Chính trị - Xã hội

Dự án tồn đọng và nỗi lo nền kinh tế

Lê Trà My 03/04/2025 04:00

Hàng loạt dự án đầu tư trị giá hàng nghìn tỉ đồng bỏ hoang suốt nhiều năm đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến tốc độ phát triển kinh tế đất nước.

Sự lãng phí khổng lồ và tình trạng thiếu quyết liệt trong việc xử lý các dự án chưa hoàn thành đang ngày càng trở thành vấn đề nhức nhối của nền kinh tế.

Ảnh màn hình 2025-04-02 lúc 21.04.08
Theo Kết luận thanh tra, dự án xây dựng Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2 và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở 2 lãng phí lên tới hàng ngàn tỉ đồng. Ảnh: IT/nongnghiep.vn

Câu chuyện về dự án Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2 tại Hà Nam, với tổng vốn đầu tư hơn 10.000 tỷ đồng nhưng đã gần 7 năm bị bỏ hoang, là một trong những minh chứng rõ ràng nhất cho thực trạng này. Cỏ mọc um tùm, hạ tầng dở dang, nhưng không có bất kỳ động thái rõ ràng nào trong việc hoàn thành hay xử lý. Đây không chỉ là sự lãng phí tài nguyên mà còn là sự thất thoát niềm tin của người dân vào các dự án công.

Chưa dừng lại ở đó, con số hơn 1.500 dự án "treo" trên khắp cả nước cho thấy mức độ nghiêm trọng của tình trạng này. Những dự án chưa triển khai, hạ tầng bỏ dở dang, và nguồn lực tài chính bị "chôn vùi" một cách vô lý, gây ảnh hưởng nặng nề không chỉ cho ngân sách nhà nước mà còn cho sự phát triển kinh tế bền vững.

Một trong những nguyên nhân chính của vấn đề này là sự thiếu minh bạch trong quá trình quản lý, giám sát và phân định trách nhiệm của các bên liên quan. Việc thiếu quyết liệt trong việc xử lý các dự án "chết" hoặc chưa hoàn thành khiến nguồn lực bị "chôn vùi" mà không có lợi ích thiết thực cho cộng đồng và nền kinh tế.

Điều đáng nói là không ít dự án này đã kéo dài suốt nhiều năm mà vẫn chưa có hướng giải quyết cụ thể, khiến dư luận hoài nghi về trách nhiệm và sự quyết đoán của các cơ quan chức năng.

Những dự án này, phần lớn được đầu tư với nguồn lực lớn, với kỳ vọng mang lại giá trị gia tăng cho nền kinh tế, tạo ra công ăn việc làm và thúc đẩy phát triển cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, sự chậm trễ trong giải phóng mặt bằng, vướng mắc pháp lý, thiếu sự quyết liệt trong công tác triển khai, đã khiến hàng nghìn tỉ đồng vốn đầu tư không phát huy được hiệu quả.

Đây là một thực tế không thể chấp nhận trong bối cảnh nền kinh tế đang đối mặt với nhiều thách thức lớn. Trong khi Chính phủ đặt ra mục tiêu tăng trưởng GDP mạnh mẽ, việc hàng loạt dự án trọng điểm bị bỏ hoang chỉ làm tăng thêm gánh nặng cho nền kinh tế, gây lãng phí tài nguyên và ảnh hưởng tiêu cực đến niềm tin của nhà đầu tư.

Theo báo cáo của Bộ Công an, đến tháng 4/2024, cả nước còn tồn đọng khoảng 2.800 công trình, dự án chậm tiến độ hoặc không đưa được vào sử dụng, có nguy cơ lãng phí. Khoảng 483 dự án với diện tích gần 20.000ha chưa được khai thác.

Thống kê sơ bộ từ các tỉnh cũng cho thấy 3.495 dự án chậm tiến độ, chiếm tổng diện tích gần 55.000ha.

Trước tình hình đó, chỉ đạo mới đây của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu giải quyết dứt điểm các dự án tồn đọng trong quý 2/2025 không chỉ đơn thuần là một yêu cầu hành chính mà thực sự đã trở thành một mệnh lệnh phát triển. Đây là tín hiệu rõ ràng rằng, các vấn đề tồn đọng đã đến lúc phải được xử lý triệt để, không thể để tình trạng lãng phí kéo dài thêm nữa. Quá trình triển khai các dự án cần phải được theo dõi, giám sát chặt chẽ và có biện pháp xử lý cụ thể đối với những sai phạm, lãng phí trong việc triển khai.

Thực tế các dự án kéo dài, đình trệ hay bị "chôn vùi" như Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2 tại Hà Nam và hàng nghìn dự án tương tự trên cả nước không chỉ là vấn đề quản lý tài chính đơn thuần. Chúng đã trở thành một thách thức phát triển quan trọng, đe dọa hiệu quả sử dụng nguồn lực quốc gia và sự phát triển bền vững của đất nước. Chính vì vậy, quyết tâm chính trị và cơ chế đột phá để xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Tại TP.HCM, sự quyết liệt của lãnh đạo thành phố trong việc tháo gỡ 12 nhóm công trình, dự án trì trệ, kéo dài là một bước đi quan trọng trong việc giải quyết các vấn đề tồn đọng của nền kinh tế. Việc này không chỉ giúp giải phóng hơn 47.000 m² đất mà còn mở ra cơ hội giải phóng gần 90.000 tỷ đồng vốn đầu tư, mang lại nguồn lực to lớn cho thành phố. Đây chính là minh chứng rõ ràng cho thấy sự nỗ lực và quyết tâm trong việc gỡ bỏ những "nút thắt" đang cản trở sự phát triển, đồng thời khôi phục nguồn lực bị lãng phí trong thời gian qua.

Mỗi dự án "treo" không chỉ là tài nguyên bị bỏ hoang, mà còn là một "nguồn lực bị chôn sống", khiến đất đai không được sử dụng, ngân sách bị giam giữ, và nhà đầu tư mất niềm tin vào sự ổn định và hiệu quả của chính sách. Nguy hiểm hơn, sự trì trệ trong việc giải quyết các dự án còn tạo ra tiền lệ xấu về trách nhiệm công vụ, làm suy yếu niềm tin của xã hội vào chính quyền.

Lãng phí, tham nhũng và tiêu cực được Tổng Bí thư Tô Lâm gọi là "bộ ba" cùng tồn tại và cần phải loại bỏ trong quá trình phát triển đất nước. Những vấn đề này đã cản trở sự tiến bộ của nền kinh tế và làm suy yếu niềm tin của người dân đối với chính quyền và các cơ quan chức năng. Nếu để những vấn đề này tiếp diễn sẽ lãng phí tài nguyên và tạo ra những hệ quả tiêu cực đối với xã hội.

Để giải quyết triệt để tình trạng này, Tổng Bí thư Tô Lâm đã chỉ ra rằng ngoài việc gỡ bỏ các dự án lãng phí, việc thanh tra, kiểm toán và xử lý nghiêm những dự án điển hình về thất thoát, lãng phí là điều vô cùng cần thiết. Tài sản của Nhà nước, của nhân dân không thể bị bỏ quên, phải có những người chịu trách nhiệm về việc để xảy ra sai phạm. Những vi phạm này cần được xử lý từ kỷ luật Đảng, hành chính đến thậm chí là xử lý hình sự nếu cần thiết, để đảm bảo công lý và sự phát triển bền vững của đất nước.

Các dự án "treo" không chỉ là những vết "ung nhọt" trong nền kinh tế mà còn là gánh nặng cản trở sự phát triển của đất nước.

Thủ tướng Phạm Minh Chính cũng đã khẳng định rõ ràng: "Đánh chuột nhưng không vỡ bình", tức là giải quyết vấn đề một cách có chiến lược, không để sai sót chồng lên sai sót. Mục tiêu là gỡ bỏ các vướng mắc, ách tắc tại các dự án tồn đọng, tận dụng hiệu quả nguồn lực của Nhà nước, của nhân dân và doanh nghiệp.

Để thực hiện điều này, một giải pháp tổng thể là điều không thể thiếu. Đầu tiên, cần công khai toàn bộ danh mục các dự án chậm tiến độ, làm rõ nguyên nhân và minh bạch trách nhiệm của các bên liên quan. Việc công khai này sẽ giúp người dân và doanh nghiệp thấy rõ tình trạng thực tế, tạo áp lực lớn lên các chủ đầu tư và các cơ quan chức năng để thúc đẩy tiến độ.

Đặc biệt, với những chủ đầu tư yếu kém hoặc vi phạm cam kết, cần phải thu hồi ngay các dự án để trao cơ hội cho những đơn vị có năng lực hơn. Đây là một quyết định dứt khoát giúp tránh sự trì trệ kéo dài và đồng thời là lời cảnh tỉnh đối với các chủ đầu tư không đủ năng lực thực hiện cam kết.

Bên cạnh đó, việc tháo gỡ các rào cản thủ tục, đặc biệt trong phê duyệt quy hoạch, đất đai và giải phóng mặt bằng, sẽ giúp loại bỏ những nút thắt về thể chế. Cải cách hành chính trong các lĩnh vực này sẽ là yếu tố then chốt giúp đẩy nhanh tiến độ và đảm bảo các dự án không bị "nghẽn" ở các khâu thủ tục.

Tuy nhiên, điều quan trọng không kém là việc các bộ, ban ngành, địa phương và chủ đầu tư phải có quyết tâm cao, dám làm, dám đột phá và chịu trách nhiệm về tiến độ. Việc đưa ra cam kết về tiến độ là cần thiết, nhưng cam kết thôi là chưa đủ. Cần phải có hệ thống giám sát công khai, minh bạch và chế tài nghiêm khắc đối với từng cá nhân, tập thể liên quan.

Chỉ khi nào có sự quyết tâm thực sự và hành động cụ thể từ các cơ quan chức năng cũng như các chủ đầu tư, các dự án treo sẽ không còn là gánh nặng mà sẽ trở thành động lực phát triển, mang lại những kết quả thiết thực cho nền kinh tế.

(0) Bình luận
Nổi bật
Mới nhất
Dự án tồn đọng và nỗi lo nền kinh tế
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO