Được cho là giải pháp giúp giải phóng nguồn lực, nâng cao năng lực cạnh tranh lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, tuy nhiên, để chính sách đi vào thực tiễn, không ít ý kiến cho rằng, cải cách phải đi cùng với điều kiện thực hiện và cơ chế phối hợp.
Như đã thông tin, Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường (Luật Trồng trọt, Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật, Luật Chăn nuôi, Luật Thú y, Luật Thủy sản, Luật Địa chất và khoáng sản, Luật Tài nguyên nước, Luật Thủy lợi, Luật Khí tượng thủy văn, Luật Đê điều) được xây dựng nhằm thể chế hóa đầy đủ chủ trương của Đảng về cắt giảm, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh; tạo lập môi trường kinh doanh lành mạnh, công bằng, thúc đẩy đổi mới, sáng tạo, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước và tạo chuyển biến mạnh mẽ trong quản trị hành chính.
Góp ý xây dựng và hoàn thiện Dự thảo Luật, bên cạnh vấn đề về dư địa chính sách có thể tiếp tục cắt giảm, không ít ý kiến cũng cho rằng, để chính sách đi vào thực tiễn, cải cách phải đi cùng với điều kiện thực hiện và cơ chế phối hợp.
Đánh giá Dự thảo Luật với những cải cách thực chất được cử tri và cộng đồng doanh nghiệp mong đợi, có ý nghĩa thiết thực đối với các địa phương nông nghiệp, giúp cắt giảm thủ tục, điều kiện kinh doanh và chi phí tuân thủ trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, tuy nhiên, theo đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long, cần nhất quán quan điểm “cởi trói nhưng không buông lỏng, tạo thuận lợi nhưng vẫn kiểm soát được rủi ro”.
Trong đó, với các quy định phân cấp mạnh hơn cho địa phương, đại biểu đề nghị phải bảo đảm nguồn nhân lực chuyên môn, trang thiết bị, đào tạo và hướng dẫn nghiệp vụ kịp thời; đồng thời xây dựng quy trình, tiêu chuẩn quốc gia thống nhất để tránh tình trạng mỗi địa phương áp dụng một cách khác nhau, gây bất bình đẳng hoặc phát sinh cơ chế xin - cho.
Đối với lĩnh vực cây trồng và chăn nuôi, đại biểu kiến nghị khi chuyển từ tiền kiểm sang tự công bố và hậu kiểm đối với giống cây trồng, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thức ăn chăn nuôi, cần tăng cường hậu kiểm thực chất.
“Đây là những vật tư có tác động trực tiếp đến năng suất, chất lượng nông sản, sức khỏe cộng đồng và thu nhập của nông dân. Đề nghị quy định rõ trách nhiệm, chế tài đủ sức răn đe đối với trường hợp tự công bố sai sự thật”, đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, đại biểu cũng đề nghị bố trí nguồn lực cho hậu kiểm; thiết lập cơ chế truy xuất nguồn gốc và công khai thông tin tự công bố trên cổng thông tin điện tử để người dân, hiệp hội cùng tham gia giám sát.
Tham gia góp ý, bày tỏ đồng tình với chủ trương đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong Dự án Luật, tuy nhiên, đại biểu Dương Khắc Mai, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng cho rằng, phân quyền không chỉ là chuyển thẩm quyền từ Trung ương xuống địa phương, mà phải chuyển đồng bộ cả trách nhiệm, điều kiện thực hiện, nguồn lực và công cụ để thực hiện thẩm quyền đó.
Theo đại biểu, đối với các thủ tục chuyên ngành như kiểm dịch thú y, cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất thuốc thú y, thăm dò, khai thác khoáng sản... nguồn lực không chỉ là số lượng cán bộ, mà còn bao gồm năng lực chuyên môn, dữ liệu nền, phòng thử nghiệm, thiết bị kỹ thuật, hạ tầng số, kinh phí hoạt động và cơ chế phối hợp liên ngành, liên tỉnh.
“Trước khi chuyển giao nhiệm vụ, phải xác định rõ điều kiện tối thiểu địa phương phải đáp ứng; việc phân quyền phải đi kèm kế hoạch chuyển giao nguồn lực thực tế (hồ sơ, dữ liệu, phần mềm, đào tạo); có cơ chế bảo đảm kinh phí thực hiện; duy trì quy trình, tiêu chuẩn và cơ sở dữ liệu thống nhất trên toàn quốc, đồng thời có cơ chế kiểm tra, giám sát của Trung ương”, đại biểu Dương Khắc Mai đề nghị.
Cũng quan tâm tới vấn đề phân quyền thủ tục hành chính cho địa phương, tham gia góp ý, đại biểu Lê Công Đỉnh, Đoàn đại biểu Quốc hội Tây Ninh đề nghị quy định cụ thể cơ quan chuyên môn trực tiếp làm đầu mối tham mưu, tiếp nhận và xử lý hồ sơ tại địa phương.
Theo đại biểu, việc xác định rõ nộp hồ sơ tại Sở Nông nghiệp và Môi trường hay tại cơ quan chuyên ngành trực thuộc sẽ giúp bảo đảm tính công khai, minh bạch, thống nhất trên phạm vi cả nước, đồng thời tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân trong quá trình thực hiện thủ tục hành chính.
Được biết, Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường sau tiếp thu, chỉnh lý sẽ được trình Quốc hội khóa XVI xem xét, thông qua tại Đợt họp thứ 2, Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất.
