sang vận hành chính thức trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo Bain, ngành dịch vụ tài chính sẽ là lĩnh vực tiết kiệm nhiều thời gian nhất nhờ AI, tiếp theo là ngành hàng tiêu dùng và chăm sóc sức khỏe.
Bain cũng ước tính rằng việc triển khai thành công các công cụ AI sẽ giúp các doanh nghiệp trong khu vực gia tăng đáng kể doanh số bán hàng.
Hiện nay, Bain đánh giá AI phát huy hiệu quả rõ nét nhất trong các quy trình liên quan đến phân tích thông tin thị trường, quản lý tồn kho và cơ cấu danh mục sản phẩm, xây dựng chiến lược định giá và báo giá, cũng như hỗ trợ bán hàng thông minh.
Đối với Việt Nam, AI đang được xác định là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng năng suất trong giai đoạn phát triển mới.
Những năm gần đây, nhiều doanh nghiệp trong các lĩnh vực tài chính, thương mại điện tử, bán lẻ, sản xuất và logistics đã bắt đầu ứng dụng AI vào chăm sóc khách hàng, phân tích dữ liệu, tự động hóa quy trình và tối ưu chuỗi cung ứng.
Đặc biệt, sự bùng nổ của AI tạo sinh đang mở ra cơ hội giúp doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, tiếp cận các công nghệ tiên tiến với chi phí thấp hơn so với trước.
Tuy nhiên, tương tự như nhiều quốc gia trong khu vực, phần lớn doanh nghiệp Việt Nam vẫn đang ở giai đoạn thử nghiệm hoặc triển khai ở quy mô nhỏ.
Để AI thực sự trở thành động lực tăng trưởng, các doanh nghiệp cần đầu tư đồng bộ hơn vào hạ tầng dữ liệu, phát triển nguồn nhân lực số, xây dựng chiến lược ứng dụng AI gắn với mục tiêu kinh doanh cụ thể và từng bước hình thành văn hóa đổi mới sáng tạo.
Trong bối cảnh Chính phủ đang thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số, kinh tế số và Chiến lược quốc gia về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI, đây được xem là thời điểm thuận lợi để các doanh nghiệp Việt Nam chuyển từ tư duy "thử nghiệm công nghệ" sang "khai thác AI để tạo ra giá trị kinh doanh", qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh trong chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.