Các công ty Đông Nam Á có hoạt động kinh doanh tại vùng Vịnh đang gặp áp lực lợi nhuận do chi phí vận chuyển và năng lượng tăng vọt.

Các nhà xuất khẩu Đông Nam Á sang Trung Đông, các công ty trong chuỗi cung ứng dầu khí, các doanh nghiệp nhỏ và vừa có liên doanh tại các nước vùng Vịnh, cũng như những doanh nghiệp có mặt tại các trung tâm kinh doanh quốc tế như Dubai đều đang theo dõi sát sao diễn biến tình hình.
Trong khi đó, các biện pháp đảm bảo an ninh và an toàn là ưu tiên hàng đầu đối với các công ty có đội ngũ nhân viên trong khu vực.
The Business Times trích dẫn lời ông Alan Ng, người sáng lập kiêm Giám đốc điều hành của công ty khởi nghiệp QuikBot Technologies của Singapore, cho biết doanh nghiệp của ông có thể buộc phải tạm ngừng hoạt động của các robot giao hàng tự động tại hai khu vực thương mại tự do ở Dubai.
Ông cho biết đội gồm 10 người ở tiểu vương quốc này hy vọng sẽ trở về Singapore ít nhất hai đến ba tháng cho đến khi tình hình lắng xuống. Áp lực về mặt tinh thần đối với đội và gia đình họ là rất lớn.
Ông Ng nói thêm rằng công ty vẫn cam kết với khu vực này, nhưng tỏ ra bi quan về khả năng giải quyết xung đột trong vòng ba đến sáu tháng tới.
Tình hình căng thẳng leo thang hơn nữa sau khi Israel tấn công Lebanon để đáp trả các cuộc tấn công của Hezbollah và Iran tiếp tục các cuộc tấn công vào các quốc gia vùng Vịnh có đặt căn cứ quân sự của Mỹ.
Công ty sản xuất dầu khí Thái Lan PTT Exploration and Production (PTTEP), doanh nghiệp có các dự án tại Oman và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, cho biết trong một tuyên bố rằng nhân viên của họ tại các khu vực có nguy cơ cao đã được sơ tán.
Tuy nhiên, thông báo cũng cho biết hoạt động thăm dò và khai thác dầu khí ở Trung Đông sẽ tiếp tục diễn ra bình thường vào thời điểm này.
Dubai, vốn nổi tiếng về sự an toàn trong một khu vực chính trị bất ổn và từ lâu đã trở thành điểm đến hấp dẫn cho đầu tư nước ngoài, nhưng không tránh khỏi bị ảnh hưởng bởi cuộc xung đột.
Julius Holmefjord-Sarabi, Giám đốc công nghệ của Aureus Academy, một trường dạy nhạc của Singapore vừa mới mở hai chi nhánh tại Dubai, nói với truyền thông rằng trường đã hủy các lớp học như một biện pháp phòng ngừa an toàn theo khuyến cáo từ chính quyền Dubai.
Tuy nhiên, ông vẫn lạc quan rằng niềm tin kinh doanh tại UAE sẽ vẫn mạnh mẽ bất chấp cuộc xung đột. “Chúng tôi dự định đầu tư đáng kể và mạnh mẽ vào khu vực này. Dù công ty tôi sẽ không ký hợp đồng thuê mới trong vài tuần tới, nhưng cuối cùng các doanh nghiệp trong khu vực vẫn để mọi việc diễn ra tự nhiên trong vài tuần tới”, ông Holmefjord-Sarabi cho biết.

Trường âm nhạc này đã lên kế hoạch mở chi nhánh thứ ba tại Dubai vào ngày 6 tháng 3 tới, nhưng ông Holmefjord-Sarabi dự kiến kế hoạch này sẽ bị trì hoãn. Hiện tại, ưu tiên hàng đầu của các doanh nghiệp vẫn là sự an toàn của nhân viên và khách hàng.
Tương tự, công ty năng lượng Sembcorp của Singapore, đơn vị vận hành các nhà máy điện tại UAE và Oman, cho biết hiện tại hoạt động của họ không bị gián đoạn.
“Tất cả nhân viên của chúng tôi đều an toàn. Chúng tôi đã có các biện pháp dự phòng và sự an toàn cũng như sức khỏe của nhân viên vẫn là ưu tiên hàng đầu của chúng tôi trong khi vẫn duy trì hoạt động ổn định”, người phát ngôn của công ty cho biết.
Ông Ng của QuikBot Technologies nhận định rằng việc các xung đột khu vực lan sang các quốc gia như UAE là điều không ai ngờ tới. Hiện các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng tại các thành phố khác ở vùng Vịnh, bao gồm Abu Dhabi, Doha (thủ đô của Qatar) và Manama (thủ đô của Bahrain), khiến các hãng hàng không phải tạm ngừng các chuyến bay trên khắp Trung Đông.
Theo báo cáo hôm thứ Hai của CreditSights, đối với các nhà xuất khẩu như Indofood, nhà sản xuất thực phẩm và đồ uống của Indonesia, doanh số bán hàng của công ty sang Trung Đông có thể giảm sút do chi phí hậu cần tăng cao làm tăng giá thành và thu hẹp biên lợi nhuận.
Theo Karen Wu và Lim Ze Hao, các nhà phân tích của CreditSights: “UAE là một điểm trung chuyển quan trọng. Việc thiết lập lại các hành lang thương mại sẽ tốn chi phí cao hơn đối với các nhà xuất khẩu”.
Nhóm chuyên gia này cũng cảnh báo rằng việc tăng cước phí vận chuyển sẽ gây ra hiệu ứng dây chuyền đối với các nhà nhập khẩu và xuất khẩu, bao gồm cả các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở châu Á.
Các công ty hoạt động trong lĩnh vực logistics như Sats, một công ty vận tải hàng không và dịch vụ mặt đất của Singapore, cũng đang lo ngại ảnh hưởng từ việc đóng cửa không phận, thông qua nhà ga vận chuyển hàng hóa bằng đường hàng không của công ty tại Riyadh và các khách hàng quan trọng như Qatar Airways.
Các nhà kinh tế nhận định rằng các dự án kinh doanh của các nước Đông Nam Á tại Trung Đông có thể gặp khó khăn do tình trạng bất ổn kéo dài trong khu vực.
“Các doanh nghiệp có hoạt động kinh doanh tại Trung Đông có thể phải đối phó với những tác động lan tỏa như chuyển hướng thương mại và phí bảo hiểm rủi ro cao hơn cho đến khi tình hình ổn định hoặc có tín hiệu khả quan hơn”, Chuyên gia kinh tế trưởng Selena Ling của OCBC cho biết.
Trong khi đó, các công ty Đông Nam Á trong chuỗi cung ứng dầu khí có thể chứng kiến những kết quả trái chiều khi giá năng lượng tăng vọt .
CreditSights cho biết các nhà sản xuất dầu khí tập trung vào khâu khai thác, như Petronas của Malaysia, Pertamina và MedcoEnergi của Indonesia, và PTTEP của Thái Lan, sẽ được hưởng lợi từ giá bán dầu cao hơn.
Trong khi đó, các nhà máy lọc dầu hạ nguồn như Thai Oil và Petron của Philippines có thể phải chịu thiệt hại do chi phí nguyên liệu đầu vào tăng cao.
Tuy nhiên, các nhà kinh tế của OCBC cũng lưu ý những cú sốc về nguồn cung và sản lượng dầu mỏ trong khu vực thường gây thiệt hại nhiều hơn trong ngắn hạn, và các tiền lệ cho thấy nỗi lo ngại có thể nhanh chóng giảm bớt.