Giá vàng thế giới giảm sâu bất chấp căng thẳng địa chính trị, kéo theo những tác động lan tỏa tới thị trường Việt Nam, nơi chênh lệch giá và tâm lý nhà đầu tư đang chịu sức ép lớn.
Giá vàng, bạc và bạch kim tiếp tục kéo dài đà giảm trong tuần này, bất chấp căng thẳng địa chính trị leo thang tại Trung Đông. Diễn biến này có vẻ đi ngược với quy luật thông thường, khi kim loại quý vốn được xem là “hầm trú ẩn” trong các giai đoạn bất ổn.
Giá vàng giao ngay giảm tới 7,8% chỉ trong phiên sáng đầu tuần này, xuống còn 4.126 USD/ounce, trong khi giá vàng tương lai mất gần 10%, rơi về 4.119 USD/ounce – mức thấp nhất kể từ đầu năm nay. Không chỉ vàng, làn sóng bán tháo lan rộng sang các kim loại quý khác, với bạch kim giảm 10,6% xuống 1.760,90 USD/oz và palladium mất 6,7% còn 1.347,50 USD/oz. Biên độ giảm mạnh trong thời gian ngắn cho thấy áp lực bán không đơn thuần đến từ tâm lý, mà còn phản ánh tác động cộng hưởng của dòng tiền và các yếu tố kỹ thuật.
Điểm đáng chú ý là, dù xung đột tại Iran làm gia tăng lo ngại về lạm phát và đẩy giá năng lượng đi lên, dòng tiền không chảy vào kim loại quý như thông lệ. Thay vào đó, nhà đầu tư lại ưu tiên nắm giữ các tài sản có tính thanh khoản cao, đặc biệt là đồng USD. Trong môi trường rủi ro gia tăng, nhu cầu về tiền mặt và khả năng phòng thủ ngắn hạn đang lấn át vai trò lưu trữ giá trị của vàng.
Theo các chuyên gia, trạng thái “né tránh rủi ro” hiện nay không còn đồng nghĩa với việc tìm đến vàng, mà phản ánh một quá trình tái cơ cấu danh mục theo hướng ưu tiên thanh khoản. Đây là sự thay đổi quan trọng trong hành vi thị trường, khi các cú sốc địa chính trị không còn tự động kích hoạt dòng tiền vào tài sản trú ẩn truyền thống.
Cùng lúc, áp lực lạm phát gia tăng do giá năng lượng leo thang đang củng cố kỳ vọng rằng các ngân hàng trung ương sẽ duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt lâu hơn dự kiến. Trong đó, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) được cho là sẽ tiếp tục giữ mặt bằng lãi suất cao nhằm kiểm soát rủi ro giá cả, thay vì sớm nới lỏng như kỳ vọng trước đó.
Triển vọng lãi suất cao kéo dài đang trở thành lực hút chính đối với dòng vốn toàn cầu. Trái phiếu chính phủ, với lợi suất ổn định và mức độ an toàn cao, ngày càng hấp dẫn hơn trong mắt nhà đầu tư. Do đó, dòng tiền có xu hướng dịch chuyển sang các công cụ nợ, thay vì nằm ở những tài sản không tạo ra thu nhập định kỳ.
Ở chiều ngược lại, kim loại quý như vàng, bạc hay bạch kim - vốn không sinh lãi - chịu áp lực rõ rệt khi chi phí cơ hội gia tăng. Khi lợi suất trái phiếu tăng, việc nắm giữ vàng đồng nghĩa với việc đánh đổi thu nhập, khiến sức hấp dẫn của kênh trú ẩn này suy giảm đáng kể.
Diễn biến hiện tại cho thấy một sự dịch chuyển mang tính cấu trúc của thị trường tài chính toàn cầu: lãi suất cao không chỉ là công cụ kiểm soát lạm phát, mà còn là “nam châm” hút dòng tiền, đủ sức làm lu mờ vai trò trú ẩn truyền thống của vàng. Trong bối cảnh đó, kim loại quý đang dần mất đi vị thế mặc định trong các giai đoạn khủng hoảng, nhường chỗ cho các tài sản linh hoạt và sinh lợi tốt hơn.
Giá vàng thế giới lao dốc không chỉ là câu chuyện của thị trường quốc tế, mà còn tạo ra nhiều tác động lan tỏa tới Việt Nam, nơi vàng vẫn giữ vai trò quan trọng trong tâm lý tích trữ và kênh đầu tư của nhiều người.
Theo ông Đoàn Duy Tú, Trưởng phòng Tư vấn đầu tư chứng khoán VPBank, khi thị trường ổn định, chênh lệch thường chỉ 5-7 triệu đồng/lượng; còn khi thị trường biến động mạnh, mức chênh lệch cao nhất lên tới 14-20 triệu đồng/lượng. Khi người dân mua vàng ở vùng giá này, họ không chỉ đối mặt với việc giá vàng thế giới giảm, mà còn có nguy cơ lỗ nặng nếu thị trường trong nước đột ngột điều chỉnh để thu hẹp khoảng cách với thế giới.
Với viễn cảnh giá vàng quốc tế có thể sẽ còn giảm sâu hơn nữa và kéo dài, thì nhiều người đã trót mua ở vùng giá 190 triệu đồng/lượng hoặc thấp hơn sẽ có nguy cơ bị mắc kẹt ở vùng giá đỉnh này.
